Τα επιχειρήματα των ανώτατων δικαστών θα μπορούσαν να είναι στέρεα, αν δεν τα είχε ξεπεράσει η πραγματικότητα
Τη διάκριση των εξουσιών, η οποία είναι και συνταγματικώς κατοχυρωμένη, επικαλέστηκε ο εισαγγελέας του Αρείου Πάγου Κωνσταντίνος Τζαβέλλας για να αρνηθεί την προσέλευσή του στην Επιτροπή Θεσμών του Κοινοβουλίου και να απαντήσει σε δύσκολα ερωτήματα που αφορούν τους χειρισμούς του στις υποκλοπές.
Συνόδευσε μάλιστα την «απείθειά» του αυτή με την επίκληση παλαιότερης γνωμοδότησης της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου, του έτους 2011. Προφανώς και αυτά τα επιχειρήματα των ανώτατων δικαστών θα μπορούσαν να είναι στέρεα, αν δεν τα είχε ξεπεράσει η πραγματικότητα. Και επί της αρχής και κατά περίπτωση. Σε σημείο που χρειάζεται αναδιατύπωση και αυτή η απόφαση της Ολομέλειας ώστε να διακρίνει τις περιπτώσεις που ο δικαστής ασκεί διοικητικά καθήκοντα με εκείνες που ασκεί τα κύρια καθήκοντά του.
Ο κ. Τζαβέλλας παρουσιάστηκε, αν θυμόμαστε καλά, την άνοιξη του 2025 ενώπιον της Διάσκεψης της Βουλής, μαζί με τον τότε συνυποψήφιό του για τη θέση του εισαγγελέα Βασίλη Φλωρίδη και έθεσε τον εαυτό του στην κρίση των βουλευτών για το αξίωμα του εισαγγελέα του Αρείου Πάγου. Το ενδιαφέρον μάλιστα ήταν ότι η Διάσκεψη εκείνη προέκρινε για τη θέση τον εισαγγελέα Φλωρίδη με ψήφους 17 έναντι 14 του κ. Τζαβέλλα στη συμβουλευτική ψηφοφορία που έγινε. Τελικώς το υπουργικό συμβούλιο αποφάσισε να προαγάγει στην επίζηλο θέση του εισαγγελέα τον κ. Τζαβέλλα και όχι τον κ. Φλωρίδη.
Ερωτάται επί της αρχής ο κύριος εισαγγελέας του Αρείου Πάγου: Οταν αξιολογεί την υποψηφιότητά του η Βουλή και την επικυρώνει το υπουργικό συμβούλιο, δηλαδή περνά «εξετάσεις» και από τη νομοθετική και από την εκτελεστική εξουσία, δεν αναστέλλεται στην πράξη η συνταγματικώς κατοχυρωμένη διάκριση των εξουσιών με την εκ μέρους του αποδοχή των διαδικασιών αυτών; Και θυμήθηκε τη διάκριση αυτή τώρα που κλήθηκε από την Εθνική Αντιπροσωπία εις το όνομα της λαϊκής κυριαρχίας (και εκείνος στο όνομα του ελληνικού λαού δρα) για να εξεταστεί επί συγκεκριμένου θέματος έπειτα από αίτημα πολιτειακού παράγοντα (του Νίκου Ανδρουλάκη);
Αν περνάς εξετάσεις για να «γίνεις» κάτι, δεν θα περάσεις εξετάσεις για να απαντήσεις γιατί «κάνεις» κάτι; Και σε κάθε περίπτωση: Αν η παράσταση του κ. Τζαβέλλα στη χθεσινή συνεδρίαση της Επιτροπής Θεσμών συνιστούσε «υποταγή της δικαστικής στη νομοθετική εξουσία», η εμφάνιση και αξιολόγηση της υποψηφιότητάς του για το αξίωμα του εισαγγελέα του Αρείου Πάγου ενώπιον της Διάσκεψης των Βουλής τι άραγε ήταν; Ασκηση δικαστικής ανεξαρτησίας; Αντίφαση, κύριε εισαγγελέα.
Από το γενικό στο ειδικό
Πάμε τώρα από το γενικό στο ειδικό. Η άρνησή του αυτή θα είχε βάση αν η Βουλή τον καλούσε για εξηγήσεις για πράξεις ή παραλείψεις κατά την άσκηση των καθηκόντων του ως εισαγγελέας του Αρείου Πάγου. Ας το δεχτούμε για την οικονομία της συζήτησης. Αλλά δεν πρόκειται περί αυτού.
Ο κύριος εισαγγελέας κλήθηκε από την Επιτροπή Θεσμών να δώσει εξηγήσεις για πράξεις ή διατάξεις του όσο εκείνος συνεπικουρούσε στα καθήκοντά του τον διοικητή της ΕΥΠ και συνέπραττε με αποφάσεις του στα διοικητικά καθήκοντα του κυρίου Κοντολέοντος. Συγκεκριμένα, ενέκρινε με διατάξεις του αιτήματα της ΕΥΠ για παρακολουθήσεις δημοσιογράφων, πολιτικών προσώπων και άλλων. Δεν πρόκειται περί αμιγούς άσκησης δικαστικής αρμοδιότητας άνευ εμπλοκής τρίτου. Πρόκειται για σύμπραξη στην έκδοση διοικητικών πράξεων που αγγίζουν τον σκληρό πυρήνα των διατάξεων του Συντάγματος.
Το γεγονός μάλιστα ότι δέχθηκε προ διετίας να παραστεί στην αρμόδια εξεταστική επιτροπή η προϊσταμένη του κ. Τζαβέλλα στην ΕΥΠ, εισαγγελέας Βασιλική Βλάχου, και να δώσει αναλυτικές απαντήσεις σε καυτά ερωτήματα βουλευτών για τις υποκλοπές που ενέκρινε με διατάξεις της και η ίδια, καταρρίπτει εκκωφαντικά το επιχείρημα του κ. Τζαβέλλα περί διάκρισης των εξουσιών και περί υποταγής της δικαστικής στη νομοθετική εξουσία. Υποτάχθηκε η κυρία Βλάχου σε κάποιον με την παρουσία της στην εξεταστική; Διατυπώθηκε μεταγενεστέρως κάποιος δημόσιος νομικός προβληματισμός για τη νομιμότητα της παρουσίας της; Διαμαρτυρήθηκε η Ενωση Εισαγγελέων για την κλήση της; Ούτε τότε ούτε και τώρα.
Εδώ δυστυχώς με όλα όσα ζούμε κάθε μέρα οδηγούμαστε στο συμπέρασμα ότι αυτό που υποτίθεται θέλει να αποφύγει ο κ. Τζαβέλλας ήδη υπάρχει. Ομιλούμε για τη «συγχώνευση των εξουσιών» και όχι για τη «διάκριση των εξουσιών». Τελική παρατήρηση γενικής ισχύος, δεν απευθύνεται στον κύριο εισαγγελέα το παρακάτω: Οσοι επιθυμούν να υπερασπίζονται τη διάκριση των εξουσιών να μη μετέχουν ομού με ανθρώπους της εκτελεστικής εξουσίας σε τυχόν διεργασίες για τη σύνταξη πράξεων νομοθετικού περιεχομένου για θέματα που εμπίπτουν στον σκληρό πυρήνα της παραβίασης των ατομικών ελευθεριών και του απορρήτου των επικοινωνιών. Γενικώς «ομιλούμε» και είμαστε βέβαιοι πως γινόμαστε αντιληπτοί. Καλημέρα σας.
