Το ναυάγιο της συνόδου του G7 είχε και συνέχεια, καθώς η Μέρκελ μίλησε για «Ευρωπαίους που πρέπει να πάρουν την κατάσταση στα χέρια τους», για να προκαλέσει την «πληρωμένη απάντηση» του Τραμπ
Από τη
Νεκταρία Καρακώστα
Φουντώνει» η κόντρα μεταξύ Γερμανίας και ΗΠΑ, μετά την επίσκεψη Τραμπ στην Ευρώπη και το «ναυάγιο» της Συνόδου του G7. Την επομένη κιόλας του αδιεξόδου στην Ταορμίνα, όπου ο Αμερικανός πρόεδρος αρνήθηκε να δεσμευθεί για το θέμα της κλιματικής αλλαγής, η Ανγκελα Μέρκελ αποκάλυψε επισήμως το «ρήγμα» με τις ΗΠΑ, λέγοντας ότι «οι Ευρωπαίοι πρέπει να πάρουν τη μοίρα τους στα χέρια τους».
Ποτέ μέχρι σήμερα η Μέρκελ δεν είχε τραβήξει τόσο πολύ το «σχοινί» των σχέσεων με τις ΗΠΑ όσο τώρα. Διαφορές υπήρχαν και στο παρελθόν, όμως η καγκελάριος δεν έπαυε να χαρακτηρίζει τις ΗΠΑ τον σπουδαιότερο εταίρο της Γερμανίας – ας μην ξεχνάμε ότι η Γερμανία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την αμερικανική συνεργασία, στους τομείς της ασφάλειας, της Αμυνας και των μυστικών υπηρεσιών. Ακόμη και τώρα, βέβαια, τόσο η Μέρκελ όσο και ο Γερμανός υπουργός Εξωτερικών Ζίγκμαρ Γκάμπριελ έβαλαν «αστερίσκο» στην κόντρα, τονίζοντας τη σημασία της Διατλαντικής Συμμαχίας, βασικού θεμελίου των ευρω-αμερικανικών σχέσεων.
Η απάντηση του Αμερικανού προέδρου στις δηλώσεις Μέρκελ ήταν άμεση και ήλθε -φυσικά- μέσω twitter, «σφάζοντας με το γάντι» τη Γερμανίδα καγκελάριο: Αναφέρθηκε στο τεράστιο εμπορικό πλεόνασμα της Γερμανίας και στη μη τήρηση της δέσμευσης για τις αμυντικές δαπάνες του ΝΑΤΟ, προειδοποιώντας ότι «αυτά είναι κακά για τις ΗΠΑ και θα αλλάξουν». Την επόμενη ημέρα, ο εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Σον Σπάισερ, σαν να μη συνέβαινε τίποτα, τόνισε ότι οι δύο ηγέτες «τα πηγαίνουν πολύ καλά». Το βέβαιο είναι, όμως, ότι το ρήγμα έχει ήδη επέλθει και κανείς δεν μπορεί να προβλέψει ούτε πώς θα λήξει ούτε ποιος θα είναι ο νικητής.
Η αρχή του ελεύθερου εμπορίου και της ελεγχόμενης παγκοσμιοποίησης, που υποστηρίζουν οι τρεις μεγάλες οικονομίες της ευρωζώνης, η Γερμανία, η Γαλλία και η Ιταλία, έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις αρχές του προστατευτισμού που πρεσβεύει ο Τραμπ. Ηδη από την προεκλογική περίοδο, ο νέος Αμερικανός πρόεδρος δεν είχε κρύψει την πρόθεσή του, στο πλαίσιο του δόγματος «Πρώτα η Αμερική», να προασπίσει το εμπόριο με τον προστατευτισμό και την περιστολή του παγκόσμιου ανταγωνισμού, ενώ είχε εκφραστεί κατά των συμφωνιών ελεύθερου εμπορίου και έχει δεσμευτεί για την κατάργηση των συμφωνιών TTIP (Transatlantic Trade and Investment Partnership) και TPP (Trans-Pacific Partnership), που παραμένουν «παγωμένες».
Εξαγωγές
Το διακύβευμα για τη Γερμανία από την κόντρα με τις ΗΠΑ είναι -πρωτίστως- οικονομικό, αφού οι ΗΠΑ είναι ο μεγαλύτερος αγοραστής γερμανικών προϊόντων παγκοσμίως: Το 2016, οι γερμανικές εξαγωγές στις ΗΠΑ ξεπέρασαν τις εισαγωγές κατά 14 δισ. ευρώ – διαμορφώνοντας το μεγαλύτερο εμπορικό πλεόνασμα που έχει η Γερμανία με οποιαδήποτε χώρα. Οι προβλέψεις, μάλιστα, των γερμανικών εμπορικών επιμελητηρίων μόλις την περασμένη Τετάρτη προέβλεπαν περαιτέρω αύξηση των γερμανικών εξαγωγών στις ΗΠΑ έως 10%!
Για τη Γερμανία, οι ΗΠΑ ήταν και παραμένουν μια οικονομική «Γη της Επαγγελίας». Η αποκάλυψη του «Dieselgate» της Volkswagen έγινε από τις αμερικανικές περιβαλλοντικές Αρχές, γιατί κάτι τέτοιο δεν θα μπορούσε να γίνει στην Ευρώπη, όπου ένα στα τέσσερα αυτοκίνητα ανήκει σε θυγατρική εταιρία του VW Group. Μάλιστα, οι φήμες θέλουν στελέχη της Apple να «κάρφωσαν» το σκάνδαλο των εκπομπών ρύπων στις αμερικανικές Αρχές, λόγω των βλέψεων του αμερικανικού κολοσσού στην αυτοκινητοβιομηχανία.
Ο δε Τραμπ δεν έχει κρύψει την ενόχλησή του για τα «εκατομμύρια γερμανικά αυτοκίνητα που κυκλοφορούν στις ΗΠΑ», απειλώντας ακόμη και με τιμωρητικούς δασμούς ύψους 35% τη γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία BMW, αν φτιάξει εργοστάσιο στο Μεξικό και όχι στις ΗΠΑ! Επιπλέον προβλήματα υπήρχαν και στον τομέα του χρηματοπιστωτικού συστήματος: Η «αμαρτωλή» Deutsche Bank λειτουργούσε στην Αμερική χωρίς επαρκή μέτρα για την αποφυγή του ξεπλύματος «μαύρου» χρήματος και έχει κατηγορηθεί για τη χρήση «χρεοκοπημένων» εταιριών-βιτρίνων, ώστε να αποκρύψει σημαντικές φορολογικές υποχρεώσεις της από την αμερικανική εφορία (IRS) το 2000. Πρόσφατα, μάλιστα, ανακοινώθηκε ότι θα διευθετήσει τις κατηγορίες που τη βαραίνουν με ένα πρόστιμο ύψους 41.000.000 δολαρίων.
Η Ε.Ε. στρέφει τώρα το βλέμμα της στην Ανατολή
Οσο «βαθαίνει» το ρήγμα μεταξύ Ευρώπης και ΗΠΑ για τα θέματα του κλίματος και του εμπορίου, που έφερε ξεκάθαρα στο φως η πρόσφατη Σύνοδος του G7, η Ευρώπη στρέφει τη ματιά της προς Ανατολάς. Ο Κινέζος πρωθυπουργός Λι Κετσιάνγκ είχε την Πέμπτη και την Παρασκευή διαδοχικές συναντήσεις με τη Γερμανίδα καγκελάριο, με την οποία έχουν συμφωνήσει και στο παρελθόν υπέρ «της απελευθέρωσης του εμπορίου και των επενδύσεων», αλλά και με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ και τον πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζαν Κλοντ Γιούνκερ.
Οι Βρυξέλλες ελπίζουν σε μια κοινή δήλωση για το κλίμα με το Πεκίνο (πρώτος παγκοσμίως ρυπαντής με αέρια που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου). Ετερη επιδίωξη των Βρυξελλών -μένει να διαπιστωθεί αν θα ευοδωθεί- είναι η ολοκλήρωση μιας συμφωνίας επενδύσεων μεταξύ Βρυξελλών και Πεκίνου, που βρίσκεται σε επίπεδο «διαπραγμάτευσης» από το 2013.
Με το βλέμμα στραμμένο στην Κίνα βρίσκονται όμως και οι ΗΠΑ, αν και έχει βρεθεί στο στόχαστρο του Αμερικανού προέδρου – πάλι σε σχέση με το εμπόριο. Ας μην ξεχνάμε τα δύο διατάγματα που υπέγραψε πριν από δύο μήνες ο Τραμπ, το ένα για τη μελέτη των εμπορικών ελλειμμάτων της χώρας και το άλλο για εκείνους που εξάγουν φθηνά εμπορεύματα. Ωστόσο, ο Τραμπ δεν αποκλείεται να χρησιμοποιήσει τις εμπορικές σχέσεις με την Κίνα ως «καρότο», για να τη «χρησιμοποιήσει» ως «μπαμπούλα» στην περιοχή της Κορεατικής Χερσονήσου. Σε κάθε βορειοκορεατική πρόκληση, ο Τραμπ δεν χάνει μάλιστα την ευκαιρία να πετά το «μπαλάκι» στην πλευρά της Κίνας, προ(σ)καλώντας την να απαντήσει.
