Μια ιδιαίτερα ηχηρή πολιτική και αυτοδιοικητική αναγνώριση επιφύλαξε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στον δήμαρχο Βάρης – Βούλας -Βουλιαγμένης Γρηγόρη Κωνσταντέλλο, κατά την επίσκεψή του στην περιοχή. Η αναφορά του πρωθυπουργού ότι ο δήμαρχος των 3Β «μας άνοιξε τα μάτια» στον τομέα της Πολιτικής Προστασίας δεν ήταν απλώς μια φιλοφρόνηση, αλλά μια δημόσια αναγνώριση ενός μοντέλου που άρχισε σε επίπεδο δήμου και στη συνέχεια αποτέλεσε παράδειγμα για ευρύτερη εφαρμογή.
Ο κ. Μητσοτάκης αναφέρθηκε στην πρωτοβουλία του Δήμου Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης να αξιοποιήσει σύγχρονες τεχνολογίες εναέριας επιτήρησης με drones ώστε να υπάρχει συνεχής εποπτεία κρίσιμων περιοχών, όπως ο Υμηττός και τα όρια του δήμου. Οπως τόνισε, η πρακτική αυτή συνέβαλε στη δημιουργία ενός ευρύτερου εθνικού μοντέλου με δεκάδες αντίστοιχα συστήματα σε όλη τη χώρα για την ταχύτερη ανίχνευση δασικών πυρκαγιών.
Από την τοπική καινοτομία στην εθνική πολιτική προστασία
Ο Γρηγόρης Κωνσταντέλλος έχει επενδύσει τα τελευταία χρόνια σε ένα μοντέλο διοίκησης που βασίζεται στην πρόληψη, στην τεχνολογία και την επιχειρησιακή ετοιμότητα. Η φιλοσοφία του δήμου είναι ότι η Πολιτική Προστασία δεν αποτελεί μόνο μηχανισμό αντιμετώπισης καταστροφών, αλλά εργαλείο θωράκισης μιας πόλης απέναντι στις συνέπειες της κλιματικής κρίσης. Κατά την επίσκεψή του στην περιοχή, παρουσία και του περιφερειάρχη Αττικής Νίκου Χαρδαλιά, ο πρωθυπουργός ενημερώθηκε επίσης για τα έργα στο ρέμα Κόρμπι, ένα από τα σημαντικότερα αντιπλημμυρικά έργα της ανατολικής Αττικής, καθώς και για την ανακαίνιση του Κέντρου Υγείας Βάρης.
Παράλληλα, τέθηκαν ζητήματα που παραμένουν ανοιχτά για την περιοχή, όπως οι πολεοδομικές εκκρεμότητες της Δημοτικής Ενότητας Βάρης, η ανάγκη ολοκλήρωσης αντιπλημμυρικών παρεμβάσεων και η προώθηση κρίσιμων έργων υποδομής. Το έργο που εκτελείται αυτό το διάστημα στο Κόρμπι της Βάρης είναι το μεγαλύτερο αντιπλημμυρικό έργο της Αττικής, όπως επισήμανε στον πρωθυπουργό ο Νίκος Χαρδαλιάς.
Ο «γαλάζιος» δήμαρχος που σηκώνει «ανάστημα»
Η αναγνώριση του πρωθυπουργού αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον λόγω της πολιτικής διαδρομής του Γρηγόρη Κωνσταντέλλου. Παρότι προέρχεται από τον χώρο της Νέας Δημοκρατίας και θεωρείται ένας από τους ισχυρούς αυτοδιοικητικούς παράγοντες της κεντροδεξιάς παράταξης, ο δήμαρχος Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης έχει επανειλημμένα επιλέξει να εκφράζει δημόσια διαφωνίες όταν θεωρεί ότι διακυβεύονται αρμοδιότητες και συμφέροντα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Ιδιαίτερα από τη θέση του α’ αντιπροέδρου της Κεντρικής Ενωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) έχει ασκήσει κριτική σε κυβερνητικές αποφάσεις που αφορούν τον ρόλο των δήμων.
Ο Γρηγόρης Κωνσταντέλλος πολλές φορές λέει εκείνα τα οποία σιγοψιθυρίζουν μεταξύ τους οι υπόλοιποι δήμαρχοι, αλλά δεν τολμούν να τα πουν δημόσια. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η αντίδρασή του στη σχεδιαζόμενη μεταφορά των Υπηρεσιών Δόμησης (πολεοδομιών) από τους δήμους στο Κτηματολόγιο. Ο κ. Κωνσταντέλλος έχει υποστηρίξει με δημόσιες τοποθετήσεις του ότι οι πολεοδομίες αποτελούν κρίσιμο εργαλείο για τους δήμους, καθώς συνδέονται άμεσα με τον πολεοδομικό σχεδιασμό, τη φυσιογνωμία των πόλεων και την προστασία του οικιστικού περιβάλλοντος. Η θέση αυτή προκάλεσε ευρύτερη συζήτηση στην Αυτοδιοίκηση, με την ΚΕΔΕ να εκφράζει σοβαρές αντιρρήσεις για την αφαίρεση αρμοδιοτήτων από τους δήμους. Είναι γεγονός όμως ότι ο δήμαρχος Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης είναι εκείνος που πάντα λειτουργεί ως το «βαρύ πυροβολικό» της Τοπικής Αυτοδιοίκησης όταν θίγονται τα συμφέροντα των 332 δήμων της χώρας.
Προσωπικό και διοικητικές αντοχές των δήμων
Ακόμα ένα πεδίο στο οποίο ο δήμαρχος έχει ασκήσει κριτική αφορά τη λειτουργική ικανότητα των δήμων να ανταποκριθούν στις αυξανόμενες αρμοδιότητες που τους μεταφέρονται χωρίς πάντα να συνοδεύονται από το απαραίτητο προσωπικό και τους αντίστοιχους πόρους. Η θέση του είναι ότι η Τοπική Αυτοδιοίκηση καλείται να διαχειριστεί ολοένα περισσότερες ευθύνες -από την Πολιτική Προστασία μέχρι τις κοινωνικές υπηρεσίες και τις υποδομές -, χωρίς να διαθέτει πάντοτε το ανθρώπινο δυναμικό και τα εργαλεία που απαιτούνται.
Η πολιτική σημασία της αναγνώρισης
Η δημόσια αποδοχή από τον Κυριάκο Μητσοτάκη έχει τη δική της πολιτική σημασία, καθώς αναδεικνύει μια διαφορετική σχέση κυβέρνησης και Αυτοδιοίκησης, μια σχέση στην οποία η κομματική ταυτότητα δεν αναιρεί τη δυνατότητα θεσμικής κριτικής. Ο πρωθυπουργός αναγνώρισε στο πρόσωπο του Γρηγόρη Κωνσταντέλλου έναν από τους δημάρχους που πρωτοστάτησαν στην εισαγωγή νέων πρακτικών στην Πολιτική Προστασία. Την ίδια στιγμή ο δήμαρχος έχει επιλέξει να διατηρεί αυτοδιοικητική αυτονομία και να αντιπαρατίθεται δημόσια με κυβερνητικές επιλογές όταν θεωρεί ότι αυτές περιορίζουν τον ρόλο των δήμων.
Η περίπτωση του Δήμου Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης αποτυπώνει τη νέα πραγματικότητα στην ελληνική αυτοδιοίκηση, καθώς οι δήμαρχοι δεν αξιολογούνται μόνο από την κομματική τους προέλευση, αλλά και από την ικανότητά τους να παράγουν λύσεις, να διεκδικούν πόρους και να υπερασπίζονται τις αρμοδιότητες των τοπικών κοινωνιών. Η αναφορά του πρωθυπουργού ότι «ο Κωνσταντέλλος μάς άνοιξε τα μάτια» στην Πολιτική Προστασία αποτελεί μια σημαντική πολιτική επιβράβευση, αλλά ταυτόχρονα αναδεικνύει και τον ιδιαίτερο ρόλο ενός αυτοδιοικητικού που επιλέγει να συνεργάζεται όπου υπάρχει κοινός στόχος, αλλά και να διαφωνεί όταν θεωρεί ότι το θεσμικό συμφέρον των δήμων το απαιτεί.
