Τη Δευτέρα αυτής της εβδομάδας έκλεισαν 52 χρόνια από την αρχή της τουρκικής εισβολής και κατοχής της βόρειας Κύπρου. Η 20ή Ιουλίου του ’74 οφείλει μαζί με άλλες μαύρες επετείους, όπως η 19η Μαΐου 1919, που σηματοδοτεί τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου, η 14η Σεπτεμβρίου 1922, που θεωρείται ως η επέτειος της Μικρασιατικής Καταστροφής και του εμπρησμού της Σμύρνης, και όπως φυσικά η 29η Μαΐου 1453, η ημέρα της πτώσης της Κωνσταντινούπολης και της βυζαντινής αυτοκρατορίας, να παραμείνει χαραγμένη στην εθνική μνήμη του ελληνικού έθνους και των επόμενων γενεών.
- Του ραβίνου Μορντεχάι Φριζή*
Αν θέλουμε να καταλάβουμε πόσο ισχυρή μπορεί να είναι μια ιστορική μνήμη, όταν εκείνη διαφυλάσσεται και δεν λησμονείται, ας πάρουμε παράδειγμα από αυτή την Πέμπτη, που, σύμφωνα με το εβραϊκό ημερολόγιο, συμπίπτει με την 9η του εβραϊκού μήνα Αβ (Τισά Μπε’Αβ). Κατά την ημέρα αυτή, στο μακρινό παρελθόν καταστράφηκαν και οι δύο εβραϊκοί ιεροί ναοί της Ιερουσαλήμ, ο πρώτος Ναός του Σολομώντα, το 587 π.Χ. από τους Βαβυλωνίους, και ο δεύτερος, το 70 μ.Χ. από τους Ρωμαίους.
Κατά την ίδια αυτή μαύρη επέτειο καταστροφής, μεγάλης νηστείας και θρήνου του εβραϊσμού, άρχισαν οι δύο μεγάλες εξορίες του εβραϊκού έθνους από την αρχαία του κοιτίδα και την πατρογονική του γη του αρχαίου Ισραήλ και της Ιουδαίας. Πόσο μάλλον όταν η δεύτερη εξορία κράτησε γύρω στα 2.000 χρόνια. Επί αιώνες ο εβραϊκός λαός δεν ξέχασε αυτή τη μαύρη του μέρα, την όποια ανήγαγε σε ημέρα πένθους και 24ωρης νηστείας.
Υπάρχει μια λαϊκή ιστορία στην εβραϊκή παράδοση πως όταν ο Ναπολέων Βοναπάρτης περπατούσε στους δρόμους της Ακρα, στη γη του Ισραήλ, κατά την εκστρατεία του εκεί κατά τη διάρκεια της ημέρας του Τισά Μπε’Αβ, της 9ης του Αβ, περνώντας έξω από μια συναγωγή άκουσε θρήνους, κλάματα και γοερά παράπονα.
Μπαίνοντας μέσα, είδε τους πιστούς Εβραίους να κάθονται στο πάτωμα, στο σκοτάδι, κρατώντας κεριά και να θρηνούν. Ρώτησε τους αξιωματικούς του για ποια πρόσφατη καταστροφή έκλαιγαν, νομίζοντας ότι πρόκειται για κάποια επίκαιρη τραγωδία. Οταν του εξήγησαν ότι θρηνούσαν για την καταστροφή του ναού τους στην Ιερουσαλήμ που συνέβη πριν από σχεδόν 2.000 χρόνια, ο Ναπολέων έμεινε έκπληκτος.
Τότε ο Ναπολέων φέρεται ότι δήλωσε: «Ενα έθνος που θρηνεί για την απώλεια της πατρίδας και του ναού του για τόσο πολύ καιρό, είναι βέβαιο ότι θα επιστρέψει στη γη του και θα τον ξαναχτίσει». Αν και η συγκεκριμένη σκηνή θεωρείται από τους ιστορικούς ως θρύλος, η ατάκα αυτή του Ναπολέοντα αποδείχτηκε πέρα ως πέρα αληθινή. Διότι όταν δεν ξεχνάμε τις ρίζες μας ως έθνη, όταν δεν ξεχνάμε τις ιστορικές μας μνήμες ως λαοί, όταν δεν ξεχνάμε τις «χαμένες» ή καλύτερα τις κλεμμένες και κατακτημένες μας πατρίδες, όταν τις θυμόμαστε, τις διδάσκουμε στα παιδιά μας και δεν χάνουμε την ελπίδα και τη θέληση να ξαναγυρίσουμε σε αυτές, απελευθερώνοντάς τες, ο θρύλος και το όνειρο μπορεί να ξαναγίνουν πραγματικότητα.
Το εβραϊκό έθνος χάριν στη διατήρηση αυτής της ιστορικής του μνήμης κατάφερε να ξαναγυρίσει πίσω στη μικρή του εβραϊκή του πατρίδα, χτίζοντας ξανά έπειτα από ολόκληρους αιώνες το ένα και μοναδικό του εβραϊκό κράτος του Ισραήλ το 1948. Οπως κατάφερε ξανά να απελευθερώσει ολόκληρη την αιώνια εβραϊκή πρωτεύουσα της Ιερουσαλήμ, ολόκληρη την Ιουδαία και Σαμάρεια, κατά τον θαυμαστό πόλεμο των Εξι Ημερών, το 1967. Τίποτα δεν μένει ακατόρθωτο όταν η εθνική μνήμη διαφυλάσσεται στην πάροδο των αιώνων μέσα στα μυαλά και τις καρδιές των επόμενων γενεών. Η απελευθερωμένη, λοιπόν, Ιερουσαλήμ δείχνει τον δρόμο για μια μελλοντική απελευθερωμένη βόρεια Κύπρο και κάθε άλλη ελληνική, πατρογονική γη.
*Πρόεδρος του ελληνικού παραρτήματος του Λικούντ
