Η φωνή της αγροτικής κοινωνίας απέναντι στο κρίσιμο ζήτημα της ευλογιάς και της θανάτωσης ζώων
Η Πέλλα, μία από τις πιο παραγωγικές αγροτικές περιοχές της χώρας, βρίσκεται για ακόμη μία φορά στο επίκεντρο ενός ζητήματος που αφορά τόσο τους κατοίκους όσο και το περιβάλλον: την προσπάθεια να μετατραπεί η περιοχή του Δαμιανού σε τόπο ταφής νεκρών ζώων.
- Του Δήμου Κυριλίδη*
Το θέμα έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, διαμαρτυρίες και κινητοποιήσεις, καθώς οι αγρότες, οι κτηνοτρόφοι και οι κάτοικοι της ευρύτερης περιοχής θεωρούν ότι κάτι τέτοιο θα αποτελέσει όχι μόνο περιβαλλοντική απειλή, αλλά και κοινωνικό πλήγμα για έναν τόπο που ζει από τη γη του.
Η υπόθεση δεν αφορά απλώς μια τοπική διαμάχη, αλλά αγγίζει την καρδιά του αγροτικού κόσμου: την προστασία της παραγωγής, την ασφάλεια της δημόσιας υγείας, την εικόνα του πρωτογενούς τομέα και τελικά την αξιοπρέπεια της υπαίθρου.
Η ουσία του προβλήματος
Σύμφωνα με τις καταγγελίες και τις αντιδράσεις που έχουν δει το φως της δημοσιότητας, το Δαμιανό Πέλλας επιχειρείται να χρησιμοποιηθεί ως σημείο ταφής νεκρών ζώων που προέρχονται από διάφορες περιοχές. Η πρακτική αυτή, αν τελικά εφαρμοστεί, θα μετατρέψει έναν αγροτικό τόπο σε ανεπίσημο «νεκροταφείο ζώων», με ανυπολόγιστες συνέπειες. Η διαχείριση των ζωικών υποπροϊόντων είναι ένα από τα πιο δύσκολα ζητήματα που αντιμετωπίζουν οι κτηνοτροφικές περιοχές.
Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή νομοθεσία, οι ταφές νεκρών ζώων πρέπει να γίνονται με αυστηρές προδιαγραφές, ώστε να μην προκαλούνται μολύνσεις του εδάφους, των υπόγειων υδάτων και της ατμόσφαιρας. Η αλόγιστη και χωρίς σχέδιο ταφή, όμως, μπορεί να δημιουργήσει εστίες μόλυνσης, να επιβαρύνει το περιβάλλον και να θέσει σε κίνδυνο τη δημόσια υγεία. Δεν είναι τυχαίο ότι οι κάτοικοι και οι αγρότες της περιοχής ξεσηκώθηκαν. Οι ίδιοι γνωρίζουν ότι η αγροτική γη είναι το μεγαλύτερο κεφάλαιό τους. Αν αυτή πληγεί, τότε πλήττεται η ίδια η βάση της οικονομικής και κοινωνικής τους ζωής.
Αγρότες και κτηνοτρόφοι στην πρώτη γραμμή
Για τον Ελληνα αγρότη και κτηνοτρόφο, το ζήτημα δεν είναι θεωρητικό. Κάθε παραγωγός εξαρτάται άμεσα από την ποιότητα του εδάφους και του νερού. Μια πιθανή μόλυνση από ανεξέλεγκτη ταφή ζώων θα μπορούσε να καταστήσει χωράφια μη καλλιεργήσιμα, να μολύνει καλλιέργειες, να καταστρέψει βοσκοτόπους και να δημιουργήσει αλυσιδωτές επιπτώσεις σε όλη την παραγωγική αλυσίδα.
Επιπλέον, η φήμη ενός τόπου είναι εξίσου σημαντική. Αν η Πέλλα συνδεθεί στη συνείδηση του κόσμου με «νεκροταφεία ζώων», τότε ποιος καταναλωτής θα εμπιστευτεί εύκολα τα αγροτικά προϊόντα της; Η αγροτική οικονομία δεν είναι μόνο παραγωγή, είναι και εμπιστοσύνη. Οι εξαγωγές, οι αγορές και οι συνεργασίες βασίζονται σε μια εικόνα καθαρής παραγωγής, υγιεινών προϊόντων και ασφαλούς περιβάλλοντος.
Οι κτηνοτρόφοι, από την πλευρά τους, δεν αρνούνται την ανάγκη να βρεθεί λύση στη διαχείριση των νεκρών ζώων. Ζητούν, όμως, λύσεις οργανωμένες, με υποδομές που θα σέβονται την ευρωπαϊκή νομοθεσία, την υγεία και το περιβάλλον. Οι ίδιοι είναι έτοιμοι να συμβάλουν, αρκεί να υπάρχει διάλογος, διαφάνεια και σοβαρότητα από την Πολιτεία.
Το περιβαλλοντικό αποτύπωμα
Η ταφή νεκρών ζώων χωρίς τις απαραίτητες προδιαγραφές δημιουργεί κινδύνους που συχνά δεν φαίνονται άμεσα, αλλά αποκαλύπτονται αργότερα. Οι επιπτώσεις στο υπέδαφος και στα υπόγεια ύδατα μπορεί να φανούν έπειτα από χρόνια, όταν πια η ζημιά είναι μη αναστρέψιμη. Τα βακτήρια, οι ιοί και οι τοξίνες που αναπτύσσονται κατά την αποσύνθεση μπορούν να περάσουν στο νερό που χρησιμοποιείται για άρδευση και πόση. Στην Πέλλα, όπου οι καλλιέργειες ροδάκινου, μήλου, κερασιού και άλλων δενδρωδών αποτελούν βασικό κομμάτι της οικονομίας, οι αγρότες δεν μπορούν να διακινδυνεύσουν τέτοιες επιπτώσεις.
* Περιφερειακός σύμβουλος Κεντρικής Μακεδονίας
Πηγή: Εφημερίδα Έλληνας Αγρότης
