Η κυβέρνηση δεσμεύτηκε χθες ότι θα λειτουργήσουν πλήρως μέχρι τα μέσα του επόμενου έτουςΩς τα μέσα του 2020 δεσμεύτηκε η κυβέρνηση ότι θα λειτουργήσουν τα νέα κλειστά προαναχωρησιακά κέντρα, με μοναδική εξαίρεση τη δομή της Σάμου που σύμφωνα με τον υφυπουργό Εθνικής Αμυνας Αλκιβιάδη Στεφανή θα είναι έτοιμη ως το τέλος του χειμώνα του 2020.
Στόχος της κυβέρνησης είναι τον Ιούλιο, οπότε η πρότερη εμπειρία δείχνει ότι φουσκώνουν οι ροές μεταναστών από το Αιγαίο, να είναι έτοιμα έτσι ώστε να μπορούν να δεχτούν μετανάστες.
Τόσο η δομή στη Σάμο όσο και αυτές σε Λέσβο και Χίο θα είναι χωρητικότητας 5.000 ατόμων, αριθμός που μπορεί να ανέβει, καθώς οι υποδομές θα μπορούν να φιλοξενήσουν ως και 40% πάνω από αυτό τον αριθμό. Οι δομές σε Κω και Λέρο θα είναι για 2.000 και 1.000 άτομα αντίστοιχα.
Στα πρώτα τρία νησιά οι δομές που ήδη υπάρχουν θα καταργηθούν σταδιακά, όπως αναφέρθηκε. Εάν λάβει κανείς υπ’ όψιν του πάντως τις τοπικές αντιδράσεις, που πριν ακόμη από την επίσημη ανακοίνωση της κυβέρνησης απέκλειαν το ενδεχόμενο παράλληλης λειτουργίας δύο κέντρων στις περιοχές τους, θα πρέπει Μόρια και ΒΙΑΛ να κλείσουν στο ίδιο χρονικό διάστημα που θα ξεκινήσουν τη λειτουργία τους οι νέες δομές.
Σε Λέρο και Κω οι υπάρχουσες δομές θα μετασχηματιστούν σε κλειστές. Στις κλειστές αυτές δομές θα βρίσκονται τόσο αυτοί που έρχονται και πρέπει να ταυτοποιηθούν όσο και αυτοί των οποίων η αίτηση έχει απορριφθεί.
Όσο για τον αριθμό των επιστροφών στην Τουρκία, ο στόχος που ανακοινώθηκε ήταν να γίνουν σε τρεις μήνες όσα έγιναν επί τρία χρόνια, δείχνοντας πόση βαρύτητα δίνεται στον συγκεκριμένο τομέα. Ειδάλλως είναι θέμα χρόνου να γεμίσουν ασφυκτικά και αυτά τα κέντρα.
Πιο ελαστικά θα είναι τα πράγματα στις δομές που θα δημιουργηθούν στην ηπειρωτική Ελλάδα. Σε αυτά τα κέντρα, που ονομάστηκαν ελεγχόμενα, οι διαμένοντες θα μπορούν να μπαίνουν και να βγαίνουν, αλλά θα έχουν συγκεκριμένα όρια εντός των οποίων θα μπορούν να κινούνται και τα οποία, αν παραβιάσουν, θα χάνουν την πρόσβασή τους σε διάφορων ειδών προνόμια.
Επικίνδυνα παιχνίδια και με τους χώρους λατρείας
Στο σχέδιο των κλειστών κέντρων μεταναστών που δημιουργεί η κυβέρνηση προβλέπεται και χώρος λατρείας (στη μακέτα απεικονίζεται με μπλε χρώμα). Ωστόσο το ερώτημα είναι με ποιο τρόπο διασφαλίζεται ότι ο χώρος αυτός δεν θα εξελιχθεί σε πεδίο αψιμαχιών και συγκρούσεων μεταξύ των μεταναστών, οι οποίοι διαχωρίζονται μεν ανάλογα με τις θρησκευτικές πεποιθήσεις τους εντός του κέντρου, δεν προβλέπεται όμως ξεχωριστός λατρευτικός χώρος. Αλλο ένα ερώτημα είναι πώς θα λειτουργήσουν αυτοί οι χώροι.
Είναι ένας έμμεσος τρόπος για τη λειτουργία τζαμιών στα «ευαίσθητα» νησιά του ανατολικού Αιγαίου; Θα υπάρχει κάποιος ο οποίος θα αναλάβει τη λειτουργία; Από ποιον και πώς θα επιλεγεί; Θα μπαίνουν οι χριστιανοί και θα βγαίνουν οι μουσουλμάνοι; Πώς ακριβώς θα γίνεται η διαδικασία σε ένα ζήτημα που μπορεί να μοιάζει δευτερεύουσας σημασίας, αλλά είναι κρίσιμο, αφού αρκετές φορές έχει γίνει αιτία για τον ξεσηκωμό των μεταναστών και το ξέσπασμα βίαιων συγκρούσεων.
Είναι, λοιπόν, στη σωστή κατεύθυνση, αλλά απαιτείται ξεκάθαρο πλαίσιο, προκειμένου να μην παρατηρηθούν φαινόμενα που καταγράφηκαν στις ανοιχτές δομές των μεταναστών και τιναχθεί όλο το οικοδόμημα στον αέρα.
Υπό παραίτηση ο δήμαρχος Σάμου, οργή και αγανάκτηση σε όλα τα νησιά
Οργή και αγανάκτηση προκαλούν στους κατοίκους των νησιών του Αιγαίου, που κουβαλούν στις πλάτες τους το δυσβάσταχτο βάρος των προσφύγων και μεταναστών οι οποίοι καταφθάνουν κατά εκατοντάδες κάθε μέρα, οι χθεσινές αποφάσεις της κυβέρνησης. Η προαναγγελία δημιουργίας κλειστών δομών σε Λέσβο, Σάμο και Χίο δεν φαίνεται να πείθει τους νησιώτες, οι οποίοι ήδη εξέφρασαν προς τους τοπικούς άρχοντες τις ανησυχίες τους.
«Είναι εξοργισμένοι όλοι εδώ και νιώθουν εξαπατημένοι από τους κυβερνώντες, οι οποίοι θέλουν να μετατρέψουν τη Σάμο σε μια φυλακή. Φανταστείτε 5.000 άτομα σε μια κλειστή δομή, πρόκειται για μια ολόκληρη πολιτεία και μάλιστα σε ένα παραμεθόριο νησί» αναφέρει στη «δημοκρατία» ο δήμαρχος Σάμου Γιώργος Στάντζος, που κατηγόρησε ευθέως τους εμπλεκομένους για παντελή έλλειψη σχεδιασμού και προαναγγέλλει την παραίτησή του σε ένδειξη διαμαρτυρίας. «Εμαθα όσα αποφάσισαν για το νησί μου από τις ειδήσεις. Λυπάμαι πραγματικά, έχουν χάσει την όποια αξιοπιστία μπορεί να είχαν. Αρχικά μας έλεγαν πως τα νησιά θα αποσυμφορηθούν αλλά καθημερινά έρχονται διπλάσιοι και τριπλάσιοι από όσους αναχωρούν για Πειραιά. Γιατί λοιπόν τώρα να τους πιστέψω;» διερωτάται.
«Θέτω αύριο την παραίτησή μου στη διάθεση του πρωθυπουργού, αν δεν αλλάξει ο σχεδιασμός για το νησί της Σάμου, όπως και η συντριπτική πλειοψηφία του δημοτικού συμβουλίου. Αυτή είναι η απόφασή μας. Η Μυτιλήνη έχει τετραπλάσιο πληθυσμό από εμάς και θα πάρει τους ίδιους πρόσφυγες. Δεν μπορούμε να δεχτούμε πώς έγινε η αλλαγή του σχεδιασμού σε μία νύχτα. Από 1.500 άτομα που αντέχει τώρα το ΚΥΤ Σάμου βρεθήκαμε με 5.000+. Αυτό το + δεν αντέχεται από την κοινωνία μας. Εχουμε ήδη στο νησί 7.000 πρόσφυγες και μετανάστες με υπόσχεση από τον πρωθυπουργό ότι θα έκανε αποσυμφόρηση ως το τέλος Νοεμβρίου».
Από την πλευρά του, ο περιφερειάρχης Βορείου Αιγαίου Κώστας Μουτζούρης, μιλώντας στη «δημοκρατία», εξέφρασε τον προβληματισμό του για την αποτελεσματικότητα των μέτρων και σημείωσε πως υπάρχουν αρκετά θολά σημεία, τα οποία πρέπει να διευκρινιστούν. «Δεν έχει γίνει γνωστό με ποια κριτήρια θα γίνει η επιλογή των χώρων όπου θα δημιουργηθούν οι κλειστές δομές. Η τοπική κοινωνία θα πρέπει να το γνωρίζει και να είναι σύμφωνη με αυτό. Τόσα χρόνια ως πολιτικός μηχανικός είδα πολλά έργα να ναυαγούν εξαιτίας των αντιδράσεων από τους κατοίκους» λέει και προσθέτει πως μετά την ανακοίνωση των νέων μέτρων δέχτηκε πολλά τηλεφωνήματα από τους συμπατριώτες του, οι οποίοι φοβούνται πως τελικά θα υπάρχουν και η Μόρια και οι κλειστές δομές. «Σε ό,τι έχει να κάνει με τη χωρητικότητα κάθε δομής, η κυβέρνηση ανακοίνωσε πως θα φιλοξενούνται 5.000+, χωρίς ωστόσο να διευκρινίσει πόσοι θα είναι αυτοί οι παραπάνω.
Ήδη στη Μόρια έχουμε 17.000 ανθρώπους και προχθές μόνο έφτασαν 270 από τα τουρκικά παράλια» τόνισε. Τέλος, εξέφρασε την καχυποψία του για το αν τελικά η πρόσληψη συνοροφυλάκων στα νησιά θα έχει τα απαιτούμενα αποτελέσματα, ενώ σημείωσε πως έχει ήδη μεταφέρει στην κυβέρνηση τις ανησυχίες των κατοίκων για τα νέα μέτρα.
Στο μεταξύ, οι προσφυγικές και μεταναστευτικές ροές προς τα νησιά του Αιγαίου συνεχίζονται με αμείωτη ένταση. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Γενικής Αστυνομικής Διεύθυνσης Βορείου Αιγαίου, έως τις 11 το πρωί της χθεσινής ημέρας έφτασαν στη Λέσβο 160 πρόσφυγες και μετανάστες, στη Χίο 96 και στη Σάμο 79.
Κέλλυ Φαναριώτη
