Το μήνυμά του, σαφές και χρήσιμο στους δύσκολους σημερινούς καιρούςΑπό τον
Κωνσταντίνο Χολέβα
Κάθε χρόνο στις 3 Μαρτίου η μνήμη μου στρέφεται στον «Σταυραετό του Μαχαιρά», τον υπαρχηγό της ΕΟΚΑ, τον ήρωα Γρηγόρη Αυξεντίου. Ηταν 3/3/1957, όταν τον περικύκλωσαν εκατοντάδες Βρετανοί καταδρομείς έπειτα από προδοσία. Το δικό του Μανιάκι, οι δικές του Θερμοπύλες, ήταν μία σπηλιά κοντά στην ιστορική Ιερά Μονή της Παναγίας του Μαχαιρά. Εδιωξε τους τρεις συντρόφους του και επί ώρες πολεμούσε μόνος του. Στο τέλος, οι Βρετανοί τον έκαψαν, ανοίγοντας τρύπα πάνω από τη σπηλιά.
Ο Ελληνισμός τον θρήνησε και τον τίμησε. Οι αποικιοκράτες τον έθαψαν κρυφά στα Φυλακισμένα Μνήματα, στο προαύλιο των Κεντρικών Φυλακών, για να μη μετατραπεί η κηδεία του σε παλλαϊκή διαδήλωση υπέρ της ενώσεως της Κύπρου με την Ελλάδα. Ο Γιάννης Ρίτσος τού αφιέρωσε ένα συγκλονιστικό ποίημα, όπου μιλά για τις «χοντρές ελληνικές κοκκάλες», από τις οποίες τον αναγνώρισαν απανθρακωμένο οι γονείς του.
Γρηγόρης Αυξεντίου, από την κατεχόμενη σήμερα Λύση Αμμοχώστου. Μετά το εξατάξιο γυμνάσιο προσπάθησε να εισαχθεί στη Σχολή Ευελπίδων στην Αθήνα. Απέτυχε στις εξετάσεις γιατί ήταν ανορθόγραφος! Αλλά στα ηθικά προτερήματα, στην εθνική ευαισθησία, στην παλικαριά ήταν πολύ ορθογράφος. Ζήτησε να καταταγεί ως εθελοντής στον Ελληνικό Στρατό. Η Ελλάδα τον αξιοποίησε ως έφεδρο αξιωματικό. Μετετέθη στα ελληνοβουλγαρικά σύνορα, τα οποία τότε ήσαν αυστηρώς φυλασσόμενα λόγω Ψυχρού Πολέμου. Συνέδεσε τον Ελληνισμό του Νότου, την Κύπρο, με τον Ελληνισμό του Βορρά, τη Μακεδονία. Η αγάπη του για τη Μακεδονία φάνηκε και όταν εντάχθηκε στην Εθνική Οργάνωση Κυπρίων Αγωνιστών υπό την αρχηγία του Γεωργίου Γρίβα – Διγενή. Για να μη γνωρίζουν οι Βρετανοί ποιος ήταν ο αντίπαλός τους, ο Γρηγόρης έλαβε το ψευδώνυμο Ζήδρος. Ετσι τίμησε έναν από τους πιο μαχητικούς κλεφταρματολούς της δυτικής Μακεδονίας επί Τουρκοκρατίας.
Ο Αυξεντίου της Κύπρου και της Μακεδονίας, του Ελληνισμού ολόκληρου, διδάσκει και σήμερα. Το μήνυμά του, σαφές και χρήσιμο στους δύσκολους για την πατρίδα καιρούς. Διδάσκει με την ελληνορθόδοξη αγωγή, που του έδωσαν οι γονείς και οι δάσκαλοί του. Διδάσκει με το θάρρος του απέναντι στον υπέρτερο εχθρό. Διδάσκει, διότι μας θυμίζει ότι οι Ελληνες κατά κανόνα έδιναν μάχες ως ολιγάριθμοι έναντι υπεράριθμων αντιπάλων. Διδάσκει, διότι υπογραμμίζει την ενότητα των Πανελλήνων, ασχέτως αν κατοικούν στην Κύπρο, τη Μακεδονία, στο Αιγαίο, στη Βόρειο Ηπειρο.
Κάθε φορά που επισκέπτεσαι την Κύπρο, φίλε αναγνώστη, θυμήσου να επισκεφθείς τα Φυλακισμένα Μνήματα στη Λευκωσία. Εκεί αναπαύεται ο Γρηγόρης Αυξεντίου μαζί με άλλα παλικάρια του επικού αγώνος των Κυπρίων για την αυτοδιάθεση – ένωση. Θυμήσου να επισκεφθείς και τη Μονή Μαχαιρά για να προσκυνήσεις τη θαυματουργή εικόνα της Παναγίας και το κρησφύγετο όπου φονεύθηκε ο ήρωας.
*Πολιτικός επιστήμων
