• «Στο τέλος της τετραετίας θα παραδώσουμε το καλύτερο Εθνικό Σύστημα Υγείας που είχε ποτέ η χώρα» δήλωσε από τη βόρεια Εύβοια σε μια προεκλογικού τύπου περιοδεία ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Αν δεν επρόκειτο για τον πρωθυπουργό, θα μπορούσε κανείς να πιστέψει ότι περιγράφει μια άλλη χώρα. Είναι όντως μια φράση που ακούγεται ωραία. Οπως ακούγονταν ωραία και οι δεσμεύσεις για το «επιτελικό κράτος», για τη «νέα Ελλάδα», για την «αξιοκρατία παντού», για το «ψηφιακό άλμα» που θα έλυνε χρόνιες παθογένειες.
- Του Ανδρέα Καψαμπέλη
• Το πρόβλημα είναι ότι στην πολιτική οι δηλώσεις δεν κρίνονται από την αισιοδοξία που εκπέμπουν, αλλά από την πραγματικότητα που περιγράφουν. Και η πραγματικότητα του Εθνικού Συστήματος Υγείας δύσκολα συμβιβάζεται με τους πανηγυρικούς τόνους. Οι πολίτες εξακολουθούν να περιμένουν ατελείωτες ώρες στα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών. Οι ελλείψεις γιατρών και νοσηλευτών παραμένουν, ιδιαίτερα στην περιφέρεια και στα νησιά. Κλινικές λειτουργούν οριακά, νοσοκομεία στηρίζονται στην αυταπάρνηση του προσωπικού τους και η πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες υγείας εξακολουθεί να εξαρτάται πολλές φορές από τον ταχυδρομικό κώδικα του ασθενούς.
• Βεβαίως, έγιναν παρεμβάσεις. Ανακαινίστηκαν κάποιες υποδομές, προχώρησε η ψηφιοποίηση υπηρεσιών, αξιοποιήθηκαν ευρωπαϊκοί πόροι, έστω κι αν υπάρχουν πολλές γκρίζες ζώνες. Ομως, άλλο η βελτίωση επιμέρους πλευρών του συστήματος και άλλο ο ισχυρισμός ότι η χώρα θα αποκτήσει το καλύτερο ΕΣΥ της ιστορίας της. Τέτοιες διακηρύξεις προϋποθέτουν μια πραγματικότητα που οι περισσότεροι πολίτες απλώς δεν αναγνωρίζουν.
• Το πρόβλημα δεν είναι μόνο η συγκεκριμένη δήλωση. Είναι μια συνολικότερη κυβερνητική κουλτούρα που απονέμει διαρκώς άριστα στον εαυτό της. Το καλύτερο ΕΣΥ. Η πιο αποτελεσματική κυβέρνηση. Το πιο σύγχρονο κράτος. Οι περισσότερες μεταρρυθμίσεις. Σχεδόν κάθε απολογισμός συνοδεύεται από υπερθετικούς βαθμούς και μεγαλόστομες διαβεβαιώσεις.
• Μόνο που η κοινωνία βαθμολογεί διαφορετικά. Δεν αξιολογεί με παρουσιάσεις PowerPoint ούτε με κυβερνητικά βίντεο. Αξιολογεί όταν χρειάζεται έναν γιατρό και δεν τον βρίσκει. Οταν περιμένει μήνες για ένα χειρουργείο. Οταν αναγκάζεται να στραφεί στον ιδιωτικό τομέα, επειδή το δημόσιο σύστημα αδυνατεί να εξυπηρετήσει εγκαίρως τις ανάγκες της.
• Κάθε κυβέρνηση έχει δικαίωμα να προβάλλει το έργο της. Δεν έχει, όμως, το προνόμιο να υποκαθιστά την εμπειρία των πολιτών με το δικό της αφήγημα. Γιατί υπάρχει μια απλή αλήθεια που καμία επικοινωνιακή στρατηγική δεν μπορεί να ανατρέψει: το πραγματικό επίπεδο του ΕΣΥ δεν το κρίνουν οι δηλώσεις του πρωθυπουργού ούτε οι κυβερνητικές παρουσιάσεις. Το κρίνει ο ασθενής που περιμένει με τις ώρες στα Επείγοντα, ο καρκινοπαθής που αναζητεί έγκαιρα θεραπεία, ο κάτοικος της νησιωτικής και ορεινής Ελλάδας που ψάχνει έναν γιατρό και δεν τον βρίσκει. Και αυτός είναι ο μόνος δείκτης που δεν επιδέχεται επικοινωνιακές διορθώσεις.
Από τη στήλη «Ο κοριός» της «δημοκρατίας»
