Ομαδική έκθεση «Σύμβολα»: Θρησκεία, πολιτική, ποπ κουλτούρα, ταρό και αστρολογία

Με θέματα που προέρχονται από τον κόσμο της θρησκείας, της πολιτικής ή τον κόσμο της ποπ κουλτούρας, των… ταρό και της αστρολογίας, αλλά και μια καρδιά, ένα αβγό, ένα μήλο συνομιλούν τα έργα της ομαδικής έκθεσης «Σύμβολα», η οποία εγκαινιάστηκε χθες στο ιδιαίτερης καλλιτεχνικής βαρύτητας Μουσείο Αλεξ Μυλωνά στο MOMus, πλ. Αγίων Ασωμάτων 5, Θησείο, 2103215717

Το κοινό στοιχείο που συνδέει τα παρουσιαζόμενα εκθέματα είναι η ταυτότητά τους ως Σύμβολα. Στην ομότιτλη έκθεση, νέα παραγωγή που θα παρουσιάζεται έως τις 23 Μαΐου 2027 στο MOMus, στην Αθήνα, 83 εικαστικοί δίνουν τη δική τους εκδοχή στη θεματική των συμβόλων σε ζωγραφικές συνθέσεις, γλυπτά, εγκαταστάσεις, χαρακτικά και βίντεο. Στον συνοδευτικό κατάλογο, κείμενα από ιστορικούς της τέχνης αποτυπώνουν τη διαχρονική παρουσία των συμβόλων στη ζωή των ανθρώπων.

Τη στιγμή που ο άνθρωπος των σπηλαίων τοποθέτησε το χέρι του πάνω στην πέτρα και ζωγράφισε το αποτύπωμά του, δίπλα σε μορφές άγριων ζώων και σκηνές κυνηγιού, δημιούργησε τα πρώτα σύμβολα. Σαφή μα υπερβατικά, σηματοδοτούσαν όχι απλώς τον υπαρκτό κόσμο, αλλά τη φαντασιακή, μεταφυσική ερμηνεία του. Η γλώσσα των συμβόλων είναι σύμφυτη με την προσπάθεια του ανθρώπου να δημιουργήσει μια μη λεκτική επικοινωνία. Ηδη από την αυγή του χρόνου τα σύμβολα λειτούργησαν πρωτίστως ως μια γλώσσα μαγική. Αντλούσαν έμπνευση από τον φυσικό κόσμο, τα φυτά, τα ζώα, τα άστρα του ουρανού, αλλά και τον άνθρωπο.

Η έκθεση «Σύμβολα» στοχεύει να αναδείξει την ακόμα ισχυρή δύναμη των συμβόλων στη σκέψη του σύγχρονου ανθρώπου. Γιατί την παρουσίαση δεν απασχολούν τα οπτικά σύμβολα της καθημερινότητας, δεν είναι η γλώσσα και τα μαθηματικά σύμβολα ή οι πινακίδες μέσα στην πόλη. Αντιθέτως, ενδιαφέρουν σύμβολα που διατρέχουν πολιτισμούς και κοινωνίες. Σύμβολα που διηγούνται την κοσμογονία, τη ζωή, τη φύση, τη μαγεία, την ιδεολογία, την πίστη. Και άλλα για την κατανάλωση, την ποπ κουλτούρα, τα μνημεία πολιτισμού. Δημιουργίες διαχρονικές, παλαιές και σύγχρονες, σύμβολα εμπνευσμένα από τον κόσμο των ζώων και των φυτών, αποτυπώσεις που αναφέρονται στην ίδια την ανθρώπινη ύπαρξη.

Η έκθεση μας υπενθυμίζει ότι η παρατήρηση της τέχνης είναι, σε μεγάλο βαθμό, μια διαδικασία αναγνώρισης και μετάφρασης. Απαιτεί τον χρόνο μας για να την περιηγηθούμε και να δώσουμε προσοχή στις λεπτομέρειες κάθε έργου, κάθε συμβόλου, ώστε να ανασύρουμε τις δικές τους εσωτερικές ιστορίες. Καλούμαστε να λειτουργήσουμε ως επισκέπτες-μεταφραστές και όχι απλοί παρατηρητές συμβόλων, καθώς αυτά αποκτούν εκ νέου ζωή τη στιγμή που το βλέμμα θα αμφισβητήσει το νόημά τους.

Ανάμεσα σε άλλους συμμετέχουν καλλιτέχνες όπως οι Χλόη Ακριθάκη, Αλέξης Ακριθάκης, Αννίτα Αργυροηλιοπούλου, Δημήτρης Γέρος, Αφροδίτη Λίτη, Μανούσος Μανουσάκης, Δημήτρης Μεράντζας, Νικόλας Μπλιάτκας, Χρήστος Μποκόρος, Αλεξ Μυλωνά, Νίκος Τρανός κ.ά.

Επιμέλεια, Γιάννης Μπόλης, Ιστορικός της Τέχνης, Προϊστάμενος του Τμήματος Συγχρόνου Γλυπτικής, MOMus.