Η Τίνα Βλάχου, διαιτολόγος – διατροφολόγος, μιλά για τα σημαντικά οφέλη της διατροφής κατά τη Μεγάλη Σαρακοστή, ακόμα και σε εφήβους, και τονίζει ότι έρευνες έχουν δείξει πως έχει ευεργετική δράση για τον οργανισμό
H Μεγάλη Τεσσαρακοστή, ως περίοδος αυστηρής νηστείας αλλά και πνευματικής προετοιμασίας των πιστών για το μεγάλο γεγονός του Πάσχα, την Ανάσταση του Ιησού Χριστού, καθιερώθηκε για να ακολουθήσουν οι πρώτοι χριστιανοί το παράδειγμα του Κυρίου μας.
«Οι κανόνες της νηστείας, όπως έχουν οριστεί από την Ορθόδοξη Εκκλησία, χαρακτηρίζονται από ιδιαίτερη διατροφική σοφία» αναφέρει στην «Ορθόδοξη Αλήθεια» η Τίνα Βλάχου, διαιτολόγος – διατροφολόγος Msc. «Η αποφυγή των ζωικών προϊόντων μειώνει την κατανάλωση των βλαβερών για την καρδιά κορεσμένων λιπαρών οξέων. Αντίθετα, η αυξημένη πρόσληψη φρούτων, λαχανικών, οσπρίων και ξηρών καρπών εμπλουτίζει τον οργανισμό με φυτικές ίνες, αντιοξειδωτικά και βιταμίνες. Τα θαλασσινά αντικαθιστούν επάξια το κρέας, μια και αποτελούν εξαιρετική πηγή πρωτεΐνης με υψηλή βιολογική αξία και βιταμίνης Β12, που δύσκολα βρίσκουμε στα τρόφιμα φυτικής προέλευσης» συμπληρώνει.
Η κυρία Βλάχου επισημαίνει ότι οι παραπάνω διατροφικοί κανόνες, που διαρκούν περισσότερο από 180 ημέρες τον χρόνο, φαίνεται πλέον και από έρευνες ότι έχουν σημαντικά οφέλη στη λειτουργία του οργανισμού. Η μείωση των επιπέδων χοληστερόλης στο αίμα, η βελτίωση της λειτουργίας του πεπτικού συστήματος, η προστασία των κυττάρων από τις ελεύθερες ρίζες, η μείωση του σωματικού βάρους είναι χαρακτηριστικά παραδείγματα των ευεργετικών δράσεων της νηστείας στο σώμα μας.
ΜΕΛΕΤΗ
Είναι, άραγε, η νηστεία εξίσου ωφέλιμη στην παιδική και την εφηβική ηλικία ή μήπως υπάρχει κίνδυνος να επηρεαστεί ο ρυθμός ανάπτυξης; «Ισως με μια πρώτη σκέψη να λέγαμε ότι δεν θα ήταν καλό για τα παιδιά να στερούνται τα τόσο απαραίτητα για την ανάπτυξή τους ζωικά τρόφιμα» υπογραμμίζει η κυρία Βλάχου, ωστόσο διευκρινίζει: «Γνωρίζουμε ότι ανά τον κόσμο υπάρχουν πολλά παιδιά που λόγω των διατροφικών συνηθειών των γονιών τους ακολουθούν χορτοφαγική διατροφή, χωρίς να επηρεάζεται η ανάπτυξή τους. Ερευνα σε παιδιά 5-15,5 ετών τα οποία ακολουθούν τις νηστείες της Ορθόδοξης Εκκλησίας ήρθε να διαλύσει κάθε αμφιβολία. Η εν λόγω μελέτη έγινε σε ιδιωτικό σχολείο της Θεσσαλονίκης με υψηλό ποσοστό τήρησης των νηστειών από τους μαθητές, με σκοπό να διερευνηθεί η σχέση της νηστείας με τη θρέψη, τη σωματική ανάπτυξη και την άσκηση των παιδιών.
Η σύγκριση νηστευόντων και μη νηστευόντων μαθητών δεν έδειξε καμία επίδραση της νηστείας στο ύψος ή στον δείκτη φυσικής δραστηριότητας. Δεν έγινε όμως το ίδιο όταν η σύγκριση αφορούσε το σωματικό βάρος, στο οποίο φάνηκε να παρουσιάζουν υψηλότερες τιμές τα παιδιά που δεν νηστεύουν ποτέ. Η μη τήρηση των νηστειών συνδέθηκε με μεγαλύτερη πρόσληψη ενέργειας, κορεσμένων λιπαρών οξέων και κατανάλωση κρέατος».
ΘΡΕΠΤΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ
Η κυρία Βλάχου συμβουλεύει ένα νηστίσιμο διαιτολόγιο τόσο για παιδιά όσο και για ενηλίκους να περιλαμβάνει όλες τις επιτρεπόμενες ομάδες τροφίμων και όχι μόνο μακαρόνια, ρύζι και πατάτες. «Στη διατροφή ενός παιδιού ή εφήβου που νηστεύει θα πρέπει να δοθεί προσοχή σε τρία θρεπτικά συστατικά: στην πρωτεΐνη, στο ασβέστιο και στον σίδηρο» τονίζει χαρακτηριστικά. «Οι πρωτεΐνες είναι απαραίτητες για την ομαλή ανάπτυξη ενός παιδιού, μια και αποτελούν το βασικό δομικό συστατικό του σώματος. Οι πρωτεΐνες όμως που περιέχονται στα δημητριακά και τα όσπρια δεν είναι πλήρεις. Κατά τη διάρκεια της νηστείας, λοιπόν, καλό θα είναι να καταναλώνουμε θαλασσινά δύο με τρεις φορές την εβδομάδα και να κάνουμε έξυπνους συνδυασμούς με δημητριακά και όσπρια, των οποίων οι πρωτεΐνες αλληλοσυμπληρώνονται. Τέτοιοι συνδυασμοί μπορεί να είναι οι φακές με ρύζι ή τα μαυρομάτικα φασόλια με καλαμπόκι.
Οι ξηροί καρποί, τα προϊόντα σόγιας, ο ταραμάς και ο χαλβάς είναι επίσης εξαιρετικές πηγές πρωτεΐνης. Νηστίσιμα τρόφιμα πλούσια σε ασβέστιο είναι τα οστρακοειδή, το μπρόκολο και τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, όπως το σπανάκι και η ρόκα, τα ξερά φρούτα και ειδικά τα ξερά σύκα. Επίσης, πολύ καλές πηγές ασβεστίου είναι τα αμύγδαλα καθώς και το σουσάμι και τα προϊόντα του, όπως το ταχίνι και ο χαλβάς. Τέλος, σίδηρο προσλαμβάνουμε από όσπρια, ξερά φρούτα και ξηρούς καρπούς, αλλά και σκούρα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, όπως το σπανάκι. Ωστόσο, για να αυξηθεί η απορρόφηση του σιδήρου από φυτικές πηγές, καλό θα είναι αυτές να συνδυάζονται με τροφές πλούσιες σε βιταμίνη C» διευκρινίζει.
Ποια ήταν η συμβουλή που έδινε ο Αγιος Παΐσιος
Η νηστεία, λοιπόν, στην παιδική και την εφηβική ηλικία όχι μόνο δεν είναι επικίνδυνη, αντιθέτως, είναι εξαιρετικά ωφέλιμη, καθώς δίνει στα παιδιά την ευκαιρία να εντάξουν στη διατροφή τους τροφές της μεσογειακής πυραμίδας που οι σημερινές γενιές φαίνεται να έχουν ξεχάσει. Ο Αγιος Παΐσιος, άλλωστε, έλεγε: «Αν το παιδί είναι γερό, έχει υγεία, μπορεί να νηστεύει. Αλλωστε, τώρα υπάρχουν ένα σωρό τροφές νηστίσιμες». Αλλά και ο Αγιος Αρσένιος έγραφε: «Τα παιδιά, όταν παίζουν όλη την ημέρα, δεν θυμούνται το φαγητό. Τώρα που θα βοηθήσει και ο Χριστός δεν θα αντέξουν;» Σε κάθε περίπτωση, την τελική ευθύνη και την απόφαση για τη νηστεία και την προετοιμασία των παιδιών για τη θεία κοινωνία έχει ο πνευματικός πατέρας τους, αφού αυτός γνωρίζει την ψυχική και την πνευματική κατάστασή τους και την αντοχή τους, καθώς τα εξομολογεί και ο ίδιος μπορεί να κρίνει. Αξίζει, άλλωστε, να σημειώσουμε ότι νηστεία για τα παιδιά αλλά και για όλους μας δεν είναι μόνο η αποχή από τροφές αλλά, κατά βάση, η εγκράτεια.
Από την Εφημερίδα Ορθόδοξη Αλήθεια
