Ενα πρωτοφανές… κραχ απειλεί να παραλύσει το δικαστικό σύστημα της χώρας, με επίκεντρο το Πρωτοδικείο Αθηνών, καθώς η κυβερνητική απόφαση για τη βίαιη σύμπτυξη των δικασίμων κατά μία δεκαετία, σε υποθέσεις ανακοπών, μεταφέρει το πρόβλημα από τις οθόνες των υπολογιστών στις πλάτες των πολιτών.
H υπόθεση αφορά την πρόσφατη κυβερνητική πρωτοβουλία για τη μαζική εκκαθάριση εκκρεμών δικαστικών υποθέσεων μέσω της «Ηλεκτρονικής Πλατφόρμας Ανακοπών», η οποία τέθηκε σε πλήρη παραγωγική λειτουργία την 1η Σεπτεμβρίου 2026. Η ρύθμιση αυτή αποσκοπεί στη βίαιη «σύμπτυξη» των δικασίμων κατά μία δεκαετία, προκαλώντας όμως έντονες αντιδράσεις στον νομικό κόσμο και προειδοποιήσεις για λειτουργικό «κραχ» στα δικαστήρια.
Ο «ΑΔΕΚΑΣΤΟΣ» αποκαλύπτει ότι η μεταφορά της ημερομηνίας μιας δίκης ανακοπής πλειστηριασμού, που έχει προσδιοριστεί για το… 2039 (!) και πρέπει μέσα από έναν ηλεκτρονικό αλγόριθμο να μεταφερθεί στο εγγύτερο 2028, μπορεί να φαντάζει ως ιδανική λύση στα χαρτιά, όμως στην πράξη προκαλεί απόλυτο χάος.
Στα ελληνικά δικαστήρια εκκρεμούσαν συνολικά περίπου 36.500 ανακοπές (αιτήσεις πολιτών για την ακύρωση διαταγών πληρωμής, κατασχέσεων ή πλειστηριασμών), με τη συντριπτική πλειονότητα εξ αυτών (33.000 υποθέσεις) να είναι συσσωρευμένες στο Πρωτοδικείο Αθηνών. Λόγω του τεράστιου όγκου, οι δικάσιμοι για τις υποθέσεις αυτές είχαν φτάσει να προσδιορίζονται μέχρι και το έτος 2039.
Με βάση τον νόμο 5221/2025 δημιουργήθηκε η ψηφιακή πλατφόρμα επαναπροσδιορισμού, με στόχο οι υποθέσεις αυτές να εκδικαστούν έως και 10 χρόνια νωρίτερα. Η διαδικασία επιβάλλει την υποχρεωστική ψηφιακή υποβολή φακέλων για τον βίαιο μετακύλισμα των δικασίμων στο τρέχον χρονικό διάστημα.
Οταν, όμως, 33.000 εκκρεμείς ανακοπές κατά πλειστηριασμών στοιβάζονται μόνο στην Αθήνα (σε σύνολο 36.500 πανελλαδικά), η μετακίνησή τους χωρίς κανένα επιχειρησιακό σχέδιο αποτελεί συνταγή καταστροφής για τον απλό πολίτη. Και ενώ το πρόβλημα είναι τεράστιο και σε γνώση της κυβέρνησης, η Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) για την εφαρμογή του νόμου για τις ανακοπές εκδόθηκε τον Αύγουστο, δηλαδή στο παρά πέντε.
Η νέα δικαστική παραγματικότητα κρύβει έναν μεγάλο κίνδυνο για τους δανειολήπτες, που αφορά τον ψηφιακό «κόφτη» που προβλέπει ο νόμος. Οπως υποστηρίζουν δικηγόροι, ο επαναπροσδιορισμός των υποθέσεων είναι υποχρεωτικός επί ποινή απαραδέκτου, γεγονός που σημαίνει ότι, εάν ο δανειολήπτης ή ο δικηγόρος του χάσουν τις εξαιρετικά σύντομες προθεσμίες υποβολής αιτήσεων, οι οποίες ξεκινούν άμεσα, τότε η ανακοπή καταργείται αυτόματα, αφήνοντας τον δανειολήπτη απροστάτευτο απέναντι στα funds
Ο νομικός κόσμος αντιδρά σφόδρα, υποστηρίζοντας ότι, όπου ορίζει ο νόμος για την επικαιροποίηση των φακέλων στερούν από τους διαδίκους τον απαραίτητο χρόνο προετοιμασίας, ενώ, αν ένας πολίτης ή ο δικηγόρος του δεν προλάβει να ανταποκριθεί στις νέες ηλεκτρονικές προθεσμίες, κινδυνεύει με απώλεια του δικαιώματος άμυνας κατά της τράπεζας ή του fund, ανοίγοντας τον δρόμο για άμεσες κατασχέσεις και πλειστηριασμούς.
Αντί η Πολιτεία να ενισχύσει τις δομές με δικαστές και γραμματείς για να αντέξουν τον όγκο των υποθέσεων, «καθαρίζει» τα πληροφοριακά συστήματα (τις οθόνες των υπολογιστών), μεταθέτοντας όλο το βάρος και το άγχος της άμεσης συμμόρφωσης στις πλάτες των πολιτών και των δικηγόρων τους.
Για του λόγου το αληθές:
■ 1-30 Σεπτεμβρίου πρέπει να έχουν κατατεθεί οι αιτήσεις για αρχικές δικασίμους από 17/9/2027 έως 31/12/2029.
■ 1-31 Οκτωβρίου, για αρχικές δικασίμους από 1/1/2030 έως 31/12/2032.
■ 1-30 Νοεμβρίου, για αρχικές δικασίμους από 1/1/2033 έως 31/12/2035.
■ 1-31 Δεκεμβρίου, για το μεγάλο κύμα υποθέσεων των ετών 2036 έως 2039!
Ετσι, πίσω από την επικοινωνιακή βιτρίνα της «επιτάχυνσης», ο καθημερινός άνθρωπος θα έρχεται αντιμέτωπος με το χάος και το μαρτύριο των αναβολών, καθώς χιλιάδες ανακοπές θα στριμωχτούν στη διετία 2027-2028. Αναρωτιέται κανείς πόσες υποθέσεις μπορεί να μελετήσει σωστά ένας δικαστής; Κανένας αλγόριθμος δεν μπορεί να παράξει από μόνος του δικαστές και δικαστικούς υπαλλήλους.
Το υπουργείο Δικαιοσύνης δεν έχει απαντήσει μέχρι τώρα: Πόσες υποθέσεις μπορεί να απορροφήσει ετησίως το Πρωτοδικείο Αθηνών; Πόσοι δικαστές θα διατεθούν; Ποια θα είναι η γραμματειακή υποστήριξη; Χωρίς ένα δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα ο ψηφιακός επαναπροσδιορισμός απλώς μεταφέρει την ουρά της ταλαιπωρίας από το μέλλον στο παρόν. Αν δεν ενισχυθούν οι υποδομές, το «παράθυρο» του 2028 θα κλείσει με πάταγο, αφήνοντας τους πολίτες ανυπεράσπιστους.
Από τη στήλη «Αδέκαστος» της «δημοκρατίας»
