Μια παγκόσμιας εμβέλειας αρχαιολογική ανακάλυψη φέρνει στο φως η νεκρόπολη της Οξυρρύγχου στην Αίγυπτο, καθώς αρχαιολόγοι εντόπισαν ένα σπάνιο θραύσμα παπύρου με στίχους από την «Ιλιάδα» του Ομήρου τοποθετημένο στην κοιλιακή χώρα μιας μούμιας. Πρώτη φορά στην ιστορία ένα ελληνικό λογοτεχνικό κείμενο εντοπίζεται ενσωματωμένο στη διαδικασία της ταρίχευσης, γεγονός που αναμένεται να αλλάξει τα δεδομένα για τη γνώση μας γύρω από τις ταφικές πρακτικές της ρωμαϊκής περιόδου.
Το χρονικό της ανακάλυψης στην Οξύρρυγχο Η ανασκαφή πραγματοποιήθηκε στα τέλη του 2025 από το Ινστιτούτο Μελετών της Αρχαίας Εγγύς Ανατολής (IPOA) του Πανεπιστημίου της Βαρκελώνης. Η μούμια, που χρονολογείται πριν από περίπου 1.600 χρόνια, βρέθηκε στην αρχαία πόλη της Οξυρρύγχου, τη σημερινή Ελ Μπανάσα. Αν και στο παρελθόν έχουν βρεθεί πάπυροι σε παρόμοια σημεία, το περιεχόμενό τους ήταν αυστηρά τελετουργικό ή θρησκευτικό. Η εύρεση ενός αποσπάσματος από το Βιβλίο ΙΙ της Ιλιάδας συγκεκριμένα από τον εμβληματικό «Κατάλογο των Πλοίων» αποτελεί μια μοναδική επιστημονική καινοτομία.
Η σημασία του λογοτεχνικού πάπυρου Ο καθηγητής Ιγνάσι-Χαβιέρ Αντιέγο, διευθυντής του προγράμματος Oxyrhynchus, τόνισε πως η πραγματική αξία της ανακάλυψης έγκειται στο ταφικό πλαίσιο. Ενώ η Οξύρρυγχος είναι διάσημη για τον τεράστιο όγκο παπύρων που έχει αποδώσει από τα τέλη του 19ου αιώνα, η ενσωμάτωση ενός έπους όπως η Ιλιάδα στη διαδικασία της μουμιοποίησης αποκαλύπτει μια βαθύτερη σύνδεση της ελληνικής γραμματείας με τις μεταθανάτιες δοξασίες της ελληνορωμαϊκής Αιγύπτου. Ο πάπυρος αναλύθηκε από εξειδικευμένη ομάδα παπυρολόγων και συντηρητών, επιβεβαιώνοντας την αυθεντικότητα και την ιστορική του βαρύτητα.
Η νεκρόπολη της Οξυρρύγχου, η οποία απέχει περίπου 190 χιλιόμετρα από το Κάιρο, συνεχίζει να αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους αρχαιολογικούς θησαυρούς του κόσμου, ρίχνοντας νέο φως στη συνύπαρξη του ελληνικού πολιτισμού με τις αρχαίες αιγυπτιακές παραδόσεις.
