Το πετσόκομμα στις αποζημιώσεις λόγω απόλυσης είναι ένα από τα πλέον χαρακτηριστικά στοιχεία του τρίτου Μνημονίου. Προβλέπει ότι όλες οι αποζημιώσεις που χορηγούνται σε εργαζομένους που χάνουν τη δουλειά τους περικόπτονται σε ποσοστό 50% εφόσον η επιχείρηση τους προειδοποιήσει έγκαιρα και εγγράφως έναν έως τέσσερις μήνες νωρίτερα, από έξι μήνες που ήταν. Παράλληλα, μειώνονται οι αποζημιώσεις που θα δίνονται εφεξής σε παλαιούς εργαζομένους, με προϋπηρεσία άνω των 16 ετών στον ίδιο εργοδότη. Ταυτόχρονα, θεσπίζεται η εξαήμερη απασχόληση σε συγκεκριμένους κλάδους εργασίας, ενώ οριοθετούνται οι έντεκα ώρες ως ο ελάχιστος χρόνος ανάπαυσης, όπως απαιτούσε η τρόικα.
Στο σκέλος των αποζημιώσεων διασώζεται το καθεστώς που ίσχυε έως τώρα μόνο για όσους έχουν προϋπηρεσία στον ίδιο εργοδότη έως 16 χρόνια (12 μισθοί ως αποζημίωση). Από αυτό το όριο και πάνω αλλάζει ο τρόπος χορήγησης της αποζημίωσης. Ειδικότερα, ο χρόνος αποζημίωσης «παγώνει» με την ψήφιση του νόμου, ακόμη και αν ο εργαζόμενος απολυθεί ύστερα από αρκετά χρόνια. Αυτό σημαίνει ότι, εάν κάποιος στην ψήφιση έχει, για παράδειγμα, 20 χρόνια προϋπηρεσίας και απολυθεί έπειτα από μία πενταετία, θα εισπράξει αποζημίωση που αναλογεί στα 20 έτη και όχι στα 25 έτη προϋπηρεσίας που θα έχει. Για όσους θεωρούνται νέοι εργαζόμενοι, δηλαδή έχουν προϋπηρεσία στον ίδιο εργοδότη μικρότερη των 16 ετών, το «πάγωμα» θα προκύψει αμέσως μόλις συμπληρώσουν το όριο των 16 χρόνων. Σημειώνεται ότι για κάθε επιπλέον αποζημίωση πέραν των 12 μισθών, μπαίνουν πλαφόν τα 2.000 ευρώ.
Εάν κάποιος απολυθεί και πρέπει να του καταβληθεί αποζημίωση για 20 χρόνια προϋπηρεσίας, θα λάβει 12 μισθούς συν 4 μήνες, με τους τελευταίους να υπολογίζονται επί 2.000 ευρώ ο κάθε μήνας. Αρα θα εισπράξει το αντίτιμο των 12 μισθών συν 8.000 ευρώ.
Το 40ωρο θα μπορεί να καθορίζεται στο εξής με συλλογικές συμβάσεις εργασίας. Ετσι θα μπορούν να ρυθμιστούν το ωράριο και η εβδομαδιαία απασχόληση των εργαζομένων στα καταστήματα, με προϋπόθεση να μην υπερβαίνει τις 40 ώρες. Ειδικά για τους εργαζομένους στα καταστήματα προβλέπεται ότι θα μπορούν να απασχολούνται εντός του πλαισίου των καθηκόντων που προβλέπονται στις ατομικές συμβάσεις τους, ανεξάρτητα από το όριο λειτουργίας των καταστημάτων.
Στο σκέλος της άδειας των εργαζομένων ορίζεται ότι μέσα σε ένα έτος μπορεί να υπάρξει κατάτμηση του χρόνου αδείας σε δύο περιόδους, εάν η επιχείρηση έχει ιδιαίτερα σοβαρή και επείγουσα ανάγκη. Σε κάθε περίπτωση η πρώτη περίοδος αδείας δεν μπορεί να είναι μικρότερη των έξι εργάσιμων ημερών, εάν πρόκειται για εξαήμερη εβδομαδιαία εργασία, πέντε εργάσιμων ημερών για πενθήμερη απασχόληση και 12 εργάσιμων ημερών εάν πρόκειται για ανήλικο εργαζόμενο.
Στις διατάξεις που αφορούν την Επιθεώρηση Εργασίας, αποφασίζεται να καταργηθούν όλες οι προεγκρίσεις που απαιτούνται σήμερα για να μεταβληθεί ένας όρος στη σύμβαση εργασίας. Το μόνο που θα χρειάζεται πλέον είναι μια απλή κοινοποίηση του εργοδότη προς τον ΣΕΠΕ.
Σφαγή στο εφάπαξ και άλλα δύο χρόνια για σύνταξη
Δραματικές περικοπές στο εφάπαξ έως 83%, και μάλιστα αναδρομικά, για όσους υπέβαλαν αίτηση χορήγησης του βοηθήματος από την 1η Αυγούστου του 2010 και μετά και δεν εκδόθηκε ακόμα σχετική απόφαση περιλαμβάνει το πολυνομοσχέδιο. Το «μαχαίρι» στα εφάπαξ έρχεται να προστεθεί στην αύξηση του ορίου ηλικίας συνταξιοδότησης κατά δύο έτη. Στο εξής, για να βγει ένας εργαζόμενος στη σύνταξη και να πάρει ολόκληρο το ποσό που δικαιούται, θα πρέπει να έχει δουλέψει 40 χρόνια και να έχει φτάσει 67 χρόνων και όχι 65, όπως ίσχυε έως σήμερα.
Ταυτόχρονα, αυξάνονται τα ενδιάμεσα όρια συνταξιοδότησης, κάτι που σημαίνει ότι ακόμα και με τη συμπλήρωση 40 χρόνων εργασίας δεν μπορεί να δοθεί σύνταξη μειωμένη, εάν δεν έχει συμπληρώσει ο εργαζόμενος το 62ο, από 60 που ήταν μέχρι τώρα. Στις μεταβολές του χρόνου ασφάλισης και των ορίων ηλικίας περιλαμβάνονται όλα τα ασφαλιστικά ταμεία, ακόμα και ο ΟΓΑ, ενώ εξαιρείται μόνο το ΝΑΤ.
Στο σκέλος του εφάπαξ, οι μειώσεις επηρεάζουν όσους περίμεναν εφάπαξ από κάποιο από τα 20 Ταμεία όπου οι αναλογιστικές μελέτες που έγιναν εμφάνισαν απόκλιση ανάμεσα στις εισφορές και τις παροχές. Οι μειώσεις αφορούν εργαζομένους στους εξής Τομείς Πρόνοιας: Εργολήπτες δημοσίων έργων του ΕΤΑΑ (83%), υπαλλήλους φαρμακευτικών εργασιών του ΤΑΠΙΤ (63,91%), νομικούς του ΤΠΔΥ (52,21%), υπαλλήλους Αστυνομίας Πόλεων του ΤΕΑΠΑΣΑ (45,49%), υπαλλήλους που εργάζονται σε νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου του ΤΠΔΥ (42,29%), υπαλλήλους εμπορικών καταστημάτων του ΤΑΠΙΤ (41,52%), προσωπικό της Ιονικής – Λαϊκής Τράπεζας του ΤΑΥΤΕΚΩ (41,17%), όσους είναι καταγεγραμμένοι στον ορθόδοξο εφημεριακό κλήρο του ΤΠΔΥ (36,94%), υπαλλήλους του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ (35,11%) και δικηγόρους Αθηνών ΕΤΑΑ (32,80%).
Μικρότερες μειώσεις προβλέπονται για τους εφημεριδοπώλες και τους υπαλλήλους πρακτορείων Θεσσαλονίκης (28,41%), για τους ξενοδοχοϋπαλλήλους (26,77%), για τους δημοσίους υπαλλήλους του ΤΠΔΥ (22,67%), για το προσωπικό στον Ιππόδρομο (18,38%), για τους μηχανικούς του ΕΤΑΑ (17,42%), για τους εργαζομένους σε εταιρίες τσιμέντων (17,35%), για τους εφημεριδοπώλες και τους υπαλλήλους των πρακτορείων Αθηνών (8,21%), για τους δημοτικούς και κοινοτικούς υπαλλήλους (6,19%), για τους εργαζομένους σε εταιρίες μετάλλου (2,21%) και για τους αστυνομικούς του ΤΕΑΠΑΣΑ (1,94%).
Αναφορικά με τις αλλαγές των ορίων συνταξιοδότησης, ό,τι ήταν να εφαρμοστεί από 1/1/2015, με βάση τον νόμο Λοβέρδου (ν. 3863/2010), επισπεύδεται κατά μια διετία και εφαρμόζεται από 1/1/2013. Αυτό σημαίνει ότι όλα τα ενδιάμεσα όρια συνταξιοδότησης πηγαίνουν καταρχάς στα 60 έτη και αυτόματα, με τη διετή αύξηση που αποφασίστηκε, φτάνουν τα 62 έτη. Επίσης, για να αποκτήσει ένας εργαζόμενος δικαίωμα για να λάβει την κατώτατη σύνταξη πρέπει να έχει συμπληρώσει 4.500 ένσημα ή 15 έτη ασφάλισης και οπωσδήποτε να έχει φτάσει 67 ετών.
Δυσκολεύουν επίσης οι προϋποθέσεις για τη χορήγηση της προνοιακής σύνταξης του ΟΓΑ για ανασφάλιστους υπερήλικες αγρότες. Εκτός από το να έχουν συμπληρώσει το 67ο έτος, πρέπει να διαμονή στην Ελλάδα το λιγότερο 20 έτη και όχι 15, που ίσχυε ως τώρα. Ακόμα, πρέπει να μην υπερβαίνουν από άλλη πηγή (π.χ. ενοίκιο) τα 4.320 ευρώ ετήσιο ατομικό εισόδημα ή, εάν είναι έγγαμοι, τα 8.640 ευρώ.
Β. Αγγελόπουλος
