Συνέντευξη στο ειδησεογραφικό πρακτορείο DPA παραχώρησε ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών, Νίκος Κοτζιάς.
“Θέλουμε μια λύση για το Κυπριακό ζήτημα. Ποιο όμως είναι το πρόβλημα; Το πρόβλημα είναι η κατοχή του βόρειου τμήματος του νησιού από τον τουρκικό στρατό. Χρειαζόμαστε μια λύση που θα διασφαλίζει για τους Τουρκοκύπριους τη μέγιστη ασφάλεια, αλλά θα παρέχει και στους Ελληνοκύπριους τη μέγιστη δυνατή ασφάλεια”, τόνισε και σημείωσε πως η “Κύπρος πρέπει να αποτελεί ένα κυρίαρχο κράτος, μέλος της ΕΕ και του ΟΗΕ. Επομένως, ο τουρκικός στρατός θα πρέπει να φύγει. Η Τουρκία δεν θα επιτρέπεται να έχει κανένα δικαίωμα επέμβασης. Και το σύστημα των εγγυητριών δυνάμεων θα πρέπει να καταργηθεί”.
Απαντώντας σε ερώτηση για τη διασφάλιση των δικαιωμάτων των δύο πλευρών, είπε: “Επεξεργαζόμαστε μία συνθήκη για μια ομοσπονδιακή Κύπρο. Και οι δύο εθνοτικές ομάδες θα έχουν ίσα δικαιώματα. Οι Τουρκοκύπριοι θα έχουν το δικό τους ομόσπονδο κρατίδιο ή καντόνι ή όπως αλλιώς θέλετε να το ονομάσετε. Εκεί θα είναι μόνοι τους και θα μπορούν να διαχειρίζονται τη δική τους ασφάλεια, καθώς θα έχουν τη δική τους αστυνομία. Για το σκοπό αυτό θα δημιουργηθεί ομοσπονδιακή αστυνομία, η οποία θα αποτελείται κατά 50 τοις εκατό από Τουρκοκύπριους και κατά 50 τοις εκατό από Ελληνοκύπριους. Πέρα από την ομοσπονδιακή αστυνομία θα υπάρχει μια διεθνής αστυνομική δύναμη που θα παρεμβαίνει σε περίπτωση που οι δυνάμεις της ομοσπονδιακής αστυνομίας δεν επαρκούν”.
Περί πιθανών υποχωρήσεων και συμβιβασμών, ανέφερε χαρακτηριστικά: “Αν θέλουμε να λύσουμε το πρόβλημα, τότε θα πρέπει καταργήσουμε τις αιτίες του. Σε διαφορετική περίπτωση, για ποιό πράγμα συζητάμε; Το πρόβλημα είναι η παράνομη κατοχή του βόρειου τμήματος της Κύπρου. Η Τουρκία, ελπίζω, θα καταλάβει ότι είναι επίσης προς το συμφέρον της να επιλυθεί το Κυπριακό. Διότι, μέχρι στιγμής, η Τουρκία συνδυάζει την επιθυμία να προστατεύσει τους Τουρκοκύπριους με τις γεωπολιτικές φιλοδοξίες της στην περιοχή. Θέλουμε όμως να λύσουμε το Κυπριακό και όχι να ασχοληθούμε με τη γεωπολιτική στρατηγική της Τουρκίας. Αυτό δεν αποτελεί αντικείμενο της διαπραγμάτευσης”.
Για την ασφάλεια των Τουρκοκυπρίων, είπε: “Οι Τουρκοκύπριοι θα έχουν πλήρη πολιτική ισότητα. Σε όλα τα σημαντικά ζητήματα θα διαθέτουν δικαίωμα αρνησικυρίας. Και το Ανώτατο Δικαστήριο θα αποτελείται από τέσσερις δικαστές από κάθε εθνοτική ομάδα. Πρόκειται για μια ισότητα πολύ μεγαλύτερη απ’ ότι στα συνήθη ομοσπονδιακά κράτη”.
Ως προς την πρόοδο των συνομιλιών, σχολίασε: “Θέλουμε να επιτύχουμε την οριστική λύση του Κυπριακού και όχι να δημιουργήσουμε ένα ακόμα πρόβλημα. Το πρόβλημα είναι η κατοχή της Κύπρου. Δεν θέλουμε εγγυήτριες δυνάμεις και δεν θέλουμε, επίσης, να είμαστε εγγυήτρια δύναμη. Το δικαίωμα επέμβασης μίας τρίτης χώρας παραβιάζει το διεθνές δίκαιο και τα ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών. Γι’ αυτό έκανα μια πρόταση: σύναψη μιας συνθήκης Ειρήνης, Συνεργασίας και Ασφάλειας. Οι τρεις χώρες, η Τουρκία, η Κύπρος και η Ελλάδα θα μπορούν να αντιμετωπίσουν από κοινού απειλές όπως η τρομοκρατία και το οργανωμένο έγκλημα”.
Και αν η Τουρκία επιμείνει στα δικαιώματά της ως εγγυήτριας δύναμης; “Αν επιτρέψουμε το σύστημα των εγγυητριών δυνάμεων, θα έχουμε διαπράξει ανοησία. Σε αυτήν την περίπτωση θα μπορούσε, για παράδειγμα, η Ρωσία να έρθει και να πει:
“Θέλω να έχω δικαίωμα επέμβασης στα κράτη της Βαλτικής για να προστατέψω το ρωσόφωνο πληθυσμό”. Τότε θα άνοιγε το κουτί της Πανδώρας. Επιπλέον, αυτό που χρειαζόμαστε είναι μία κυρίαρχη Κύπρος. Διαφορετικά, η Τουρκία θα μπορούσε, μέσω του καθεστώτος των εγγυήσεων, να έχει επίσης λόγο στα θέματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης”, απάντησε ο Ν. Κοτζιάς.
