«Κρυφή ατζέντα» βλέπει πίσω από το νομοσχέδιο για την Ανώτατη Εκπαίδευση ο κ. Θεόδωρος Παπαθεοδώρου, πρύτανης του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου. Μιλώντας στη «δημοκρατία» κάνει λόγο για προσπάθεια απαξίωσης του δημόσιου πανεπιστημίου από το υπουργείο Παιδείας, προκείμενου να αναπτυχθεί η ιδιωτική εκπαίδευση. Σχετικά με τις μειώσεις στη χρηματοδότηση των πανεπιστημίων αποκαλύπτει πως τα τελευταία έξι χρόνια το υπουργείο έχει σταματήσει να χρηματοδοτεί την έρευνα.
ΕΡ.: Υπάρχει η άποψη πως με τα Συμβούλια Διοίκησης το υπουργείο προσπαθεί να «χτυπήσει» τις συναλλαγές στα πανεπιστήμια…
ΑΠ.: Από πότε η δημοκρατία ταυτίζεται με την εξάρτηση με την πελατειακή σχέση; Αναγνωρίζω τις παθογένειες του σημερινού συστήματος, πρέπει να πάμε σε ένα νέο μοντέλο. Η Σύνοδος πρότεινε ένα Συμβούλιο ελέγχου και εποπτείας. Αντ’ αυτού, το υπουργείο θέλει να επιλέγεται ο πρύτανης από ένα Συμβούλιο που θα αποτελείται από επτά εσωτερικά και επτά εξωτερικά μέλη. Είμαστε τόσο σίγουροι ή εθελοτυφλούμε ότι ένα ολιγομελές όργανο μπορεί να διαμορφώσει συνθήκες για να επιλέξει τον πρύτανη; Καταλαβαίνουμε ποιο είναι το βάρος της ενδεχόμενης συναλλαγής, διαπλοκής, αυθαιρεσίας, αδιαφάνειας, όταν επτά καθηγητές θα αποφασίζουν για τα εξωτερικά μέλη; Αυτή η «κακή διοίκηση» των πανεπιστημίων λογοδοτεί στη Σύγκλητο. Σε ποιον θα λογοδοτεί το Συμβούλιο; Σε κανέναν!
ΕΡ.: Στο νομοσχέδιο για τα κολέγια οι απόφοιτοί τους θα έχουν αντίστοιχα επαγγελματικά δικαιώματα με τους αποφοίτους πανεπιστημίων…
ΑΠ.: Γνωρίζουμε ότι συνεχίζουν οι συνεργασίες με τοπικά κολέγια αμφιβόλου ποιότητος ξένων πανεπιστημίων, την ώρα που κοινά μεταπτυχιακά ελληνικών πανεπιστημίων με ξένα είναι μπλοκαρισμένα στο υπουργείο. Γιατί; Δεν υπάρχει κανένας έλεγχος στα κολέγια από το υπουργείο. Αυξάνεται ο αριθμός πάσης φύσεως πανεπιστημίων που συνεργάζονται με τα κολέγια. Πλέον δεν μπορώ να διαβάσω τις γλώσσες, γιατί είναι εκτός αγγλικών και γαλλικών, διαβάζω και σε κυριλλική γραφή ονόματα πανεπιστήμιων που έρχονται να πουλήσουν πτυχία στην Ελλάδα. Είχαμε αντιδράσει και επί Σπηλιωτόπουλου και επί Διαμαντοπούλου, αλλά οφείλω να διαπιστώσω ότι ποτέ δεν υπήρξε τόσο μεγάλη παραγωγή συνεργασιών όσο τους τελευταίους πέντε μήνες για να ξεφυτρώνουν νέα κολέγια.
ΕΡ.: Η διάταξη για το άσυλο είναι ασαφής. Καταργείται τελικά;
ΑΠ.: Είτε αναφερθεί στο νομοσχέδιο είτε όχι η παράδοση του ασύλου στο πανεπιστήμιο δεν αλλάζει. Είναι ευθύνη του πρύτανη να προστατεύει το άσυλο και σήμερα υπάρχει ένα επαρκές νομοθετικό πλαίσιο. Εκτός πανεπιστημίου τι γίνεται; Τα περισσότερα προβλήματα μεταφέρονται από έξω προς τα μέσα. Είναι άσυλο ο δρόμος δίπλα από το Πολυτεχνείο; Οχι. Τότε γιατί καθημερινά, και παρά τις εκκλήσεις του πρύτανη, η Αστυνομία αδιαφορεί για το εμπόριο ναρκωτικών που γίνεται; Το άσυλο έχει γίνει αντικείμενο εκμετάλλευσης για να καλύψει την ολιγωρία της Πολιτείας ή των πανεπιστημιακών Αρχών.
ΕΡ.: Εάν ψηφιστεί το νομοσχέδιο χωρίς να ενσωματωθούν οι προτάσεις σας, θα το υλοποιήσετε;
ΑΠ.: Δεν νομοθετούν τα πανεπιστήμια. Αν η Πολιτεία νομοθετήσει ερήμην τους, αυτό που λέω είναι πως αλλαγή και μεταρρύθμιση σε ερείπια δεν υπάρχει. Τον Σεπτέμβριο τα πανεπιστήμια θα είναι ανοιχτά και σε πλήρη ετοιμότητα. Για το αν θα εφαρμοστεί ο νόμος εφόσον λυθούν τα νομικά προβλήματα, δεν θα βρείτε πρύτανη ο οποίος να είναι παράνομος στο έργο του αλλά δεν θα βρείτε και κανέναν ο οποίος θα εκποιήσει την ιδιότητά του. Υπάρχει και πολιτική διάσταση. Το νομοσχέδιο θα το ψηφίσουν βουλευτές, άνθρωποι που πιστεύω ότι ενδιαφέρονται πρωτίστως για την ποιότητα εκπαίδευσης των Ελλήνων.
ΕΡ.: Οι πρόεδροι των ΤΕΙ ζητούν συγχωνεύσεις Τμημάτων και στα πανεπιστήμια. Ποια είναι η άποψή σας;
ΑΠ.: Οταν θα ενταχθούν τα Τμήματα σε Σχολές θα υπάρξει εξορθολογισμός και πιστεύω ότι σε έναν βαθμό θα λυθεί το πρόβλημα. Εκεί που χρειάζεται να κλείσουν απομονωμένες ακαδημαϊκές μονάδες, πρέπει να γίνει με σχεδιασμό και με απόφαση των Ιδρυμάτων. Αυτό, όμως, δεν μπορεί να λειτουργεί ως μπαμπούλας και εκβιασμός απέναντι στα πανεπιστήμια. Πρέπει πανεπιστήμια και υπουργείο να αποφασίσουν ποια είναι τα κριτήρια που θα εφαρμοστούν σε όλη την Ελλάδα. Ως πρύτανης περιφερειακού Ιδρύματος είμαι έτοιμος να συζητήσω για κριτήρια, αρκεί να αφορούν και τα πανεπιστήμια Αθήνας και Θεσσαλονίκης, δεν μπορούν αυτά να είναι έξω από το παιχνίδι.
ΕΡ.: Στο νομοσχέδιο για το Νέο Λύκειο τα πανεπιστήμια θα καθορίζουν την εισαγωγή των φοιτητών. Συμφωνείτε;
ΑΠ.: Ενα αδιάβλητο σύστημα έχουμε στην Ελλάδα: τις πανελλαδικές. Δεν ξέρω ποιο σύστημα θα βρεθεί για να έχουν τα πανεπιστήμια λόγο στην εισαγωγή των φοιτητών, αλλά δεν πρέπει να καταστρέψουμε την εμπιστοσύνη των παιδιών. Ας μπαίνουν όλοι οι μαθητές χωρίς εξετάσεις, με ένα ισχυρό εθνικό απολυτήριο, και μετά ας καθορίζει το πανεπιστήμιο ποιος θα μείνει. Αν δεν πάμε σε αυτό το σύστημα, που δεν φαίνεται να υπάρχει βούληση για κάτι τέτοιο, τότε θα πρέπει να διατηρήσουμε ένα αδιάβλητο σύστημα. Αυτή τη στιγμή τα πανεπιστήμια δεν έχουν τις προϋποθέσεις να περάσουν σε ένα άλλο σύστημα.
Εχουν σταματήσει τη χρηματοδότηση της έρευνας τα τελευταία έξι χρόνια
ΕΡ.: Το υπουργείο Παιδείας μείωσε τη χρηματοδότηση στα πανεπιστήμια. Μπορούν να λειτουργήσουν έτσι;
ΑΠ.: Η μείωση του τακτικού προϋπολογισμού φέτος ήταν 50%, ενώ το Μεσοπρόθεσμο μιλάει για μείωση 7% στην Παιδεία. Πρέπει να αντιστρέψουμε τους όρους, να υπάρξει γενναία επένδυση στα πανεπιστήμια. Κάθε περαιτέρω μείωση σημαίνει κλείσιμο των πανεπιστημίων. Τα τελευταία έξι χρόνια δεν υπάρχει καμία ερευνητική υποστήριξη από το κράτος, η έρευνα είναι αυτοχρηματοδοτούμενη, μέσω ανταγωνιστικών προγραμμάτων. Ομως το 70% της έρευνας στην Ελλάδα παράγεται από τα πανεπιστήμια. Αν θέλουμε να κλείσουμε τα Ιδρύματα, μπορούμε να μειώνουμε συνεχώς τη χρηματοδότηση. Τότε θα δικαιωθούν όσοι έλεγαν ότι υπάρχει κρυφή ατζέντα: Μέσω της απαξίωσης και της οικονομικής ασφυξίας των πανεπιστημίων να κατοχυρωθεί η ανάπτυξη των ιδιωτικών εκπαιδευτηρίων.
Εύη Πανταζοπούλου
Φωτό: Χρήστος Ζήνας
