Αλλαγές που αφορούν μειώσεις στο μισθολόγιο των δικαστών, τη λειτουργία του δικηγορικού επαγγέλματος και αυξήσεις στον «τιμοκατάλογο» της Δικαιοσύνης προβλέπει το πολυνομοσχέδιο που κατατέθηκε προχθές στη Βουλή. Ηδη, οι προωθούμενες διατάξεις προκάλεσαν την αντίδραση του Δικηγορικού Συλλόγου της Αθήνας (ΔΣΑ), που κάνει λόγο για ρυθμίσεις «εκτός των πλαισίων του δικαιικού συστήματός μας».
Ειδικότερα, προβλέπεται νέο ειδικό μισθολόγιο για τους δικαστές, με το οποίο καθορίζονται περικοπές στις αποδοχές τους από 19% έως 24%, ανάλογα με το βαθμό που κατέχουν. Οι υψηλοί βαθμοί (πρόεδροι των τριών ανωτάτων δικαστηρίων, αντιπρόεδροι, σύμβουλοι Επικρατείας, αρεοπαγίτες, κ.λπ.) υφίστανται τη μεγαλύτερη μείωση. Για παράδειγμα, ο αρεοπαγίτης με το ισχύον μισθολογικό καθεστώς λαμβάνει μεικτά μηνιαίως 7.169 ευρώ και, σύμφωνα με τα νέα δεδομένα, επέρχονται μειώσεις της τάξης των 1.680 ευρώ, με αποτέλεσμα ο μεικτός μηνιαίος μισθός να περιοριστεί στα 5.489 ευρώ. Ως βάση υπολογισμού του νέου μισθολογίου λαμβάνεται ο μισθός του πρωτοδίκη, ο οποίος ανέρχεται στα 1.778 ευρώ μεικτά. Από κει και πέρα, ο μισθός των υπόλοιπων βαθμίδων πολλαπλασιάζεται με συντελεστές ανάλογα με τον βαθμό που κατέχει ο κάθε δικαστής.
Επιπλέον, προβλέπεται η μετατροπή όλων των ποινών μέχρι πέντε έτη σε χρηματικές. Η μετατροπή της ποινής ή της κράτησης υπολογίζεται από πέντε έως 100 ευρώ την ημέρα (το κατώτατο όριο ήταν τρία ευρώ). Σε αυτό το πλαίσιο, διπλασιάζεται το ποσοστό του καταβαλλόμενου επί του αντικειμένου της ένδικης διαφοράς δικαστικού ενσήμου σε ποσοστό 8 τοις χιλίοις επί της αξίας του αντικειμένου της αγωγής, ενώ προβλέπεται προσαύξηση κατά την είσπραξη κατά ποσοστό 110% (από 100%) των επιβαλλόμενων σε χρήμα ποινών ή των μετατρεπόμενων στερητικών της ελευθερίας ποινών.
Ακόμη, αλλάζει και ο προσδιορισμός της αμοιβής των έμμισθων δικηγόρων, η οποία θα συμφωνείται μεταξύ δικηγόρου και εργοδότη και δεν μπορεί να είναι λιγότερη από τον κατώτερο μισθό στον ιδιωτικό τομέα.
Παράλληλα, καταργείται η υποχρεωτική παράσταση των δικηγόρων στα συμβόλαια για τη σύσταση ανωνύμων εταιριών ή περιορισμένης ευθύνης, ενώ όσον αφορά τα ακίνητα καταργείται η υποχρεωτική παράσταση για την πλευρά του πωλητή για όλες τις συμβάσεις πλην των αγοροπωλησιών ακινήτων και πλοίων. Στην περίπτωση του αγοραστή η παράσταση του δικηγόρου είναι υποχρεωτική μόνο όταν το συμβόλαιο αγοραπωλησίας υπερβαίνει ένα συγκεκριμένο χρηματικό όριο. Πάντως, όσον αφορά αυτήν την αλλαγή, χθες προκλήθηκε σύγχυση, καθώς άλλο χρηματικό όριο έλεγε η αιτιολογική έκθεση (60.000 ευρώ για την Αθήνα και 20.000 ευρώ για την επαρχία) για την παράσταση του δικηγόρου σε συμβόλαια ακινήτων και άλλο το σχέδιο νόμου (80.000 ευρώ ανεξαρτήτως γεωγραφικής περιφέρειας). Το γεγονός στηλίτευσε ο πρόεδρος του ΔΣΑ Γιάννης Αδαμόπουλος, ο οποίος έκανε λόγο για «παλινωδίες που αποδεικνύουν τον εντελώς πρόχειρο και απερίσκεπτο χαρακτήρα της εν λόγω νομοπαραγωγικής διαδικασίας».
Βάσω Παλαιού
Ο Αρειος Πάγος για τις περικοπές
Συνεδριάζει σήμερα η διοικητική ολομέλεια του Αρείου Πάγου προκειμένου να κρίνει εάν οι νέες περικοπές στο μισθολόγιο των δικαστικών λειτουργών, οι οποίες υπολογίζεται ότι συνολικά αγγίζουν το 60%, αντίκεινται στο Σύνταγμα. Το αίτημα για τη σύγκληση της ολομέλειας του ανωτάτου δικαστηρίου υπέβαλε η πρόεδρος της Ενωσης Δικαστών και Εισαγγελέων Ελλάδος Βασιλική Θάνου και ανταποκρίθηκε σε αυτό η πλειοψηφία των αντιπροέδρων και αρεοπαγιτών. Η κρίσιμη αυτή συνεδρίαση της ολομέλειας του ανωτάτου δικαστηρίου έρχεται την ημέρα ψήφισης των μέτρων στη Βουλή, με τα οποία πλήττονται δικαστές, δικηγόροι και δικαστικοί υπάλληλοι και ενώ η κατάσταση στη Δικαιοσύνη είναι εξαιρετικά έκρυθμη.
Επισημαίνεται ότι όποια απόφαση λάβει το ανώτατο δικαστήριο της χώρας θα αποτελέσει δεδικασμένο το οποίο θα καθορίσει πιθανότατα και την έκβαση των αγωγών που σίγουρα θα κατατεθούν στο Μισθοδικείο για τις περικοπές στις αποδοχές των δικαστικών λειτουργών. Κάτι ανάλογο άλλωστε ισχύει και με την πρόσφατη απόφαση της ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την οποία κρίθηκαν αντισυνταγματικές περικοπές στις συντάξεις, η οποία, δεν είχε δεσμευτικό χαρακτήρα για την κυβέρνηση αλλά γνωμοδοτικό.
Σε κάθε περίπτωση, σύμφωνα με νομικούς κύκλους, το γεγονός και μόνο ότι πρώτη φορά το Ελεγκτικό Συνέδριο έκρινε μνημονιακό νόμο μη συμβατό με τις συνταγματικές επιταγές αποτελεί ένα σοβαρό πρόκριμα σε μελλοντικές -δικαστικές- διεκδικήσεις και κάτι ανάλογο θα αποτελεί και η απόφαση της διοικητικής ολομέλειας του Αρείου Πάγου εάν κρίνει αντισυνταγματικές τις μειώσεις.
