Βαριά ρίχνει τη σκιά της η πληγωμένη «ρωσική αρκούδα» στην οικονομία της βόρειας Ελλάδας, που αισθάνεται ήδη τους κραδασμούς από τη βουτιά του ρωσικού νομίσματος. Τουρισμός, κτηματαγορά, γούνα, κονσερβοποιία ροδάκινων είναι μερικοί μόνο από τους κλάδους που φοβούνται ότι η ρωσική κρίση θα αφήσει βαθιά σημάδια εκεί όπου μέχρι πριν από λίγο καιρό οι Ρώσοι επένδυαν τα χρήματά τους.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα των πρώτων αναταράξεων είναι αυτό Θεσσαλονικιού επιχειρηματία στον κλάδο του μαρμάρου, που έμεινε στην κυριολεξία με τους κίονες και τα κιονόκρανα στα χέρια, αφού η παραγγελία που είχε εξασφαλίσει από Μοσχοβίτη μεγαλοεπιχειρηματία για τη διακόσμηση της πολυτελούς βίλας του «πάγωσε» ξαφνικά. Οι φόβοι για το τι θα φέρει η επόμενη μέρα έκαναν τον Ρώσο μεγιστάνα να το ξανασκεφτεί και να περιμένει να δει πού θα κάτσει η μπίλια ή αλλιώς το ρούβλι.
Οι Ρώσοι εδώ και καιρό είχαν τον ρόλο του από μηχανής θεού για τη βόρεια Ελλάδα, ειδικά την πρώτη περίοδο της κρίσης, αφού οι κεντροδυτικές οικονομίες σνόμπαραν τη χώρα μας. Μετά την ουκρανική κρίση, το ρωσικό εμπάργκο αλλά και τις αλλεπάλληλες καταρρεύσεις μεγάλων τουριστικών πρακτορείων, ο από μηχανής θεός άρχισε να κλονίζεται, για να έρθει η υποτίμηση του ρουβλιού να τον απειλήσει με αποκαθήλωση.
Οι ξενοδόχοι της Χαλκιδικής έχουν διαπιστώσει ήδη μια ανησυχητική στασιμότητα στις προκρατήσεις των Ρώσων για τη σεζόν του 2015, όταν τέτοιον καιρό πέρυσι υπήρχε κινητικότητα. Η πορεία του ρωσικού νομίσματος έχει εκτινάξει τις τιμές των τουριστικών πακέτων της περιοχής τρεις και τέσσερις φορές πάνω, ενώ τα πρακτορεία αδυνατούν να ορίσουν συγκεκριμένες τιμές για να προσφέρουν έστω ένα ανταγωνιστικό πακέτο όσο συνεχίζεται η βουτιά. «Υπάρχει ανησυχία. Ημασταν, βέβαια, υποψιασμένοι μετά και τις πτωχεύσεις των τουριστικών πρακτορείων και την πτώση του ρουβλιού τους προηγούμενους μήνες, δεν περιμέναμε όμως ότι θα έπεφτε τόσο χαμηλά και μάλιστα σε λίγες ημέρες» σημειώνει στην «κυριακάτικη δημοκρατία» ο πρόεδρος της Ενωσης Ξενοδοχείων Χαλκιδικής Γρηγόρης Τάσιος. Με δεδομένο δε ότι το 2014 περί τους 150.000 Ρώσους έκαναν τις διακοπές τους στην περιοχή, μια ενδεχόμενη απώλειά τους το 2015 θα ήταν σημαντικό πλήγμα. Δεν είναι, άλλωστε, λίγα τα ξενοδοχεία της Χαλκιδικής στα οποία το 50% και πλέον των διανυκτερεύσεων είχε μέχρι πρόσφατα ρωσικό χρώμα, με τη ρωσική αγορά να έχει φτάσει στη δεύτερη θέση, μετά τη γερμανική, για τον τουρισμό της περιοχής.
Μεγάλη είναι η ανησυχία και στον κλάδο της γούνας σε Καστοριά και Σιάτιστα. Με δεδομένο ότι από τις γούνες που παράγονται στις δύο περιοχές περί το 80% κατευθύνεται στη Ρωσία, οι φόβοι είναι εύλογοι. Αλλωστε, ήδη ο κλάδος έχει δεχτεί πλήγμα από τη ρωσοουκρανική κρίση. Ετσι, το γεγονός ότι πλέον τα προϊόντα του είναι περίπου 50% ακριβότερα απ’ ό,τι πριν για τους Ρώσους μόνο ενθαρρυντικό δεν είναι για τις επόμενες πωλήσεις. «Ηδη την τελευταία χρονιά οι συνολικές μας πωλήσεις μειώθηκαν κατά 75%, με συνέπεια να έχουμε συσσωρεύσει μεγάλο στοκ εμπορευμάτων, οι πρώτες ύλες των οποίων είχαν αγοραστεί πολύ ακριβά.
Τώρα, με τις τιμές των προϊόντων μας να αυξάνονται για τους Ρώσους και την ψυχολογία ακόμα κι εκείνων που έχουν χρήματα να αλλάζει, φοβόμαστε για το τι μέλλει γενέσθαι» σημειώνει με τη σειρά του ο γενικός γραμματέας του Συνδέσμου Γουνοποιών Καστοριάς Φαίδων Γκιάτας, που βλέπει το 2015 να ξεκινά με κακούς οιωνούς. «Οι Ρώσοι στράφηκαν στις αγορές ηλεκτρικών συσκευών και αυτοκινήτων. Γουναρικά έχουν πέντε και έξι στην ντουλάπα τους» τονίζει, ενώ σημειώνει ότι, όπως και οι τουριστικοί πράκτορες, οι γουναράδες δεν ξέρουν τι τιμές να ορίσουν για τα προϊόντα τους.
Τον προβληματισμό του κυρίως για τις εξαγωγές συμπυκνωμένου χυμού ροδάκινου προς τη Ρωσία, που αποτελούν το ένα τρίτο της συνολικής ελληνικής παραγωγής του συγκεκριμένου προϊόντος, εκφράζει ο πρόεδρος της Ενωσης Κονσερβοποιών Ελλάδος Κώστας Αποστόλου. «Περί τους 15.000 τόνους συμπυκνωμένου χυμού ροδάκινου και 7.000 με 8.000 τόνοι κομπόστας κατευθύνονται στη ρωσική αγορά. Αν συνεχιστεί η πτώση του ρωσικού νομίσματος, θα έχουμε πρόβλημα στη ζήτηση από εδώ και στο εξής, αλλά πιθανότατα και δυσκολίες στις πληρωμές από Ρώσους πελάτες για παραδόσεις που έχουμε σε εξέλιξη» σημειώνει ο κ. Αποστόλου, ο μεγαλύτερος φόβος του οποίου είναι να μειωθούν οι ρωσικές εισαγωγές από τον ελληνικό κλάδο.
«Πάγωσαν» οι αγορές ακινήτων
Σύννεφα, όμως, αναμένονται και στην κτηματαγορά, κατά κύριο λόγο, της Χαλκιδικής. Ηδη, με την τεταμένη κατάσταση στην Ουκρανία, πολλές συμφωνίες αγοραπωλησιών από Ρώσους που είχαν φτάσει στο τελικό στάδιο «πάγωσαν», αφήνοντας αρκετούς μεσίτες της περιοχής στα κρύα του λουτρού. Ενα 20% με 30% της θερινής δουλειάς των μεσιτικών γραφείων που επένδυαν σε Ρώσους και Ουκρανούς είχε βρεθεί στον αέρα. Πλέον, με την κατάσταση που διαμορφώνεται, τα πράγματα δυσκολεύουν ακόμα περισσότερο. Το ενδεχόμενο να μειωθεί εκ νέου ο αριθμός των Ρώσων τουριστών -οι οποίοι κάνουν τις συμφωνίες στις διακοπές τους- αλλά και η εγκράτεια που ήδη δείχνουν, επενδύοντας σε διαρκή αγαθά στη χώρα τους, ανησυχεί την κτηματαγορά της βόρειας Ελλάδας.
Μαρία Μαθιοπούλου
