Είναι σε εξέλιξη η κρίση θεσμών για την οποία προειδοποίησαν Καραμανλής, Σαμαράς και Βενιζέλος
- Του Μανώλη Κοττάκη
Η υπόθεση με τη φωτογραφική διάταξη που ψήφισε το Κοινοβούλιο με την υπογραφή της Ολγας Κεφαλογιάννη και επ’ ωφελεία της Ολγας Κεφαλογιάννη δεν είναι τόσο «ξεκάθαρη» όσο φαίνεται στην πρώτη της ανάγνωση. Δεν αρχίζει και τελειώνει στο πρόσωπο της υπουργού. Αρχίζει από αυτό μεν, κρύβει «δράκους» πολύ μεγαλύτερους από εκείνους που διακρίνουμε δε.
Ο πρώτος μεγάλος «δράκος» που κρύβει είναι η ηχηρή ομολογία της κυβέρνησης ότι ο νέος νόμος για τη συνεπιμέλεια (4800/2021), ο οποίος μαζί με τον γάμο ων ομόφυλων ζευγαριών (5089/2024) άλλαξε ριζικά το οικογενειακό δίκαιο της χώρας, απέτυχε παταγωδώς. Στην πράξη προκάλεσε πολύ περισσότερα προβλήματα από όσα υποτίθεται ότι έλυσε. Γιατί; Γιατί χτυπά, με βάση την ήδη γνωστή νομολογία, κυρίως την Ελληνίδα μάνα, από την οποία αφαιρεί την επιμέλεια των παιδιών της υπό συνθήκες. Επειδή όμως η εκσυγχρονιστική κυβέρνηση του κυρίου Μητσοτάκη δεν έχει το θάρρος να ομολογήσει το λάθος της και να αλλάξει έναν νόμο που λειτουργεί στην πράξη σαν ωρολογιακή βόμβα στα θεμέλια της ελληνικής οικογένειας (στο σκέλος «ανατροφή» τέκνων), πέταξε το «μπαλάκι» στη Δικαιοσύνη. Στην οποία φέρεται με τον χειρότερο δυνατό τρόπο. Η Βουλή καταργεί και «εξαφανίζει» τις δικαστικές αποφάσεις οι οποίες εκδίδονται με βάση τον δεσμευτικό κανόνα δικαίου που θέσπισε η κυβερνητική πλειοψηφία!
Οι πιστοί μας αναγνώστες θα το θυμάστε, θα το θυμίσουμε και για τους νεότερους: Η εφημερίδα μας έκανε το 2021 ιδεολογικό αγώνα κατά του νόμου για τη συνεπιμέλεια, γιατί οι ειδικοί στους οποίους προσέφυγε αρχικώς η κυβέρνηση την προειδοποίησαν ότι, αν ο νομοθέτης δώσει σε ένα διαζευγμένο ζευγάρι την ευχέρεια να παίξει πινγκ πονγκ με τα παιδιά για τους όρους της συνεπιμέλειας, το αποτέλεσμα θα είναι ομηρικοί καβγάδες, αναστάτωση, ένταση, δηλητήριο και τοξικότητα. Και στο τέλος τραυματισμένες παιδικές ψυχές.
Τα παιδιά δεν είναι λάφυρο κανενός ούτε εργαλείο εκδίκησης. Τα παιδιά μεγαλώνουν συνήθως με τη μητέρα (με την επιφύλαξη της ακαταλληλότητας) και με την ισχυρότατη παρουσία του πατέρα. Η επιμέλεια των παιδιών δεν είναι άσκηση εγωισμού. Οι αθώες παιδικές ψυχές δεν είναι σκεύος για να βγάζουν οι άνθρωποι τα απωθημένα τους. Αν δεν μας απατά η μνήμη μας, στην κατεύθυνση αυτή είχε καταλήξει και το πόρισμα επιτροπής που είχε ως επικεφαλής τον τέως εισαγγελέα του Αρείου Πάγου κύριο Τέντε και επιφανείς νομικούς, οι οποίοι πρότειναν σύσταση ad hoc οικογενειακών δικαστηρίων.
Η κυβέρνηση όμως ήθελε να κάνει τότε το δικό της, δεν άκουγε. Βεβαίως δεν επρόκειτο για ζήτημα φιλελεύθερου δογματισμού και οπισθοδρομικής ιδεοληψίας μόνον. Ηταν, μάλλον, κάτι περισσότερο! Επειδή μιλάμε για νόμους κατά παραγγελία, οφείλουμε να καταθέσουμε το εξής: Στις γυναικείες οργανώσεις που ασχολούνταν με το θέμα τότε είχαν φθάσει πληροφορίες ότι η ψήφιση του νόμου για τη συνεπιμέλεια ήταν επιθυμία δύο ισχυρών επιχειρηματιών της πατρίδας μας που είχαν υποχρεωθεί στην καταβολή υψηλότατης διατροφής στις συζύγους τους με δικαστικές αποφάσεις.
Ο θρύλος λέει ότι οι συγκεκριμένοι χρειάζονταν τον νόμο για τη συνεπιμέλεια για να εκβιάσουν τις συζύγους τους να μειώσουν το ποσό της διατροφής με την απειλή αφαίρεσης της επιμέλειας από τα παιδιά. Δεν μάθαμε ποτέ ονόματα και διευθύνσεις, αν υπήρξαν. Ολως παραδόξως, ενώ ο νόμος για τη συνεπιμέλεια χτυπούσε την Ελληνίδα μάνα με άγνωστες συνέπειες για την ψυχική υγεία των παιδιών, από τη Ν.Δ., το κόμμα που έχει ως σημαία του την οικογένεια, αντέδρασαν ελάχιστοι βουλευτές στις επισημάνσεις μας. Πολύ λιγότεροι πήραν θέση.
Ανάμεσα στους ελάχιστους που διαφώνησαν με τον νόμο για τη συνεπιμέλεια ήταν η Ολγα Κεφαλογιάννη, η οποία τότε, το 2021, δεν ήταν υπουργός και δεν είχε αποκτήσει παιδιά. Ούτε είχε έλθει εις γάμου κοινωνία με τον δεύτερο σύζυγό της. Προς τούτο είχε δημοσιεύσει και άρθρο στην εφημερίδα μας που έφερε τον τίτλο «Πού διαφωνώ με το ν.σ για τη συνεπιμέλεια». Δεν εισακούστηκε. Ούτε εμείς. Μετά την ψήφιση του νόμου και τη θέση του σε εφαρμογή άρχισε το δράμα.
Τα δικαστήρια άρχισαν να εφαρμόζουν τον νόμο και με βάση τις δεσμευτικές διατάξεις του (παλαιότερα είχαν ευελιξία για ad hoc αποφάσεις) αφαιρούσαν επιμέλειες τέκνων κυρίως από μητέρες. Ιδίως εργαζόμενες, αν τυχόν άλλαζαν πόλη εργασίας. Το λέει και το ΚΚΕ αιτιολογώντας την ψήφο του. Η Δικαιοσύνη κλήθηκε επίσης να επιλύσει ομηρικούς καβγάδες γονέων για το αν το παιδί θα έπρεπε να εγγραφεί σε σχολείο κοντά στην οικία της μητέρας ή κοντά στην οικία του πατέρα, που μπορεί να ήταν στην άλλη άκρη του λεκανοπεδίου ή και εκτός Αθηνών. Καβγάδες επίσης για το αν το παιδί θα έπρεπε να εγγραφεί σε αμερικανικό ή σε γαλλικό σχολείο. Σε δημόσιο ή σε ιδιωτικό.
Ο νόμος αυτός ψηφίστηκε το 2021, αλλά μολονότι απέτυχε, η κυβέρνηση επέμεινε πεισματικά στον εγωισμό της. Δεν τον άλλαξε. Το θυμήθηκε, επ’ ευκαιρία, μόνον όταν αντιμετώπισε ανάλογα προβλήματα στον γάμο της, με βάση όσα υποστηρίζει, η υπουργός της. Και αν ελέγχεται για κάτι η Ν.Δ., είναι ακριβώς γι’ αυτό. Το Μαξίμου δεν νομοθέτησε φωτογραφικά υπέρ ενός, της κυρίας Κεφαλογιάννη. Το Μαξίμου νομοθέτησε για πολλούς, καθώς ο απαράδεκτος νόμος του καταλαμβάνει εκατοντάδες γονείς που έχασαν επιμέλειες. Ελέγχεται επίσης γιατί, αντί να αλλάξει το περιεχόμενο του νόμου, ζητεί από τους δικαστές να αναιρέσουν τους εαυτούς τους και να βγάλουν το φίδι από την τρύπα.
Η πλήρης αλήθεια είναι λοιπόν ότι η κυβέρνηση έκρυψε την αποτυχία της για τη συνεπιμέλεια που κατάφερε πλήγμα μεγάλο στα παιδιά και στη λειτουργία της μετα-οικογένειας πίσω από ένα μέλος του υπουργικού της συμβουλίου. Το οποίο, έχει κέφια η ιστορία, αν και είχε διαφωνήσει με τη νομοθέτησή της, έπεσε θύμα της. Στη δική μας αντίληψη των πραγμάτων αυτό είναι απείρως χειρότερο από όσα καταγγέλλονται. Γιατί το νέο οικογενειακό δίκαιο που ψήφισε η Ν.Δ. μέσα στην πορεία του χρόνου είχε αντικειμενικά ως θύματα κυρίως τα παιδιά και τις μητέρες. Και με τη συνεπιμέλεια, η οποία κατέστησε τα παιδιά «σάντουιτς των εγωισμών» μεταξύ συζύγων, και με τον νόμο για τον γάμο των ομόφυλων που αρχικά επιχείρησε να περάσει την παρένθετη μητρότητα με το εμπόριο ωαρίων.
Το μέγα ζήτημα που προκύπτει λοιπόν πίσω από την επιφάνεια του επεισοδίου Κεφαλογιάννη είναι ότι η συντηρητική παράταξη και προστάτης της οικογένειας, υποτίθεται, αναλαμβάνει διαρκώς πρωτοβουλίες που ευνοούν την αποσύνθεση της οικογένειας. Και πάντως όχι τη στοιχειώδη ενότητά της.
Από την υπόθεση αυτή προκύπτει επιπροσθέτως το εξής ερώτημα: Ψηφίζονται από τη Βουλή κατά παραγγελία νόμοι που αφορούν ένα, δύο, τρία άτομα, ενώ βασική αρχή της νομοθέτησης είναι ο κανονιστικός της χαρακτήρας που αφορά αόριστο αριθμό προσώπων, ή μήπως το επεισόδιο Κεφαλογιάννη είναι μεμονωμένο περιστατικό; Η απάντηση είναι ότι, ναι, και επί αυτής της κυβερνήσεως συνεχίζεται αυτή η παθογένεια, υπερενισχυμένη.
Ψηφίζονται διαρκώς φωτογραφικοί νόμοι για πολιτικούς και επιχειρηματίες. Με τον νέο Ποινικό Κώδικα που δεν άλλαξε η Ν.Δ. καταργήθηκαν εκκρεμείς δίκες στο ακροατήριο και αθωώθηκαν σε εκκρεμείς δίκες πρόσωπα που ελέγχονταν για διαφθορά. Τα στελέχη των τραπεζών που είχαν υπογράψει χωρίς εγγυήσεις τα δάνεια των κομμάτων απηλλάγησαν των ποινικών τους ευθυνών με νόμο.
Το ίδιο και τα διεφθαρμένα στελέχη του ΟΤΕ που εμπλέκονταν στο σκάνδαλο Siemens. Επεσαν «στα μαλακά» μετά την κατάργηση του νόμου για την απιστία περί την υπηρεσία στις ΔΕΚΟ. Ο πρώτος νόμος της Ν.Δ. για το επιτελικό κράτος είχε φωτογραφικές διατάξεις για τα «πόθεν έσχες» πολιτικών. Ολοι οι νόμοι για τα ακαταδίωκτα προέδρων, διοικητών και μελών επιτροπών του Δημοσίου είχαν φωτογραφικό χαρακτήρα. Ολοι οι νόμοι για τη νομιμοποίηση των offshore εταιριών είχαν φωτογραφικό χαρακτήρα. Ολοι οι νόμοι που ψηφίστηκαν για τις απευθείας αναθέσεις σε εταιρίες είχαν φωτογραφικό χαρακτήρα. Ο εκτελεστικός νόμος του Συντάγματος για τις νέες παραγραφές αδικημάτων υπουργών, ο οποίος ψηφίστηκε το 2025, ενώ η αναθεώρηση έγινε το 2019, πάλι φωτογραφικό χαρακτήρα είχε. Να απαλλάξει από τη μέγκενη του νόμου όλα τα υπουργικά σκάνδαλα της επταετίας. Αυτό που συνέβη επ’ ευκαιρία της νομοθέτησης για την κυρία Κεφαλογιάννη είναι λοιπόν η κορυφή του παγόβουνου.
Δεν είναι όμως το ίδιο το παγόβουνο. Αυτό το βλέπουμε ορατό στον ορίζοντα κάθε μέρα όλο και πιο κοντά μας. Να ετοιμαζόμαστε για την πρόσκρουση. Η Ελλάς έχει μετατραπεί σε έναν αμέριμνο «Τιτανικό». Η κρίση θεσμών για την οποία προειδοποίησαν Καραμανλής, Σαμαράς, Βενιζέλος είναι σε εξέλιξη.


