29 χρόνια μετά το Trainspotting, η Σκωτία βρίσκεται βυθισμένη στον εφιάλτη των εξαρτήσεων, καταγράφοντας εκ νέου τη χειρότερη αναλογία θανάτων από ναρκωτικά σε ολόκληρη την Ευρώπη. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Εθνικής Υπηρεσίας Αρχείων της Σκωτίας (NRS), οι απώλειες ζωών αυξήθηκαν κατά 11% μέσα στο περασμένο έτος, φτάνοντας τους 1.133 θανάτους, αριθμός που μεταφράζεται σε 116 επιπλέον θύματα σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά.
Με τη θλιβερή αυτή αύξηση, ο συνολικός απολογισμός της τελευταίας δεκαετίας ξεπερνά πλέον τις 11.000 απώλειες, αποτυπώνοντας το μέγεθος μιας ανυπολόγιστης υγειονομικής και κοινωνικής κρίσης.
Τα συνθετικά οπιοειδή και οι ανισότητες «εκτοξεύουν» τη θνησιμότητα
Οι προσπάθειες των αρχών και των δομών απεξάρτησης να ανασχέσουν το κύμα των θανάτων προσκρούουν στη δράση εγκληματικών δικτύων, τα οποία διοχετεύουν στην αγορά επικίνδυνα συνθετικά οπιοειδή (όπως τα νιταζένια). Τα υποκατάστατα αυτά αναμειγνύονται με παραδοσιακά ναρκωτικά, όπως η ηρωίνη, η κοκαΐνη και τα παράνομα δισκία Valium, καθιστώντας τις δόσεις θανατηφόρες.
Η αύξηση των θανάτων αποδίδεται κυρίως στον ανδρικό πληθυσμό, όπου οι απώλειες αυξήθηκαν κατά 19%, την ώρα που στους γυναίκες σημειώθηκε οριακή πτώση 5%. Παράλληλα, τα στοιχεία επιβεβαιώνουν τη βαθιά ταξική διάσταση του προβλήματος: στις πλέον υποβαθμισμένες περιοχές της Σκωτίας, ο δείκτης θνησιμότητας είναι 15 φορές υψηλότερος συγκριτικά με τις εύπορες περιοχές. Αξιοσημείωτη είναι και η γήρανση του πληθυσμού των χρηστών, καθώς η μέση ηλικία θανάτου έχει σκαρφαλώσει από τα 32 έτη το 2000 στα 46 έτη.
Πρώτη στην Ευρώπη με χαοτική διαφορά
Στις ηλικίες 15 έως 64 ετών, η Σκωτία καταγράφει 277 θανάτους ανά εκατομμύριο κατοίκων. Για να αντιληφθεί κανείς τη χαοτική απόσταση από την υπόλοιπη γηραιά Ήπειρο, η αμέσως επόμενη χώρα στη σχετική λίστα της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Ναρκωτικών (EUDA) είναι η Εσθονία, με 112 θανάτους ανά εκατομμύριο.
Η εικόνα παραμένει ζοφερή και εντός των βρετανικών συνόρων, καθώς η Σκωτία εμφανίζει υπερδιπλάσιο δείκτη θνησιμότητας σε σύγκριση με την Αγγλία, την Ουαλία και τη Βόρεια Ιρλανδία, επιβεβαιώνοντας ότι το χρόνιο αυτό πρόβλημα απαιτεί ριζικές και άμεσες τομές.
