Πρόωρες εκλογές στις 29 Νοεμβρίου προκήρυξε χθες ο Πέδρο Σάντσεθ, μετατρέποντας την κρίση στέγασης και Μεταναστευτικού σε μια υψηλού ρίσκου εκλογική αναμέτρηση που μπορεί να αλλάξει τον πολιτικό χάρτη της Ισπανίας. Ο Ισπανός πρωθυπουργός αποφάσισε να διαλύσει το Κοινοβούλιο, μόλις λίγες ημέρες μετά την καταψήφιση των κυβερνητικών μέτρων για τη στέγαση και ενώ οι δημοσκοπήσεις δείχνουν το δεξιό Λαϊκό Κόμμα (PP) να προηγείται και το ακροδεξιό Vox να ενισχύεται.
Σε τηλεοπτικό διάγγελμά του από το Παλάτι Λα Μονκλόα, ο σοσιαλιστής Σάντσεθ παραδέχτηκε ότι η κυβέρνησή του έκανε λάθη, υποστηρίζοντας όμως ότι έχει καταγράψει σημαντικές επιτυχίες στην οικονομία και την κοινωνική πολιτική. Κάλεσε παράλληλα τους Ισπανούς να επιλέξουν εάν θέλουν μια ευρύτερη προοδευτική πλειοψηφία ή μια στροφή προς τη Δεξιά και την Ακροδεξιά.
Η απόφαση αποτελεί άμεση συνέπεια της κοινοβουλευτικής ήττας της κυβέρνησης την περασμένη Παρασκευή. Το Κοινοβούλιο απέρριψε δύο κυβερνητικά διατάγματα για τη στεγαστική κρίση, τα οποία περιλάμβαναν μέτρα για την προστασία ενοικιαστών, τον περιορισμό των εξώσεων και τη ρύθμιση της αγοράς βραχυχρόνιων μισθώσεων. Τα μέτρα καταψηφίστηκαν από το PP, το Vox και το καταλανικό Junts. Η στεγαστική κρίση έχει εξελιχθεί σε μείζον κοινωνικό και πολιτικό ζήτημα στην Ισπανία.
Η έξωση της 87χρονης Μαρικάρμεν Αμπασκάλ από το σπίτι της στη Μαδρίτη πυροδότησε μαζικές διαμαρτυρίες και έδωσε νέα δυναμική στις πιέσεις προς την κυβέρνηση για άμεση παρέμβαση στην αγορά κατοικίας. Την ίδια ώρα η Θέουτα παραμένει στο προσκήνιο μετά την αθρόα άφιξη χιλιάδων παράτυπων μεταναστών.
Το μεγάλο στοίχημα, ωστόσο, βρίσκεται στις κάλπες. Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις εμφανίζουν το PP του Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχό να προηγείται του σοσιαλιστικού PSOE του Σάντσεθ, ενώ το Vox καταγράφει ισχυρά ποσοστά. Το ενδεχόμενο συνεργασίας των δύο δεξιών κομμάτων βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο της προεκλογικής συζήτησης. Το PP και το Vox ήδη συγκυβερνούν σε αρκετές περιφέρειες της Ισπανίας, γεγονός που ενισχύει το σενάριο μετεκλογικής συμφωνίας και σε εθνικό επίπεδο. Μια τέτοια εξέλιξη θα είχε ιστορική σημασία, καθώς θα άνοιγε για πρώτη φορά μετά τον θάνατο του Φράνκο τον δρόμο για συμμετοχή της ισπανικής Ακροδεξιάς στην κεντρική κυβέρνηση.
Ο Σάντσεθ, πάντως, επιχειρεί να ανατρέψει τα προγνωστικά. Το 2023 είχε βρεθεί ξανά πίσω από το PP στις δημοσκοπήσεις, αλλά κατάφερε να κινητοποιήσει την προοδευτική εκλογική βάση και να παραμείνει στην εξουσία. Τώρα ποντάρει στη λαϊκή δυσαρέσκεια για τη στέγαση και επιχειρεί να μετατρέψει την αντιπαράθεση σε δίλημμα ανάμεσα σε μια προοδευτική πλειοψηφία και μια πιθανή κυβέρνηση της Δεξιάς με το Vox.
