Εχουν γραφτεί πολλά από αρθρογράφους και αναλυτές και έχουν ειπωθεί περισσότερα από όσα θα έπρεπε να ειπωθούν για τις δηλώσεις του Ερντογάν σχετικά με τη Συνθήκη της Λωζάννης.
Το πώς και το γιατί έγιναν οι συγκεκριμένες δηλώσεις θα τα αναλύσουμε διεξοδικά στο άρθρο μας της Κυριακής. Προς το παρόν, θα μείνουμε στα όσα είναι σε εξέλιξη στο Ιράκ και συγκεκριμένα στην κρίση που σοβεί στις σχέσεις του Ιράκ και της Τουρκίας.
Περίπου από διετίας ο τουρκικός στρατός δημιούργησε έναν ημιμόνιμο καταυλισμό στην περιοχή Μπασίκα της Μοσούλης, στον οποίο σταθμεύουν μονάδες τεθωρακισμένων, πεζικού, πυροβολικού, μηχανικού και διαβιβάσεων, καθώς και τα απαραίτητα τμήματα επιμελητείας. Πρόκειται για μια δύναμη επιπέδου ταξιαρχίας, η οποία έχει αναλάβει την εκπαίδευση Κούρδων Πεσμεργκά και Τουρκομάνων σουνιτών της περιοχής. Η δύναμη αυτή εγκαταστάθηκε στην περιοχή με την κάλυψη του τελευταίου νομάρχη της Μοσούλης, που είναι κανονικό ενεργούμενο της Αγκυρας και της διοίκησης της αυτόνομης περιοχής του Κουρδιστάν.
Στο πλαίσιο αυτό παρείχε εκπαίδευση σε 2.000 Πεσμεργκά, ενώ εξόπλισε, εκπαίδευσε και συγκρότησε σε μονάδες ελαφρού πεζικού περίπου 3.000 Τουρκομάνους και Αραβες σουνίτες της περιοχής. Η δύναμη αυτή (Haşdu’l Aşair) είναι συγκροτημένη έτσι ώστε να συμμετάσχει ως σχηματισμός μάχης στην επιχείρηση απελευθέρωσης της Μοσούλης, που αναμένεται να αρχίσει τις επόμενες εβδομάδες.
Ο στόχος της Αγκυρας είναι να συμμετάσχει η ίδια με δικά της στρατεύματα στην επιχείρηση ως εκπρόσωπος των σουνιτών Τουρκομάνων και Αράβων της περιοχής, για να έχει λόγο στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων την επόμενη ημέρα για το καθεστώς της Μοσούλης και για να αποκλείσει διά της συμμετοχής της τους Κούρδους Γεζιντί της περιοχής από την επιχείρηση, επειδή, όπως διατείνεται, ελέγχονται από το ΡΚΚ.
Απώτερος και βαθύτερος στρατηγικός στόχος της Τουρκίας είναι να «βάλει πόδι» στην περιοχή, για να αμφισβητήσει στη συνέχεια το Κιρκούκ και να μετατρέψει διά του μεγέθους και της άσκησης επιρροής την Αυτόνομη Κουρδική Διοίκηση σε «νομαρχία» της νέας οθωμανικής αυτοκρατορίας που οραματίζεται ο Ερντογάν.
Αν το πετύχει αυτό, θα έχει καταφέρει να επεκτείνει την επιρροή της στο παλαιό σαντζάκι Κιρκούκ – Μοσούλης, που συμπεριλαμβάνεται στον λεγόμενο «εθνικό όρκο» των Τούρκων. Το Κιρκούκ και η Μοσούλη δεν ρυθμίστηκαν με τη Συνθήκη της Λωζάννης λόγω διαφωνιών ανάμεσα στην Τουρκία και στην Αγγλία και αποδόθηκαν στο Βασίλειο του Ιράκ, άρα στην επιρροή του Λονδίνου, το 1926 με τη Συμφωνία της Αγκυρας.
Να σημειωθεί ότι είχαν προηγηθεί οι εξεγέρσεις των Νεστοριανών και μετά των Κούρδων (εξέγερση Σεΐχ Σαΐτ), με την υποκίνηση των Αγγλων, για να αναγκάσουν τον Μουσταφά Κεμάλ να υπογράψει τη Συμφωνία της Αγκυρας.
Ενώ, όμως, συμβαίνουν και διαδραματίζονται όλα αυτά που προαναφέρθηκαν και ενώ είναι σε εξέλιξη οι προετοιμασίες για την απελευθέρωση της Μοσούλης, την Τετάρτη το Κοινοβούλιο του Ιράκ εξέδωσε μια απόφαση-κόλαφο για την παρουσία τουρκικών στρατευμάτων στο έδαφος του Ιράκ (περιοχή Μπασίκα της Μοσούλης), χαρακτηρίζοντας τις δυνάμεις αυτές παράνομες δυνάμεις κατοχής.
Ακολούθησαν η δήλωση του πρωθυπουργού του Ιράκ Haydar El İbadi, ο οποίος ζητούσε την απομάκρυνση των τουρκικών στρατευμάτων από το έδαφος του Ιράκ, γιατί σε αντίθετη περίπτωση υπάρχει κίνδυνος περιφερειακού πολέμου, και η αίτηση της κυβέρνησης της Βαγδάτης προς τον ΟΗΕ για έκτακτη σύσκεψη την Πέμπτη του Συμβουλίου Ασφαλείας, για να εξετάσει το θέμα της παράνομης παραμονής των τουρκικών στρατευμάτων στο έδαφος της ιρακινής επικράτειας.
Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών αντέδρασε καλώντας τον ιρακινό πρέσβη στην Αγκυρα και επιδίδοντάς του διάβημα διαμαρτυρίας για την απόφαση του ιρακινού Κοινοβουλίου και για την προσβολή του προέδρου Ερντογάν, ενώ ακολούθησαν επιθετικές δηλώσεις του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών αλλά και του πρωθυπουργού, που δηλώνουν ότι η Τουρκία στην ουσία θα κάνει ό,τι θέλει στο συγκεκριμένο θέμα, χωρίς να ρωτήσει κανέναν.
Να σημειωθεί ότι ο Αμερικανός εκπρόσωπος του συνασπισμού των χωρών που συμμετέχουν στην επιχείρηση εναντίον του Ι.Κ., ο συνταγματάρχης Τζον Ντόριαν, δήλωνε την Τετάρτη: «Ο τουρκικός στρατός που βρίσκεται στο έδαφος του Ιράκ δεν είναι εκεί με την έγκριση της κυβέρνησης του Ιράκ και είναι παράνομος».
Την ίδια ημέρα αεροσκάφη του συνασπισμού, σε αεροπορικές επιθέσεις στην περιοχή της Μοσούλης, βομβάρδισαν… κατά λάθος (αφήνοντας 20 νεκρούς) τμήματα της δύναμης Haşdu’l Aşair, που εξόπλισαν και εκπαίδευσαν οι Τούρκοι της Μπασίκα.
Γι’ αυτό είπαμε στην αρχή, «αλλού τα κακαρίσματα…».
Σάββας Καλεντερίδης
