Σε νέα εποχή φαίνεται πως επιχειρεί να περάσει το καθεστώς λειτουργίας των λαϊκών αγορών, μετά την ψήφιση του νόμου 5297/2026, ο οποίος φέρνει εκτεταμένες αλλαγές στον τρόπο οργάνωσης, αδειοδότησης και διαχείρισης του κλάδου. Η Παναττική Ομοσπονδία Σωματείων Πωλητών Λαϊκών Αγορών (ΠΟΣΠΛΑ) κάνει λόγο για μια ουσιαστική αναδιάρθρωση του πλαισίου λειτουργίας, χαρακτηρίζοντας τον νέο νόμο «τομή» για τους επαγγελματίες και τους παραγωγούς που δραστηριοποιούνται στις αγορές όλης της χώρας.
Σύμφωνα με την ομοσπονδία, το νέο θεσμικό πλαίσιο διαμορφώθηκε έπειτα από πολύμηνες διαβουλεύσεις με την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Ανάπτυξης και υπηρεσιακούς παράγοντες, με βασικό στόχο να αντιμετωπιστούν χρόνιες δυσλειτουργίες που, όπως υποστηρίζουν οι πωλητές, δημιουργούσαν γραφειοκρατικά εμπόδια, αβεβαιότητα και προβλήματα στην καθημερινή λειτουργία των λαϊκών αγορών.
Μία από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις αφορά τη συγκέντρωση όλων των κρίσιμων αρμοδιοτήτων σε έναν ενιαίο φορέα λειτουργίας αγορών. Πλέον, ζητήματα όπως η ίδρυση, η μετακίνηση, η κατάργηση ή η επέκταση λαϊκών αγορών περνούν αποκλειστικά στον συγκεκριμένο φορέα, σε μια προσπάθεια να υπάρξει πιο ενιαία διαχείριση και καλύτερος έλεγχος του συστήματος.
Παράλληλα, τα σωματεία των πωλητών αναλαμβάνουν μέσα στους επόμενους τέσσερις μήνες να προχωρήσουν σε πλήρη διαγράμμιση και αποτύπωση των κενών θέσεων στις αγορές, αλλά και στη συγκέντρωση αιτημάτων από τους επαγγελματίες για αλλαγές ή βελτιώσεις στις συνθήκες λειτουργίας.
Τι συμβαίνει με την κατάργηση της διαδικασίας ανανέωσης αδειών
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στην κατάργηση της διαδικασίας ανανέωσης αδειών, ένα πάγιο αίτημα του κλάδου, καθώς μέχρι σήμερα πολλοί πωλητές έρχονταν αντιμέτωποι με πολύπλοκες διαδικασίες και καθυστερήσεις που επηρέαζαν άμεσα την επαγγελματική τους δραστηριότητα.
Ο νέος νόμος προβλέπει ακόμη αναδιοργάνωση των λαϊκών αγορών μέσω «κορμών» ανά γεωγραφική περιοχή, όπως Α’ και Β’ Πειραιά ή Α’ Αθηνών, επιτρέποντας μεγαλύτερη ευελιξία στις μετακινήσεις πωλητών εντός των ίδιων ζωνών. Παράλληλα, δίνεται πλέον η δυνατότητα αμοιβαίων αλλαγών μεταξύ πωλητών, κάτι που θεωρείται ότι θα διευκολύνει σημαντικά τη λειτουργικότητα των αγορών.
Μεταξύ των ρυθμίσεων που ξεχωρίζουν είναι και η επαναφορά ημερών δραστηριοποίησης για πωλητές που είχαν χάσει ημέρες εργασίας στο παρελθόν, καθώς και η δυνατότητα προσωρινής αναπλήρωσης από συγγενείς πρώτου βαθμού για χρονικό διάστημα ενός έτους.
Επιπλέον, διευρύνεται το πλαίσιο υποβοήθησης των πωλητών από συγγενικά πρόσωπα πρώτου και δεύτερου βαθμού, ενώ αλλάζουν και οι όροι που αφορούν τους δηλωμένους βοηθούς, καθώς η δυνατότητα αναπλήρωσης μέσω βοηθού περιορίζεται πλέον στους τρεις μήνες.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στους βοηθούς των λαϊκών αγορών στις νέες προκηρύξεις αδειών, αφού προβλέπεται μοριοδότηση με 30 μόρια, στοιχείο που ενισχύει σημαντικά τη θέση τους σε μελλοντικές διαδικασίες αδειοδότησης.
Αλλαγές έρχονται και στις μεταβιβάσεις αδειών λόγω θανάτου, με το χρονικό περιθώριο να αυξάνεται από έξι σε δώδεκα μήνες, δίνοντας μεγαλύτερη ευχέρεια στις οικογένειες να διαχειριστούν την επαγγελματική συνέχεια.
Δυνατότητα ρύθμισης οφειλών
Ταυτόχρονα, ο νέος νόμος επιχειρεί να δώσει ανάσα και στο οικονομικό πεδίο, προβλέποντας δυνατότητα ρύθμισης οφειλών έως και σε 36 δόσεις, σε μια περίοδο που πολλοί επαγγελματίες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σημαντικές οικονομικές δυσκολίες.
Σημαντική θεωρείται και η πρόβλεψη για ισόποση κατανομή νέων αδειών μεταξύ επαγγελματιών και παραγωγών, καθώς στις νέες προκηρύξεις προβλέπεται ποσοστό 50% για επαγγελματικές και 50% για παραγωγικές άδειες.
Παράλληλα, εισάγεται για πρώτη φορά η δυνατότητα μετατροπής παραγωγικών αδειών σε επαγγελματικές σε όλη τη χώρα, χωρίς πρόσθετα κριτήρια, για συγκεκριμένο διάστημα τεσσάρων μηνών. Η ρύθμιση αυτή θεωρείται ιδιαίτερα κρίσιμη για πολλούς πωλητές που επιθυμούν μεγαλύτερη ευελιξία στην επαγγελματική τους δραστηριότητα.
Η ΠΟΣΠΛΑ χαρακτηρίζει συνολικά τον νέο νόμο ως έναν «νέο καταστατικό χάρτη» για τις λαϊκές αγορές, εκτιμώντας ότι αντιμετωπίζει αρκετές από τις παθογένειες του παρελθόντος. Ωστόσο, η ομοσπονδία ξεκαθαρίζει ότι εξακολουθούν να υπάρχουν ανοιχτά ζητήματα και τομείς που απαιτούν περαιτέρω παρεμβάσεις και βελτιώσεις, αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι συζητήσεις με το υπουργείο Ανάπτυξης δεν πρόκειται να σταματήσουν εδώ.
