Στη «σκιά» των Καρυάτιδων εργάζονται οι αρχαιολόγοι μέσα στον τύμβο Καστά, προσπαθώντας να βγάλουν στην επιφάνεια το μυστικό του τάφου. Η αγωνία για την εξέλιξη της ανασκαφής παρατείνεται, καθώς δεν έχουν καταφέρει ακόμη να προχωρήσουν πολλά μέτρα μετά τα εντυπωσιακά γλυπτά και να μπουν στον τρίτο θάλαμο. Την ώρα που η αγωνία κορυφώνεται, με ενδιαφέρον αναμένονται οι σημερινές επίσημες ανακοινώσεις για την πρόοδο της ανασκαφής.
Στο μεταξύ, η επικεφαλής των ανασκαφών έδωσε νέα απάντηση στους επικριτές της και σε όσους υποστηρίζουν ότι το μνημείο δεν είναι μακεδονικό. «Οσοι λένε ότι ο τάφος είναι ρωμαϊκός έχουν απωθημένα και εξυπηρετούν άλλα συμφέροντα» είπε οργισμένη η αρχαιολόγος Κατερίνα Περιστέρη.
Χθες οι αρχαιολόγοι επιχειρούσαν να ελαφρύνουν όλο τον λόφο από το βάρος των χωμάτων που έχει, αλλά και από τις παλιές ανασκαφές. «Δεν έχουμε μπει στον τρίτο θάλαμο. Κάνουμε ισόρροπες αποχωματώσεις από τους υπολοίπους. Αυτή τη στιγμή δουλεύουμε μπροστά από τις Καρυάτιδες» επισήμανε η κυρία Περιστέρη. Από χθες τα συνεργεία που εργάζονται κάτω από τις οδηγίες των αρχαιολόγων ξεκίνησαν πιο εκτεταμένες αποχωματώσεις στην εξωτερική επιφάνεια του λόφου στο ύψος του τρίτου θαλάμου για να τον αποφορτίσουν, και μάλιστα επεκτάθηκαν και πέρα από αυτόν. Οταν η αρχαιολόγος ρωτήθηκε αν η επέκταση έγινε σε μια προσπάθεια να βρεθεί μία δεύτερη είσοδος στο μνημείο, απάντησε αρνητικά, λέγοντας ότι απλώς γίνεται για να ελαφρύνει ο τάφος από το βάρος των χωμάτων.
Σε συνέντευξή της σε ομογενειακή εφημερίδα της Αυστραλίας η ίδια επιτέθηκε στους επικριτές της. Μία μέρα μετά τη νέα κόντρα με την καθηγήτρια Ολγα Παλαγγιά, που συνεχίζει να υποστηρίζει ότι ο τάφος είναι ρωμαϊκός, η υπεύθυνη της ανασκαφής είπε σε έντονο ύφος: «Εμείς οι αρχαιολόγοι πιστεύουμε στα αρχαιολογικά δεδομένα και όχι στις εικασίες και την παραφιλολογία. Εχουμε τώρα ως δεδομένα το λιοντάρι, τις Καρυάτιδες και τις Σφίγγες. Αποκλείεται ο τάφος να είναι ρωμαϊκός, το λέω με ακρίβεια αυτό και βγαίνει από τα στοιχεία της ανασκαφής. Πρόκειται για παραφιλολογίες και απωθημένα ορισμένων ανθρώπων που εξυπηρετούν άλλα συμφέροντα».
Η κυρία Περιστέρη δήλωσε ότι από τα αρχαιολογικά ευρήματα προκύπτει με βεβαιότητα ότι το ταφικό συγκρότημα χρονολογείται μετά τον θάνατο του Μεγάλου Αλεξάνδρου μέχρι το 325-300 π.Χ. και πρόσθεσε: «Δεν ξέρουμε τι άλλο έχει μέσα, κάθε μέρα ανακαλύπτουμε καινούργια πράγματα, τα οποία μας εκπλήσσουν και συγκινούν». Η ίδια εκτίμησε ότι θα υπάρχουν νέα έως τα Χριστούγεννα.
Ενδείξεις σύλησης
Στο μεταξύ, η γενική γραμματέας του υπουργείου Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη δήλωσε ότι στην αρχαιότητα έγιναν προσπάθειες σύλησης του τάφου! «Υπάρχουν ισχυρές ενδείξεις ότι έγινε απόπειρα ή απόπειρες τυμβωρυχίας, ακόμη και στην περίοδο της αρχαιότητας, αλλά μέχρι ποιο σημείο έφτασε η τυμβωρυχία δεν μπορούμε να το ξέρουμε» τόνισε.
Από την πλευρά του, ο καθηγητής Κλασικής Αρχαιολογίας του ΑΠΘ Παναγιώτης Φάκλαρης, που έχει εκφράσει από την αρχή διαφορετική άποψη, επέμεινε ότι ο τάφος είναι λεηλατημένος τουλάχιστον μία φορά και έμεινε ανοιχτός και εκτεθειμένος μετά τη σύλησή του για μεγάλο διάστημα.
Λίνα Μενδώνη: Κάπου πρέπει να οδηγεί το τέταρτο θύρωμα
Στην ύπαρξη τέταρτου μαρμάρινου θυρώματος, πλάτους 96 εκατοστών, το οποίο θα πρέπει να οδηγεί κάπου, αναφέρθηκε χθες η κ. Μενδώνη. «Γεωλογική έρευνα που έγινε στον τρίτο χώρο -με μια μορφή γεωτρήσεων- με χειροκίνητο τρυπάνι μάς έδειξε ότι υπάρχει ένα τέταρτο θύρωμα. Οτι οδηγεί κάπου, οδηγεί… Διαφορετικά, δεν έχει νόημα να έχεις θύρωμα» ανέφερε, σημειώνοντας ότι το μοναδικό, μέχρι στιγμής, γνωστό στοιχείο είναι ότι πρόκειται για άνοιγμα 96 εκατοστών.
Αναφερόμενη στο θέμα της χρονολόγησης του μνημείου, η κ. Μενδώνη επεσήμανε ότι, όσο είναι σε εξέλιξη η ανασκαφή, «ο πρώτος λόγος είναι των ανασκαφέων, οι οποίοι θεωρούν ότι το μνημείο χρονολογείται στο τελευταίο τέταρτο του 4ου αιώνα π.Χ.».
«Ιέριες του Διονύσου οι δύο Καρυάτιδες»!
Τη μητέρα του Μεγάλου Αλεξάνδρου, τη βασίλισσα Ολυμπιάδα, εξακολουθεί να «βλέπει» πίσω από τα ευρήματα του εντυπωσιακού τάφου της Αμφίπολης ο διεθνούς φήμης αιγυπτιολόγος Αντριου Τσαγκ. Μιλώντας στο Discovery Channel, ο καθηγητής και συγγραφέας του βιβλίου «Ο χαμένος τάφος του Μεγάλου Αλεξάνδρου» υποστήριξε ότι οι Καρυάτιδες είναι πολύ πιθανό να αναπαριστούν ιέρειες του Διονύσου, που συμμετείχαν σε όργια και κρατούσαν μακριά τους άνδρες έχοντας στα χέρια τους στεφάνια «πλεγμένα» με φίδια και εξήγησε ότι η τοποθέτησή τους στο εσωτερικό του μνημείου συμβολίζει την ανάγκη να προστατευτεί η Ολυμπιάδα, ακόμη και μέσα στον τάφο.
«Τεχνικά, η ονομασία που δίνουμε σε αυτά τα αγάλματα είναι Καρυάτιδες, κάτι που ήταν πολύ κοινό στην αρχιτεκτονική των αρχαίων Ελλήνων και των Ρωμαίων. Σε αυτήν την περίπτωση, όμως, ίσως πρόκειται για Κλώδωνες, δηλαδή για ιέρειες του Διονύσου με τις οποίες η Ολυμπιάδα είχε σχέσεις. Ο Πλούταρχος αναφέρεται λεπτομερώς στη συμμετοχή της Ολυμπιάδας στα διονυσιακά και τα ορφικά όργια, και επισημαίνει ότι οι Κλώδωνες έφεραν στο κεφάλι τα φίδια της Ολυμπιάδας, για να τρομοκρατούν τους άνδρες. Ενδέχεται, λοιπόν, να είναι αυτός ο λόγος που η αρχαιολογική σκαπάνη βρήκε τις Καρυάτιδες με μια στάση των χεριών που δείχνει ότι προσπαθούν να απωθήσουν τους πιθανούς εισβολείς» ανέφερε ο διάσημος αιγυπτιολόγος.
Νίκος Πιτσιακίδης
