Στα Κοτύωρα (Ορντού) τ’ Αε-Κωνσταντινί’, δύο χιλιόμετρα περίπου μακριά από την πόλη προς τα Β.Δ. υπήρχαν ερείπια από μια παλιά εκκλησία, πάνω σ’ ένα βράχο, μέσα στη θάλασσα, που έμοιαζε με μικρό ακρωτήρι.
Στις 21 Μαΐου, σ’ αυτό το μέρος, το πρωί, γινόταν λειτουργία, στην οποία πήγαιναν πολλές οικογένειες που έπαιρναν μαζί και τα φαγητά και ποτά τους, για να διασκεδάσουν ως το βράδυ.
Κοντά στα ερείπια της εκκλησίας υπήρχε μια μασούρα (αγριοτριανταφυλλιά), όπου οι άρρωστοι κρεμούσαν ένα κουρέλι από κάποιο ρούχο τους και έλεγαν:
Άε μ’ Κωνσταντίνε, έπα’ το τέρτι μ’ και δός με το τερμάνι μ’,
δηλ. Άγιε μου Κωνσταντίνε, πάρε την αρρώστια μου και δος μου τη δύναμή μου. Όσοι μάλιστα υπέφεραν από πονοκεφάλους ή ημικρανίες κρεμούσαν μαλλιά από το κεφάλι τους.
Οι κάτοικοι του χωριού Αντρεάντων (Αμισού) πήγαιναν σον Αε-Κωνσταντίνον, που βρισκότανε κοντά στο χωριό Τεκέ-κιοϊ στην περιοχή τη Χατζη-’νανία η Ταόχανα, δηλ. το λατομείο του Χατζή-Ανανία, που ήταν παρεκκλήσι του Αγ. Κωνσταντίνου.
Το παρεκκλήσι αυτό ήταν υπόγειο και είχε τάφο με αγιασμένο νερό, που είχε θεραπευτικές ιδιότητες.
Άρρωστοι απ’ όλες τις περιοχές έρχονταν στον Αγ. Κωνσταντίνο και νίβονταν με το αγιασμένο νερό, για να θεραπευτούν.
Ανήμερα του πανηγυριού έξω από το παρεκκλήσι γινόταν εμποροπανήγυρη, στην οποία παίρνανε μέρος πολλοί μικροπωλητές, διαλαλώντας όλη μέρα τα εμπορεύματά τους.
Επίσης στο χωριό Αντρεάντων υπήρχε τ’ Αε-Κωνσταντίνουνος τ’ άεσμαν, που βρισκότανε κοντά στο σπίτι τη Γάιαλου τη ’Ναστάσ’ και έβγαινε από κάποια μικρή σπηλιά, που είχε το σχήμα του εσωτερικού φούρνου. Μέσα στη σπηλιά ήταν και ο τάφος του αγίου (ένα λιθάρι που είχε σχήμα τάφου, το οποίο οι κάτοικοι το θεωρούσαν αληθινό τάφο).
Το αγίασμα αυτό θεράπευε τον ψύχον (ελώδη πυρετό).
«Σον Ακωνσταντίνον αν επέ’νες κ’ ετύπλαχούν’νε κ’ ελούσκουσ’νε με τ’ άεσμαν ατ’, αμάν εχά’τουν ο ψύχος -ι-σ’», δηλ. αν πήγαινες στον Αγ. Κωνσταντίνο και γδυνόσουν και λουζόσουν με το αγίασμά του, αμέσως εξαφανιζότανε ο πυρετός.
Κατά πληροφορίες του Δ.Κ. Παπαδόπουλου στο χωριό Σταυρίν Πόντου την ημέρα της γιορτής του Κωνσταντίνου και Ελένης απαραίτητα τρυπούσαν τ’ αφτιά των μικρών κοριτσιών, για να κρεμάσουν σκουλαρίκια.
• Έλσα Γαλανίδου-Μπαλφούσια, «Ποντιακή Λαογραφία», Αρχείον Πόντου, Παράρτημα 19 (1999).
ΠΗΓΗ: pontosnews.gr
