Αθήνα και Λευκωσία συντονίζουν τις ενέργειές τους απέναντι στην κλιμάκωση της προκλητικότητας της Αγκυρας, που τραβάει το σχοινί προαναγγέλλοντας και νέες έρευνες από το σκάφος «Μπαρμπαρός» στην ΑΟΖ της Μεγαλονήσου
Από τον
Ανδρέα Κούτρα
Η Τουρκία «θερμαίνει» τα νερά της κυπριακής ΑΟΖ σε μια περίοδο που οι συμφωνίες εκμετάλλευσης των υδρογονανθράκων από πετρελαϊκές εταιρίες-κολοσσούς προχωρούν υποσχόμενες πολλά για την οικονομία της Κύπρου και αναδεικνύοντας τη στρατηγική συμμαχία -σε ενεργειακό επίπεδο- μεταξύ Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και Αιγύπτου.
Η απομονωμένη και επικίνδυνη Τουρκία ανακοινώνει έρευνες με το «Μπαρμπαρός», που είναι συνώνυμο των προκλήσεων, σε μία προσπάθεια να δηλώσει παρούσα στις εξελίξεις. Κάτι που προκαλεί πονοκέφαλο σε Αθήνα και Λευκωσία.
Οι δύο χώρες μετά και το ναυάγιο στην επίλυση του Κυπριακού, άλλη μία ένδειξη -όπως εκτιμούν διπλωματικές πηγές- ότι η Αγκυρα είναι διατεθειμένη να τραβήξει το σχοινί της έντασης, βρίσκονται σε συνεννόηση για το πώς θα φτιάξουν και πώς θα λειτουργήσει μια ενιαία αμυντική γραμμή απέναντι στις προκλητικές ενέργειες της Τουρκίας.
Συνέχεια
Θέλουν, δηλαδή, να δημιουργήσουν ένα άτυπο δόγμα στρατιωτικής συνεργασίας σε συνέχεια του Δόγματος του Ενιαίου Αμυντικού Χώρου που απαξιώθηκε και καταργήθηκε επί κυβερνήσεων ΠΑΣΟΚ.
Στρατιωτικές πηγές απάντησαν σε ερώτηση της «κυριακάτικης δημοκρατίας» για το πώς μπορεί να στηρίξει στρατιωτικά η Ελλάδα την Κύπρο σε περίπτωση που το επόμενο διάστημα η Τουρκία προβεί σε μπαράζ ενεργειών αμφισβήτησης των κυριαρχικών δικαιωμάτων της νήσου, λέγοντας χαρακτηριστικά ότι «υπάρχουν συγκεκριμένα σχέδια» και θυμίζοντας τα μέτρα που είχαν ληφθεί το 2014, όταν το τουρκικό σκάφος «Μπαρμπαρός» έκανε ντεμπούτο πλεύσεων στην ανατολική Μεσόγειο παραβιάζοντας επανειλημμένα τα χωρικά ύδατα της Κύπρου και πλέοντας συνοδεία πολεμικών πλοίων κοντά στα γεωτρύπανα που είχαν αναλάβει δράση στα οικόπεδα της κυπριακής ΑΟΖ.
Τότε είχε αποφασιστεί να σταλούν μια ελληνική φρεγάτα και ένα υποβρύχιο σε στήριξη της Κύπρου και απέναντι στην Τουρκία. Η μεν φρεγάτα εντάχθηκε στη δύναμη του ΟΗΕ «Unifil», το δε υποβρύχιο στη νατοϊκή δύναμη «Active Endeavour». Αυτό έγινε κατόπιν συνεννόησης με τους συμμάχους, προκειμένου να μη θεωρηθεί από την Αγκυρα ότι η Ελλάδα κλιμακώνει την ένταση και στρέφεται κατά μιας σύμμαχης χώρας στο ΝΑΤΟ. Επειτα από ένα μπαράζ καταδίκης της συμπεριφοράς της Τουρκίας από αξιωματούχους της Ευρωπαϊκής Ενωσης, που απείλησαν ακόμη και με διακοπή των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, η Αγκυρα απέσυρε το «Μπαρμπαρός» από την κυπριακή ΑΟΖ και έριξε τους τόνους, αποκλιμακώνοντας την κρίση που πήγαινε να διαμορφωθεί, με το «ψευδοκράτος» και την Τουρκία να αξιώνουν ίσα δικαιώματα στους υδρογονάνθρακες των κυπριακών οικοπέδων.
Η ελληνική κυβέρνηση φοβάται ότι η κατάσταση του φθινοπώρου του 2014 μπορεί να επαναληφθεί και τώρα για δύο βασικούς λόγους. Ο πρώτος είναι ότι προχωρούν με εντυπωσιακά αποτελέσματα οι έρευνες στα οικόπεδα της κυπριακής ΑΟΖ και είναι πιθανό τους επόμενους μήνες να προχωρήσει η εξόρυξη φυσικού αερίου.
«Eχθρικές» σχέσεις
Ο δεύτερος λόγος είναι ότι ενισχύεται η συμμαχία μεταξύ Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και Αιγύπτου όσο η Τουρκία έχει «εχθρικές» σχέσεις με το Κάιρο και το Τελ Αβίβ. Γι’ αυτόν τον λόγο ανώτατες πηγές του Πενταγώνου εξέφρασαν πρόσφατα την εκτίμηση ότι μπορεί τον Ιούνιο η Τουρκία να προκαλέσει θερμό επεισόδιο στην Κύπρο.
Και οι φόβοι δεν άργησαν να επιβεβαιωθούν, αφού η γειτονική χώρα εξέδωσε NAVTEX για διεξαγωγή άσκησης εντός της κυπριακής ΑΟΖ, ενώ ο υπουργός Ενέργειας Μπεράτ Αλμπαϊράκ ανακοίνωσε επί της ουσίας ότι το «Μπαρμπαρός» θα επανέλθει στις προκλήσεις με έρευνες στην ανατολική Μεσόγειο.
Την προηγούμενη εβδομάδα ο υπουργός Αμυνας Πάνος Καμμένος είχε άτυπη συνάντηση με τον Κύπριο ομόλογό του Χριστόφορο Φωκαΐδη για περίπου δυόμισι ώρες και, σύμφωνα με πληροφορίες, συζητήθηκαν το ενδεχόμενο κλιμάκωσης της τουρκικής προκλητικότητας στην κυπριακή ΑΟΖ όπως και τα «αντίμετρα».
Τέθηκε το θέμα της διμερούς στρατιωτικής συνεργασίας, στα πρότυπα του Δόγματος του Ενιαίου Αμυντικού Χώρου Ελλάδας και Κύπρου. Αυτό, βέβαια, προέβλεπε και προσγειώσεις μαχητικών αεροσκαφών στην αεροπορική βάση «Ανδρέας Παπανδρέου» της Πάφου, κάτι που δεν έγινε ποτέ.

