Μήνας μαθητικών εξετάσεων ο Ιούνιος και το μυαλό μαθητών και γονιών είναι αλλού. Ως έναν βαθμό δικαιολογημένα.
Ως έναν βαθμό, γιατί η ψύχωση που συνοδεύει δεκαετίες τώρα την κοινωνία μας σχετικά με τις πανελλήνιες αλλά και τις εξετάσεις στη Μέση Εκπαίδευση δεν νομίζω ότι έχει παγκόσμιο ανάλογο. Μηνύματα υπουργών, πολιτικών αρχηγών μέχρι και ραδιοφωνικών παραγωγών απευθύνονται στους δυστυχείς υποψηφίους για «καλή επιτυχία»! Επιτυχία σε τι; Με ποιο αντίκρισμα; Πότε και πώς; Αλλά αυτά είναι ερωτήματα για ένα άλλο άρθρο…
Μέσα σε αυτήν την παραζάλη των εξετάσεων, μια πολύ οδυνηρή είδηση για τα παιδιά στη χώρα μας πέρασε μάλλον ανώδυνα. Ενα στα δύο παιδιά ηλικίας 11-16 ετών έχει πέσει θύμα τουλάχιστον μιας εμπειρίας σωματικής βίας, σύμφωνα με στοιχεία από το Ινστιτούτο Υγείας του Παιδιού. Τα στοιχεία αυτά παρουσιάστηκαν από την Εταιρία κατά της Κακοποίησης του Παιδιού – ΕΛΙΖΑ. Προέκυψαν από αναδρομική έρευνα για τα έτη 2014-2015, που πραγματοποιήθηκε στο Νοσοκομείο Παίδων «Π. & Α. Κυριακού». Από το σύνολο των 35.273 παιδιών που νοσηλεύτηκαν κατά τη διετία αυτή, μελετήθηκαν 161 φάκελοι παιδιών με επιβαρημένο κοινωνικό ιστορικό ή και σοβαρό τραυματισμό. Το πιο ανησυχητικό είναι ότι 9 στις 10 περιπτώσεις δεν αναφέρονται ποτέ και παραμένουν χωρίς διάγνωση και αντιμετώπιση.
Από τη μελέτη των φακέλων παιδιών με πιθανή σωματική κακοποίηση προέκυψε ότι η μέση ηλικία των παιδιών αυτών ήταν 7 χρόνων. Σχεδόν στο 20% των παιδιών που νοσηλεύτηκαν με έγκαυμα και 35% των παιδιών που νοσηλεύτηκαν με κάταγμα, το ιστορικό που δόθηκε από τους γονείς δεν ήταν συμβατό με τα ιατρικά ευρήματα ή και το στάδιο ανάπτυξης του παιδιού. Επίσης, παρατηρήθηκε ότι τα βρέφη είχαν μεγαλύτερη πιθανότητα σωματικής κακοποίησης. Ο μέσος χρόνος παραμονής τους στο νοσοκομείο ήταν περίπου ένας μήνας και για τα 6 στα 10 από αυτά τα ταλαιπωρημένα παιδιά επιτεύχθηκε η ένταξη σε συγγενικό περιβάλλον ή πλαίσιο φιλοξενίας καλύτερο από αυτό που τα οδήγησε εκεί… Μια αχτίδα αισιοδοξίας για το μέλλον αποτελεί το γεγονός ότι για την καλύτερη διαχείριση του προβλήματος δημιουργήθηκε επιτέλους στο Νοσοκομείο Παίδων η 1η Πρότυπη Μονάδα Φροντίδας για την Ασφάλεια του Παιδιού, με στόχο την αποδοτικότερη συνεργασία όλων των επαγγελματιών που εμπλέκονται στην αλυσίδα προστασίας του παιδιού, εντός και εκτός του νοσοκομείου.
Και για να κλείσουμε ακόμη πιο αισιόδοξα αυτή τη θλιβερή αναφορά, θα σταθούμε σε μια είδηση ριζοσπαστική και πρωτοπόρα για τα εκπαιδευτικά μας πράγματα. Από τον Σεπτέμβριο θα λειτουργήσει για πρώτη φορά στην πατρίδα μας «Το Τριανέμι», ένα σχολείο που εμπνέεται από την παράδοση των σχολείων Waldorf Steiner.
Τα σχολεία Waldorf ακολουθούν την παιδαγωγική μέθοδο του ανθρωποσοφιστή Rudolf Steiner. Εχουν ιδιαίτερη αρχιτεκτονική, δείχνουν σεβασμό στην ψυχολογική ιδιομορφία κάθε ηλικίας, δίνουν έμφαση στην τέχνη και τη δημιουργικότητα, αρνούνται εντελώς την ιεραρχία και τις διακρίσεις, τις εξετάσεις, δεν έχουν διευθυντή, δεν είναι κερδοσκοπικά, ωθούν τη συμμετοχή των παιδιών σε κοινωνικές εκδηλώσεις και γιορτές, σε περιβαλλοντικές δράσεις, σε χρήσιμες εργασίες και διασκέδαση στη φύση, σε γεωργικές εργασίες, σε φιλία με τα ζώα, οι δε γονείς δεν «παρκάρουν» τα παιδιά τους σε αυτά, αλλά συμμετέχουν στη διαδικασία μάθησης και στην ομαδική εργασία της κοινότητας.
Σήμερα υπάρχουν 1.027 σχολεία Waldorf σε 60 χώρες. Να πώς το σκέφτονται οι εμπνευστές του: «Το σχολείο που οραματιζόμαστε είναι ένα ζωντανό κοινωνικό κύτταρο. Θέλουμε ένα σχολείο ελεύθερο και συνεργατικό, ευήκοο και γελαστό, έναν τόπο όπου η παιδαγωγική σέβεται τη διαφορετικότητα, καλλιεργεί την ελεύθερη βούληση και προετοιμάζει την αυτογνωσία, με έμφαση στο παιχνίδι και τη ζεστασιά, την αδελφοσύνη και την αυτάρκεια, τις τέχνες και την οικοτεχνία, το τρίπτυχο «χέρια – καρδιά – νους», για ανθρώπους ελεύθερους, αυτόφωτους, επινοητικούς και δοτικούς, με γονείς και δασκάλους συμμέτοχους, θεληματικούς και ενεργούς. Θέλουμε, όμως, και μια τέτοια κοινωνία». Κάτι έχει να πάρει και το δικό μας εκπαιδευτικό σύστημα από όλα αυτά!
Γιώργος Κ. Στράτος
*Δικηγόρος – δημοσιογράφος
