Ανήμερα της ονομαστικής εορτής του, τηλεφώνησα την προπερασμένη Κυριακή στον επίτιμο πρόεδρο της Ν.Δ. για ευχές. Σήκωσε το τηλέφωνο ο Μανούσος, ο πιστός φρουρός του, ο οποίος τα τελευταία χρόνια (μαζί με τον Γιάννη Πευκιανάκη) ήταν το «φίλτρο» που ξεχώριζε αν πρέπει να φτάσεις στον πρόεδρο ή όχι. Πέρυσι, ακριβώς τέτοια εποχή, ο Μανούσος, εύχαρις, μου είχε δώσει στο τηλέφωνο τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, ο οποίος είχε πλέον αποσυρθεί στην οικία του στην οδό Ρηγίλλης.
Φέτος, ήταν κοφτός. «Μανώλη, περάσαμε μεγάλο τράνταγμα προχθές. Πάμε προς τα κάτω πλέον…» μου είπε off the record. Ζήτησα να διαβιβάσει τις ευχές μου και έκλεισα. Κατά βάθος πίστευα ότι ήταν άλλη μια δύσκολη στροφή, αλλά στο τέλος ο Μητσοτάκης θα μας διέψευδε.
Ο θάνατός του συνιστά μεγάλη απώλεια για την πατρίδα. Είναι ο τελευταίος των μεταπολεμικών ηγετών ο οποίος είχε τόσο μεγάλη διάρκεια και σφράγισε την Ελλάδα με την πολιτική του. Μια πολιτική η οποία ήταν πράγματι μπροστά από την εποχή του. Και ήταν μπροστά όχι μόνο γιατί ήταν πρωτοπόρος -εκείνος άρχισε τις πρώτες ιδιωτικοποιήσεις-, αλλά διότι είχε το θάρρος να λέει στον λαό αυτό που δεν ήθελε να ακούει.
Ρώτησα τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, σε μια αυτοβιογραφική συνέντευξη που μου παραχώρησε στο Ακρωτήρι Χανίων, πώς θα ήθελε να τον καταγράψει ο ιστορικός του μέλλοντος.
«Σαν έναν άνθρωπο ο οποίος είχε το θάρρος και την ειλικρίνεια να μάχεται για αυτά που πίστεψε και που δεν είπε ποτέ ψέματα στον λαό» μου απάντησε και πρόσθεσε: «Για μένα αυτός είναι ο μεγαλύτερος έπαινος που θα μπορούσε να μου αποδοθεί. Διότι εγώ ποτέ στη ζωή μου δεν είπα πράγματα που δεν πίστευα. Είχα και την τύχη να μην αλλάξω ποτέ μου. Ξεκίνησα φιλελεύθερος και τερματίζω φιλελεύθερος!»
Συγκλονιστική ήταν η απάντησή του για τον ορισμό του ηγέτη: «Οι καινούργιοι πολιτικοί καταλήγουν να κάνουν πολιτική με τη δημοσκόπηση, οπότε σύρονται πίσω από τον λαό. Ενώ ο ηγέτης πρέπει να προηγείται του λαού. Να τον οδηγεί και εκεί όπου ο λαός έχει αντίρρηση. Κόντρα στο ρεύμα πρέπει να πηγαίνεις, όχι με το ρεύμα. Με το ρεύμα καθένας ξέρει να ταξιδεύει».
Τον είδα τελευταία φορά στα τέλη του 2014. Ηταν ανήσυχος. Εξυσε κάποια στιγμή το κεφάλι του και είπε: «Mανώλη, δεν ξέρω πού θα είμαι εγώ ύστερα από τρία χρόνια, αλλά προσέξτε γιατί, με τα μυαλά που κουβαλάτε, κινδυνεύουμε να μείνουμε εκτός Ε.Ε. κάποια στιγμή». Αιωνία η μνήμη του…
Μανώλης Κοττάκης
