Οσο το πολιτικό σύστημα -όχι μόνο η κυβέρνηση- αδυνατεί να επεξεργαστεί συνολική πρόταση για την παραγωγή και την εργασία οι συγκρούσεις θα επιστρέφουν
• Ολα δείχνουν πως ο κύκλος των αγροτικών κινητοποιήσεων, τουλάχιστον στην παρούσα φάση, κλείνει μετά και τη νέα συνάντηση που συμφωνήθηκε με τον πρωθυπουργό τη Δευτέρα. Οχι επειδή λύθηκαν τα προβλήματα, αλλά επειδή εξαντλήθηκαν τα περιθώρια της στιγμής. Ηδη έχει αρχίσει η γνωστή πολιτική αριθμητική: απολογισμός κερδών και απωλειών, εντυπώσεων και ισορροπιών. Ενας απολογισμός που, όπως πάντα, εξαρτάται από το πού στέκεται κανείς. Αλλοι θα μιλήσουν για εκτόνωση, άλλοι για αναβολή. Αλλοι για συμβιβασμό, άλλοι για ήττα μεταμφιεσμένη σε διάλογο.
- Του Ανδρέα Καψαμπέλη
• Πίσω από τους τίτλους και τις διαρροές, ωστόσο, η ουσία παραμένει αμετάβλητη. Η σύγκρουση δεν προέκυψε από παρεξήγηση, ούτε από υπερβολικές απαιτήσεις. Προέκυψε από βαθιά, δομικά αδιέξοδα που απλώς δεν χωρούν σε κυβερνητικά χρονοδιαγράμματα και επικοινωνιακές στρατηγικές. Αντί για συνολικές απαντήσεις, προσφέρονται επιμέρους διορθώσεις και αντί για σχέδιο, παρατίθενται εξαγγελίες. Κι έτσι, τα πραγματικά ερωτήματα μετακινούνται από το τραπέζι της διαπραγμάτευσης στο κοινωνικό υπέδαφος, όπου συσσωρεύουν απογοήτευση, δυσπιστία και μια αίσθηση πολιτικής στασιμότητας.
• Η κυβέρνηση ενδέχεται να κερδίσει χρόνο και μια προσωρινή αποκλιμάκωση της έντασης. Στο πολιτικό ισοζύγιο, όμως, η ζημιά είναι υπαρκτή. Παρά τις προσπάθειες, δεν κατάφερε να απομονώσει κοινωνικά τους αγρότες, ούτε να τους παρουσιάσει ως μια «ειδική κατηγορία» που διεκδικεί εις βάρος των υπολοίπων. Αντιθέτως, η κοινωνία αναγνώρισε στο αγροτικό κίνημα κάτι βαθύτερο: την αγωνία για επιβίωση, τη διάλυση της προοπτικής στον πρωτογενή τομέα, τον κίνδυνο να χαθεί οριστικά ένας κρίσιμος κρίκος της παραγωγικής αλυσίδας της χώρας.
• Ταυτόχρονα, έγινε πιο ορατό από ποτέ ότι απουσιάζει ένα συνεκτικό αφήγημα για την αγροτική πολιτική. Δεν υπάρχει όραμα για το πώς θα σταθεί ο πρωτογενής τομέας σε έναν κόσμο ενεργειακής κρίσης, κλιματικής πίεσης και διεθνούς ανταγωνισμού. Υπάρχει μόνο διαχείριση κονδυλίων, αποσπασματικές παρεμβάσεις και μια λογική επιδότησης της επιβίωσης αντί επένδυσης στο μέλλον. Μέσα σε αυτό το κενό, οι αγρότες κατάφεραν να μεταφέρουν το βάρος της απόδειξης στην κυβέρνηση, η οποία κλήθηκε να εξηγήσει γιατί τα αυτονόητα εμφανίζονται ως υπερβολές.
• Ακόμα και τα σενάρια καταστολής λειτούργησαν τελικά εις βάρος της. Γιατί ήταν εμφανές ότι δεν υπήρχε πρόβλημα νομιμότητας, αλλά πολιτικής αδυναμίας. Η εικόνα μιας εξουσίας έτοιμης να σκληρύνει τη στάση της απέναντι σε ένα κοινωνικό αίτημα με ευρεία αποδοχή δεν ενίσχυσε το κύρος της· το αποδυνάμωσε.
• Από την άλλη πλευρά, κανείς δεν μπορεί να μιλήσει για πραγματική νίκη των αγροτών. Η ηθική τους δικαίωση δεν μεταφράστηκε σε σταθερές λύσεις, ούτε σε μια νέα στρατηγική για τον κλάδο. Η αναστολή των κινητοποιήσεων δεν είναι κατάκτηση, αλλά παύση. Και όσο το πολιτικό σύστημα -όχι μόνο η κυβέρνηση- αδυνατεί να επεξεργαστεί μια συνολική πρόταση για την παραγωγή και την εργασία οι συγκρούσεις θα επιστρέφουν…
Από τη στήλη «Ο κοριός» της «δημοκρατίας»
