Ο φερετζές και η τουρκική «συγκατάθεση»

• Κάτι δεν κολλάει στην υπόθεση του καλωδίου Ελλάδας – Κύπρου. Η Αθήνα διαβεβαιώνει ότι δεν ζητήθηκε τουρκική άδεια, υποβαθμίζει τη σημασία της τουρκικής NAVTEX και επιχειρεί να παρουσιάσει τις εξελίξεις ως επιστροφή στην κανονικότητα. Η Αγκυρα, όμως, περιγράφει μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα. Και, το χειρότερο, επιχειρεί να την κατοχυρώσει ως προηγούμενο. Οχι μόνο ισχυρίζεται ότι έδωσε τη «συγκατάθεσή» της για τις έρευνες, αλλά, σύμφωνα με το Türkiye Today, επέδωσε και επίσημη διπλωματική διακοίνωση στη Γαλλία, υποστηρίζοντας ότι η όλη διαδικασία επιβεβαίωσε τα δικαιώματα και τις πρακτικές της στην υφαλοκρηπίδα. Ποιος λέει, λοιπόν, την αλήθεια; Και τι ακριβώς περιλαμβάνει η γαλλική διακοίνωση που προηγήθηκε και εξακολουθεί να μη δημοσιοποιείται;

• Του Ανδρέα Καψαμπέλη

• Με βάση τα υπάρχοντα δεδομένα, αναδεικνύεται ο κίνδυνος de facto νομιμοποίησης των τουρκικών αξιώσεων μέσω μιας διπλωματικής πρακτικής που η Αγκυρα σπεύδει να παρουσιάσει ως αναγνώριση του ρόλου της. Η τουρκική πλευρά εμφανίζεται να πανηγυρίζει επειδή η Γαλλία την ενημέρωσε και επειδή, κατά τη δική της εκδοχή, η εξέλιξη των ερευνών πέρασε μέσα από διαδικασία συνεννόησης. Η Αθήνα απαντά ότι τίποτε τέτοιο δεν ισχύει. Ωραία. Τότε γιατί δεν δημοσιοποιείται το έγγραφο που θα μπορούσε να ξεκαθαρίσει τι ακριβώς ειπώθηκε;

• Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι ότι η Αγκυρα δεν περιορίζεται σε μια επικοινωνιακή δήλωση, καθώς, σύμφωνα με όσα παρουσιάζει σήμερα η «δημοκρατία», επιχειρεί να δώσει και διπλωματική συνέχεια στους ισχυρισμούς της, με επίσημη διακοίνωση προς το Παρίσι. Με άλλα λόγια, προσπαθεί να δημιουργήσει γραπτό αποτύπωμα της δικής της ερμηνείας για όσα συνέβησαν!

• Το ότι οι έρευνες φαίνεται να προχωρούν είναι ασφαλώς θετικό. Δεν αποτελεί, όμως, απάντηση στο ουσιώδες ερώτημα: Μήπως η Τουρκία επιχειρεί να μετατρέψει την αυθαίρετη αξίωσή της για «συγκατάθεση» σε διπλωματικό προηγούμενο; Αλλο πράγμα η νομική ακυρότητα μιας τουρκικής NAVTEX και άλλο η πολιτική αξιοποίησή της από την Αγκυρα. Η απόρριψη των τουρκικών ισχυρισμών είναι αυτονόητη. Δεν αρκεί, όμως, για να εξουδετερώσει μια μεθοδική προσπάθεια δημιουργίας τετελεσμένων μέσω της επανάληψης παρόμοιων πρακτικών.

• Σήμερα η Τουρκία εμφανίζεται ως χώρα που «ενημερώνεται». Αύριο μπορεί να επικαλείται την προηγούμενη ενημέρωση για να απαιτεί διαβούλευση. Και μεθαύριο να παρουσιάζει την απουσία της δικής της «συγκατάθεσης» ως λόγο παρεμπόδισης ανάλογων εργασιών. Αυτός είναι ο κίνδυνος της διολίσθησης. Οχι η επίσημη αναγνώριση ενός ανύπαρκτου δικαιώματος, αλλά η σταδιακή καλλιέργεια της εντύπωσης ότι η άσκηση ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων προϋποθέτει κάποια μορφή συνεννόησης με την Αγκυρα.

• Εδώ προκύπτει και το μεγάλο ερώτημα για τη Γαλλία. Πώς γίνεται ένας στρατηγικός σύμμαχος της Ελλάδας να βρίσκεται στο επίκεντρο μιας διαδικασίας την οποία η Τουρκία αξιοποιεί για να διαφημίσει τις αξιώσεις της; Τι ακριβώς περιλαμβάνει η γαλλική διακοίνωση; Πώς απάντησε το Παρίσι στους τουρκικούς ισχυρισμούς; Και γιατί η ελληνική κοινή γνώμη πρέπει να αρκεστεί σε διαβεβαιώσεις, αντί να γνωρίζει το περιεχόμενο των κρίσιμων εγγράφων;

• Η κυβερνητική επίκληση της «αποκλιμάκωσης» δεν μπορεί να λειτουργεί σαν φερετζές για να μένουν αναπάντητα τόσο σοβαρά ερωτήματα. Ούτε οι καθησυχαστικοί τίτλοι και οι επιλεκτικές διαρροές μπορούν να υποκαταστήσουν τη διαφάνεια. Το Μαξίμου οφείλει να εξηγήσει τι ακριβώς συνέβη, τι γνωρίζει για την τουρκική διακοίνωση και ποιες ενέργειες έγιναν ώστε να μην παγιωθεί η εντύπωση ότι η Αγκυρα έχει λόγο στις συγκεκριμένες έρευνες. Και, πρωτίστως, να δοθεί επιτέλους στη δημοσιότητα η γαλλική διακοίνωση με τις αναγκαίες θεσμικές διαδικασίες -αντί να παίζεται κρυφτούλι από την κυβέρνηση- ώστε να μάθουμε τι πραγματικά συνέβη και όχι μόνο τι βολεύει την επικοινωνιακή διαχείριση κάθε πλευράς.

Από τη στήλη «Ο κοριός» της «δημοκρατίας»