Ο πρόεδρος του ΕΕΑ Γιάννης Χατζηθεοδοσίου αναλύει στην «Deal News» τα άλυτα προβλήματα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων
Οι «παγίδες» που έχουν να αντιμετωπίσουν χιλιάδες μικρομεσαίες επιχειρήσεις στην καθημερινή τους λειτουργία και πρέπει να τις ξεπεράσουν για να καταφέρουν να επιβιώσουν είναι πολλές.
- Του Μιχάλη Κοσμετάτου
Η απειλή νέων λουκέτων, δυστυχώς, έχει εμφανιστεί για άλλη μια φορά στην εγχώρια αγορά σε πλήθος κλάδων. Λύσεις πάντα υπάρχουν. Αρκεί να επιλεγούν και να ληφθούν οι κατάλληλες αποφάσεις από την κυβέρνηση και τους αρμόδιους υπουργούς της.
Ενα από τα πλέον σημαντικά πρόσωπα του ελληνικού επιχειρείν αποτελεί ο πρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών (ΕΕΑ) Γιάννης Χατζηθεοδοσίου, επίτιμος διδάκτορας ΠΑ.ΠΕΙ. και Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, στον οποίο απευθύνθηκε η «DEALnews» για μια εφ’ όλης της ύλης συζήτηση. Επικεφαλής επί σειρά ετών ενός από τους κορυφαίους φορείς της ελληνικής επιχειρηματικότητας και ταυτόχρονα ένας πολύπειρος επιχειρηματίας, με βαθιά γνώση όλων των θεμάτων.
Οι παρεμβάσεις του κ. Χατζηθεοδοσίου προσφέρουν συχνά διεξόδους και υποδεικνύουν, κατά γενική παραδοχή, ορθές και αποτελεσματικές λύσεις. Στις τοποθετήσεις του προς την «Dn» και με βάση τα στοιχεία που έχει στη διάθεσή του το ΕΕΑ καταμετρά τουλάχιστον έξι μεγάλες «παγίδες», οι οποίες προκαλούν κατά τον ίδιο «ασφυκτικές καταστάσεις» και πιέσεις στις ΜμΕ. Τέτοιες που δημιουργούν άμεσους κινδύνους για τη βιωσιμότητά τους.
Αναφέρεται συγκεκριμένα:
1) στην εκρηκτική αύξηση του λειτουργικού κόστους,
2) στη μείωση της κατανάλωσης,
3) στη χαμηλή ρευστότητα,
4) στο υψηλό ιδιωτικό χρέος,
5) στις δυσανάλογες επιβαρύνσεις του φορολογικού πλαισίου και
6) στην ανεπαρκή στήριξη της Πολιτείας προς τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις της χώρας, που θεωρούνται η «ραχοκοκαλιά» της οικονομίας.
Στις προτεινόμενες λύσεις ο πρόεδρος του ΕΕΑ συμπεριλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τις παρεμβάσεις για τη μείωση στα κόστη της ενέργειας και τα επαγγελματικά ενοίκια, την αναγκαιότητα ενός νέου χρηματοδοτικού μοντέλου, την αναμόρφωση των ρυθμίσεων για το ιδιωτικό χρέος, μια δικαιότερη φορολογία, μέτρα για την ενίσχυση της κατανάλωσης και έμπρακτη στήριξη στον ψηφιακό, τεχνολογικό και οργανωσιακό μετασχηματισμό των ελληνικών ΜμΕ.
«Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις βρίσκονται σήμερα αντιμέτωπες με μια σειρά από πιέσεις που απειλούν άμεσα τη βιωσιμότητά τους. Πρώτο και βασικότερο ζήτημα είναι η εκρηκτική αύξηση του λειτουργικού κόστους, η οποία προέρχεται από την ακρίβεια σε πρώτες ύλες, ενοίκια επαγγελματικών χώρων και ενέργεια. Το ενεργειακό κόστος έχει διαμορφώσει νέα δεδομένα στην καθημερινή λειτουργία των ΜμΕ, ενώ η άνοδος των ενοικίων -ιδίως σε κεντρικές εμπορικές περιοχές- καθιστά οικονομικά ασφυκτική τη διατήρηση ενός φυσικού καταστήματος.
Την ίδια στιγμή, η μείωση της κατανάλωσης εξαιτίας της συρρίκνωσης του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών περιορίζει δραστικά τον τζίρο των επιχειρήσεων» αναφέρει χαρακτηριστικά ο πρόεδρος του ΕΕΑ και στη συνέχεια αναλύει σε βάθος τα υπόλοιπα από τα σοβαρότερα σημερινά προβλήματα των μικρομεσαίων ελληνικών επιχειρήσεων: «Η κατάσταση επιδεινώνεται από τη χαμηλή ρευστότητα, η οποία δημιουργεί συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού: οι μεγάλες επιχειρήσεις, με πρόσβαση σε φθηνότερο χρήμα και ισχυρότερα αποθέματα, δεν αντιμετωπίζουν τα ίδια προβλήματα, με αποτέλεσμα να πιέζονται δυσανάλογα οι μικρότερες.
Επιπλέον, το υψηλό ιδιωτικό χρέος αποτελεί βόμβα στα θεμέλια της αγοράς. Το ΕΕΑ έχει επανειλημμένα ζητήσει νέες, ρεαλιστικές ρυθμίσεις, ώστε να μπορέσουν οι επιχειρήσεις να ξαναβρούν βηματισμό. Σε όλα τα παραπάνω προστίθενται ένα φορολογικό πλαίσιο που εξακολουθεί να επιβαρύνει δυσανάλογα τους ελεύθερους επαγγελματίες και η ανεπαρκής στήριξη της Πολιτείας, που αφήνει τις ΜμΕ να παλεύουν μόνες τους σε ένα ασταθές οικονομικό περιβάλλον».
Πακέτο προτάσεων
Κάθε πρόβλημα έχει τη δική του λύση. Αρκεί να υπάρχει διάθεση για να δοθεί από τα αρμόδια πρόσωπα. Οι προτάσεις του ΕΕΑ διατυπώνονται με σαφήνεια. «Για να μπορέσει η μικρομεσαία επιχειρηματικότητα να σταθεί όρθια, απαιτείται ένα συνολικό σχέδιο στήριξης, όχι αποσπασματικά μέτρα. Πρώτο βήμα είναι η ουσιαστική μείωση του λειτουργικού κόστους, μέσω παρεμβάσεων στην ενέργεια και στα επαγγελματικά ενοίκια. Χρειάζεται ένα σύγχρονο και δίκαιο ενεργειακό πλαίσιο που θα επιτρέπει στις ΜμΕ να έχουν πρόσβαση σε χαμηλότερες τιμές, όπως και κίνητρα για εξοικονόμηση και αυτοπαραγωγή» λέει ο κ. Χατζηθεοδοσίου.
Δηλώνει, ταυτόχρονα, ότι είναι αναγκαίο ένα νέο μοντέλο χρηματοδότησης που θα δίνει πραγματική ρευστότητα σε μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις: «Οι τράπεζες εξακολουθούν να χρηματοδοτούν ελάχιστες ΜμΕ, συνεπώς πρέπει να υπάρξουν εναλλακτικοί μηχανισμοί, εγγυοδοτικά εργαλεία και στοχευμένα προγράμματα. Απόλυτη προτεραιότητα αποτελεί η αναμόρφωση των ρυθμίσεων για το ιδιωτικό χρέος, ώστε να δοθεί μια βιώσιμη λύση σε όσους δεν μπορούν να ανταποκριθούν σε υπερβολικές δόσεις».
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΕΕΑ, επίσης, η φορολογία των ελεύθερων επαγγελματιών πρέπει να γίνει δικαιότερη και ανταποδοτική, στηρίζοντας την πραγματική παραγωγή και όχι τιμωρώντας την. Παράλληλα, θεωρεί ότι απαιτούνται μέτρα ενίσχυσης της κατανάλωσης, όπως πολιτικές για αύξηση του διαθέσιμου εισοδήματος και κίνητρα για στροφή των καταναλωτών στις μικρές τοπικές επιχειρήσεις. Τέλος, κατά τον ίδιο, το κράτος οφείλει να αναγνωρίσει τον στρατηγικό ρόλο των ΜμΕ και να στηρίξει έμπρακτα τον ψηφιακό, τεχνολογικό και οργανωσιακό τους μετασχηματισμό. «Χωρίς συνολική παρέμβαση, ο κίνδυνος αποδιάρθρωσης της αγοράς είναι υπαρκτός» σχολιάζει.
Προκλήσεις για όλους
Ενα άλλο σημαντικό ερώτημα που απασχολεί το σύνολο της αγοράς είναι ποιοι κλάδοι αντιμετωπίζουν τα σοβαρότερα ζητήματα. Η απάντηση σοκάρει. «Η αλήθεια είναι ότι σχεδόν όλες οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ανεξαρτήτως κλάδου, βρίσκονται αντιμέτωπες με κοινές προκλήσεις: ακρίβεια, μειωμένη κατανάλωση, υψηλούς φόρους, έλλειψη χρηματοδότησης και μεγάλο ιδιωτικό χρέος. Ωστόσο, ορισμένοι κλάδοι παρουσιάζουν εντονότερες πιέσεις…» επισημαίνει ο Γιάννης Χατζηθεοδοσίου.
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΕΕΑ, στο λιανικό εμπόριο η κατάσταση είναι ιδιαίτερα δύσκολη. Εκτός από τα αυξημένα λειτουργικά κόστη, μικρές επιχειρήσεις καλούνται να ανταγωνιστούν μεγάλες διεθνείς -κυρίως ασιατικές- ηλεκτρονικές πλατφόρμες, που λειτουργούν με διαφορετικό κόστος και ταχύτητα. Αυτό δημιουργεί ένα άνισο πεδίο ανταγωνισμού, όπου ο μικρός επιχειρηματίας παλεύει με όρους που δεν μπορούν να συγκριθούν, όπως μας εξηγεί.
Και προσθέτει: «Σοβαρά προβλήματα αντιμετωπίζει και ο κλάδος της εστίασης, ο οποίος μετά την ενεργειακή κρίση και την αύξηση των πρώτων υλών δυσκολεύεται να διατηρήσει βιώσιμες τιμές. Η υποχρεωτική εφαρμογή της ψηφιακής κάρτας εργασίας, χωρίς ταυτόχρονη ουσιαστική στήριξη, έχει δημιουργήσει πρόσθετο διοικητικό βάρος για μικρές επιχειρήσεις που δεν διαθέτουν τις δομές μεγάλων αλυσίδων. Επιπλέον, κλάδοι όπως οι υπηρεσίες, τα μικρά τεχνικά επαγγέλματα, τα μικρά τουριστικά καταλύματα και τα τοπικά καταστήματα τροφίμων υφίστανται έντονες πιέσεις από την άνοδο του λειτουργικού κόστους και τη χαμηλή ρευστότητα. Ομως η ουσία παραμένει: όλος ο κορμός της ελληνικής ΜμΕ οικονομίας βρίσκεται σε κίνδυνο».
«Πιο ορατός από ποτέ ο κίνδυνος για νέα λουκέτα»
Πόσο απειλούν την επιβίωση των ελληνικών επιχειρήσεων αυτά τα μεγάλα προβλήματα της καθημερινότητάς τους και πόσο κινδυνεύει η αγορά με νέα λουκέτα είναι κάτι για το οποίο αναρωτιέται ο καθένας. «Ο κίνδυνος για νέα λουκέτα είναι σήμερα πιο ορατός από ποτέ. Τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις δεν είναι απλώς συγκυριακά, είναι διαρθρωτικά και πλήττουν τον πυρήνα της λειτουργίας τους. Οταν το κόστος ενέργειας, ενοικίων και πρώτων υλών αυξάνεται συνεχώς, ενώ η κατανάλωση μειώνεται και η ρευστότητα παραμένει περιορισμένη, τότε η δυνατότητα επιβίωσης στενεύει επικίνδυνα» δηλώνει στην «Dn» ο Γιάννης Χατζηθεοδοσίου και συμπληρώνει:
«Η κατάσταση επιβαρύνεται από το υψηλό ιδιωτικό χρέος, το οποίο λειτουργεί σαν θηλιά γύρω από χιλιάδες επιχειρήσεις. Αν δεν υπάρξουν νέες, ουσιαστικές ρυθμίσεις, πολλές επιχειρήσεις δεν θα μπορέσουν να ανταποκριθούν. Παράλληλα, η έλλειψη επαρκούς κρατικής στήριξης αφήνει τις ΜμΕ εκτεθειμένες σε μια αγορά όπου οι μεγάλοι παίκτες έχουν σημαντικά πλεονεκτήματα».
Λέει, ακόμα, πως δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ήδη η Ελλάδα έχει καταγράψει το υψηλότερο ποσοστό λουκέτων στην Ε.Ε. το πρώτο τρίμηνο του 2025, με πάνω από 47%. Αυτό το στοιχείο από μόνο του δείχνει ότι η αγορά βρίσκεται σε οριακό σημείο, κατά τον κ. Χατζηθεοδοσίου, και εάν δεν ληφθούν άμεσα μέτρα, ο κίνδυνος περαιτέρω συρρίκνωσης της επιχειρηματικής βάσης είναι υπαρκτός, με σοβαρές συνέπειες για την απασχόληση, την ανάπτυξη και τη συνοχή της οικονομίας.
«Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις αποτελούν την ατμομηχανή της ελληνικής οικονομίας. Αν αφήσουμε να χαθούν, θα χαθεί και η δυναμική της αγοράς, ενώ θα προκληθεί και σοβαρότατο κοινωνικό ζήτημα, καθώς ενδεχόμενο κλείσιμό τους θα αυξήσει την ανεργία» καταλήγει.
Πηγή: Εφημερίδα Dealnews
