Οι δανειστές απαιτούν να ενεργοποιηθεί ο νόμος για την παραχώρηση των 13,703 δισ. που έχουν πάρει Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ΔΕΚΟ και όσοι έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές (σεισμοί, πλημμύρες, πυρκαγιές)
N έα δημοσιονομική νάρκη με προεκτάσεις τόσο στο τραπεζικό σύστημα όσο και στο πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων αποτελεί η απαίτηση των δανειστών να ενεργοποιηθεί ο νόμος για την παραχώρηση σε funds των «κόκκινων» δανείων με την εγγύηση του Δημοσίου.
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, στις 31 Μαρτίου 2016 τα δάνεια τα οποία έφεραν εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου ανέρχονταν σε 13,703 δισ. ευρώ. Αφορούν στο μεγαλύτερο μέρος τους (περίπου 7,5 δισ. ευρώ) δάνεια της Γενικής Κυβέρνησης προς επιχειρήσεις και ΟΤΑ, περίπου 3 δισ. ευρώ είναι τα εγγυημένα από το Δημόσιο δάνεια των ΔΕΚΟ, ενώ επιπλέον ποσό της τάξεως των 3 δισ. ευρώ αφορά ιδιώτες και επιχειρήσεις στο πλαίσιο αντιμετώπισης των επιπτώσεων φυσικών καταστροφών (σεισμοί, πλημμύρες, πυρκαγιές).
Δεν εξυπηρετούνται
Από τα 13,7 δισ. ευρώ, όπως προκύπτει από δημόσιες δηλώσεις κυβερνητικών στελεχών, περίπου 1,5 δισ. ευρώ αφορά δάνεια τα οποία φέρουν την εγγύηση του Δημοσίου και έχουν πάψει να εξυπηρετούνται.
Το πρόβλημα δεν είναι σημερινό. Ομως έως τώρα «είχε κρυφτεί στο ντουλάπι», όπως αναφέρει χαρακτηριστικά πηγή με γνώση της κατάστασης. Πληροφορίες από τραπεζικές πηγές επιβεβαιώνουν ότι η πρακτική που ακολουθούνταν έως σήμερα αφορούσε παρατάσεις στην καταβολή των οφειλόμενων δόσεων προς τις τράπεζες. Μετάθεση του προβλήματος δηλαδή στο μέλλον, για να μην αναγκαστεί το Δημόσιο να πληρώσει αμέσως για την αποπληρωμή ενός δανείου για το οποίο είχε εγγυηθεί αλλά ο δανειολήπτης δεν εξόφλησε.
Την πρακτική αυτή ξετρύπωσαν οι δανειστές και ζητούν και αυτά τα δάνεια να πωλούνται σε funds, όπως προβλέπει η νομοθετική ρύθμιση που προώθησε ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος. Η απαίτηση των δανειστών για πώληση των δανείων με εγγύηση του Δημοσίου δημιουργεί κινδύνους σε τρία μέτωπα:
1 Δημοσιονομικό: Πώληση των δανείων αυτών σε funds θα σήμαινε ότι το Δημόσιο θα έπρεπε είτε να τα εξοφλήσει αμέσως είτε να κάνει διακανονισμό. Αργά ή γρήγορα το Δημόσιο θα πρέπει να πληρώσει 1,5 δισ. ευρώ για την εξόφληση αυτών των δανείων. Σε βάθος χρόνου δημοσιονομικά το πρόβλημα είναι ουδέτερο και με το υφιστάμενο καθεστώς υποθέτουμε ότι κάποια στιγμή θα τα εξοφλούσε. Τώρα όμως το πρόβλημα έρχεται σαφώς νωρίτερα και μάλιστα με τον αυτόματο «κόφτη» δαπανών ενεργοποιημένο, σε περίπτωση δημοσιονομικών αποκλίσεων από τους στόχους που έχουν τεθεί. Βέβαια, ορισμένοι αναλυτές σημειώνουν ότι πρόκειται για έκτακτο κόστος (one off), το οποίο μπορεί να εξαιρεθεί από τον υπολογισμό του ελλείμματος βάσει προγράμματος (όπως, για παράδειγμα, το κόστος ανακεφαλαιοποίησης). Το πρόβλημα αναγνωρίζει και ο Ευκλείδης Τσακαλώτος, που, όπως λέει, προσπαθεί να βρει τρόπο ώστε να μην επιβαρυνθούν οι πολίτες.
2 Πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων: Η πώληση των δανείων αυτών, σύμφωνα με παράγοντα με γνώση της υπόθεσης, ενδέχεται να ανοίξει την πίσω πόρτα σε funds για συμμετοχή τους στο μετοχικό κεφάλαιο αρκετών ΔΕΚΟ, οι οποίες περιλαμβάνονται πλέον και στο πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων. Αν μεταβιβαστούν αυτά τα δάνεια σε funds και το Δημόσιο δεν πληρώσει τις οφειλές, τα funds μπορούν να πάρουν σε αντάλλαγμα μετοχές του Δημοσίου στην επιχείρηση.
3 Τράπεζες: Τα δάνεια αυτά, ως πλήρως εξασφαλισμένα, αφού έχουν την εγγύηση του Δημοσίου, έχουν εγγραφεί στους ισολογισμούς των τραπεζών στο 100% της αξίας τους, χωρίς να έχουν διενεργηθεί προβλέψεις. Ενδεχόμενη πώλησή τους σε χαμηλότερη τιμή θα επέφερε ζημίες για τις τράπεζες. Παρά ταύτα τραπεζικά στελέχη διευκρινίζουν ότι για τη συνολική έκθεση προς το Δημόσιο, που περιλαμβάνει και τις εγγυήσεις, οι τράπεζες έχουν ανακεφαλαιοποιηθεί με βάση τις αξιολογήσεις ποιότητας στοιχείων ενεργητικού.
ΔΕΗ, Διεθνής Αερολιμένας, ΔΕΣΦΑ, ΑΔΜΗΕ και Αττική Οδός στη λίστα!
Σύμφωνα με στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, το Δημόσιο έχει εγγυηθεί δάνεια που έχουν λάβει φορείς του στενού δημόσιου τομέα και φορείς εκτός Γενικής Κυβέρνησης Είναι κυρίως οι μεγάλες ενεργειακές επιχειρήσεις, το αεροδρόμιο και η Αττική Οδός. Ειδικότερα:
■ Το μεγαλύτερο ανεξόφλητο εγγυημένο υπόλοιπο δανείων έχει η ΔΕΗ με 1,986 δισ. ευρώ.
■ Ακολουθεί ο Διεθνής Αερολιμένας με 404.470.000 ευρώ.
■ Ο ΔΕΣΦΑ με ανεξόφλητο εγγυημένο υπόλοιπο 218.790.000 ευρώ.
■ Ο ΑΔΜΗΕ με 185.330.000 ευρώ.
■ Η εταιρία Αττική Οδός με εγγυημένα δάνεια 91.560.000 ευρώ.
■ Η Μεταλλουργική Βιομηχανία Ηπείρου με 630.000 ευρώ.
Στην κατηγορία δανείων εκτός Γενικής Κυβέρνησης περιλαμβάνονται επίσης εγγυήσεις δανείων συνολικού ανεξόφλητου ύψους 1,905 δισ. ευρώ προς ιδιωτικές επιχειρήσεις καθώς και επιπλέον 1,853 δισ. ευρώ δανείων τα οποία έχουν δοθεί για την αποκατάσταση πληγέντων από φυσικές καταστροφές. Μέρος αυτών είναι που επίσης προσπαθεί να «διασώσει» από την πώληση η κυβέρνηση, με τις πληροφορίες να φέρουν το υπουργείο να επιδιώκει την εξαίρεση από την πώληση δανείων που διατέθηκαν σε σεισμοπλήκτους, πλημμυροπαθείς και σε επιχειρήσεις παραμεθόριων περιοχών.
Τα εγγυημένα από το Δημόσιο δάνεια κρατικών επιχειρήσεων περιλαμβάνουν την Αττικό Μετρό με 2,033 δισ. ευρώ, τον Οργανισμό Σιδηροδρόμων Ελλάδας (ΟΣΕ) με 2,958 δισ. ευρώ, την Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα (ΕΑΣ) με 313.340.000 ευρώ, την Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία (ΕΑΒ) με 95.000.000 ευρώ κ.ά.
