Σε δίλημμα η Ε.Ε. για το ποια στάση θα τηρήσει στις νέες απειλές Τραμπ για αύξηση των φόρων στο 25% από 15% στα ευρωπαϊκά αυτοκίνητα
Να εμπλακούν σε μια σύγκρουση ισχύος ή να επιλέξουν την οδό του κατευνασμού; Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και οι 27 ηγέτες των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ενωσης βρίσκονται και πάλι αντιμέτωποι με τον εκβιασμό του Αμερικανού προέδρου, στον, οποίο αργά ή γρήγορα, θα πρέπει να απαντήσουν στην περίπτωση που θέσει σε εφαρμογή τις νέες απειλές για την αύξηση των δασμών στο 25% από 15% στα ευρωπαϊκά αυτοκίνητα.
- Παρίσι, Μαρία Δεναξά
Πληροφορίες από την άλλη άκρη του Ατλαντικού αναφέρουν πως το μέτρο θα εφαρμοστεί άμεσα. Βεβαίως, δύσκολα μπορεί κανείς να μη συνδέσει αυτή την εξέλιξη με τις διαφωνίες γύρω από τον παρατεταμένο και για την ώρα «χαμηλής» έντασης πόλεμο που συνεχίζεται στη Μέση Ανατολή.
Ο Τραμπ δικαιολόγησε το προειδοποιητικό πλήγμα μέσω του δικτύου του Truth Social, λέγοντας ότι η Ευρωπαϊκή Ενωση «δεν τηρεί» την εμπορική συμφωνία που είχε συναφθεί τον Ιούλιο του 2025 στη Σκοτία μεταξύ των ΗΠΑ και της Ε.Ε., γνωστή ως Turnberry Agreement. Αυτό δεν είναι απολύτως ψευδές, δεδομένου ότι η Ευρωπαϊκή Ενωση πρέπει ακόμη να καταργήσει τους δασμούς στο μεγαλύτερο μέρος των αμερικανικών εισαγωγών, όπως προβλέπει η εν λόγω συμφωνία.
Η διαδικασία είναι χρονοβόρα, αλλά δεν αποτελεί έκπληξη για την αμερικανική κυβέρνηση, η οποία ενημερώνεται σε κάθε στάδιο. Στην πραγματικότητα, ο Τραμπ επιχειρεί να τιμωρήσει σκληρά τη γερμανική βιομηχανία, μετά τις πρόσφατες δηλώσεις του καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς σχετικά με την «ταπείνωση» που, όπως είπε, υφίστανται οι ΗΠΑ από το Ιράν στη διαχείριση του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Το Βερολίνο φαίνεται να αποτελεί τον βασικό στόχο της οργής του Αμερικανού προέδρου (παρότι ο Μερτς προσπαθεί τα τελευταία εικοσιτετράωρα να «τα μαζέψει»), κάτι που επιβεβαιώνεται και από την ανακοίνωση αποχώρησης τουλάχιστον 5.000 στρατιωτών που σταθμεύουν στη Γερμανία.
Οποια κι αν είναι η αιτία της οργής του πλανητάρχη, οι Ευρωπαίοι θα πρέπει να βρουν την κατάλληλη απάντηση στην περίπτωση που οι απειλές του υλοποιηθούν. Μέχρι τώρα κυριάρχησε η αυτοσυγκράτηση: κυρίως να μη ρίξουν λάδι στη φωτιά μιας απρόβλεπτης πυρκαγιάς.
«Αν οι Ηνωμένες Πολιτείες λάβουν μέτρα αντίθετα προς την κοινή συμφωνία, διατηρούμε όλα τα απαραίτητα μέσα για την προστασία των συμφερόντων της Ε.Ε.» περιορίστηκε να δηλώσει η Κομισιόν. Οι περισσότεροι ηγέτες των ευρωπαϊκών κρατών δεν αντέδρασαν, με εξαίρεση τον Πολωνό Ντόναλντ Τουσκ, ο οποίος προειδοποίησε για τη «διάλυση σε εξέλιξη της [διατλαντικής] συμμαχίας» και την ανάγκη να ανακοπεί αυτή η επικίνδυνη πορεία.
Οπλο αποτροπής
Μια φρόνιμη αντίδραση των Ευρωπαίων θα ήταν να μην απαντήσουν στις νέες απειλές του Ντόναλντ Τραμπ. Ομως μια τέτοια στάση είναι δύσκολο να δικαιολογηθεί, καθώς η Γερμανία, που είναι σχετικά διαλλακτική, είχε υποστηρίξει ενεργά τη συμφωνία του Ιουλίου, ακριβώς για να προστατεύσει τις αυτοκινητοβιομηχανίες της. Η Γαλλία, αντίθετα, πίεζε για την ενσωμάτωση στη συμφωνία μηχανισμών αυστηρότερης εφαρμογής, αλλά οι θέσεις της δεν έτυχαν ευρείας στήριξης.
Μια άλλη επιλογή είναι να καθυστερήσουν ή ακόμα και να ακυρώσουν πλήρως το «deal» του Turnberry. Καμία απόφαση δεν έχει ληφθεί αυτή τη στιγμή, μολονότι ακούγονται φωνές στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο που ζητούν την ακύρωση μιας προγραμματισμένης συνάντησης την Τετάρτη το βράδυ με τους εκπροσώπους των κρατών-μελών.
Σύμφωνα με πληροφορίες, οι ευρωβουλευτές θα συζητήσουν το θέμα το πρωί της ίδιας ημέρας για να καθορίσουν κοινή θέση. Οι Ευρωπαίοι μπορούν επίσης να ενεργοποιήσουν το «εργαλείο κατά της εξαναγκαστικής πολιτικής» (instrument anti-coercition), που μέχρι σήμερα χρησιμοποιούνταν απλώς ως αποτρεπτικό όπλο. Αυτό θα τους έδινε μια σειρά πιθανών μέτρων, όπως ο αποκλεισμός των ΗΠΑ από ορισμένες δημόσιες συμβάσεις. Εως τώρα είχαν αποφύγει να το ενεργοποιήσουν, για να μην προκαλέσουν έναν κύκλο αμοιβαίων αντιποίνων.
