Με το Τάγμα «Για την Προσφορά στην Πατρίδα» Δ’ Τάξεως τιμήθηκε ο Ιβάν Σωκράτοβιτς Στυλίδης (ή Στιλίδης), ένας από τους σημαντικότερους ογκολόγους και χειρουργούς της Ρωσίας και εξέχον μέλος της ελληνικής ομογένειας.
Η διάκριση απονεμήθηκε με προεδρικό διάταγμα της 20ής Ιουλίου 2026, για την προσφορά του στον τομέα της υγείας και την πολυετή ευσυνείδητη εργασία του.
Ο Ιβάν Στυλίδης είναι διευθυντής του Εθνικού Ιατρικού Ερευνητικού Κέντρου Ογκολογίας «Νικολάι Μπλόχιν» στη Μόσχα, ακαδημαϊκός της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών και επικεφαλής ογκολόγος του ρωσικού υπουργείου Υγείας.
Πίσω όμως από τους τίτλους και τις διακρίσεις, βρίσκεται μια ασυνήθιστη πορεία: ο επιστήμονας που σήμερα διευθύνει ένα από τα μεγαλύτερα ογκολογικά κέντρα της Ευρώπης μπήκε για πρώτη φορά στο χειρουργείο σε ηλικία 17 ετών, ως βοηθητικό προσωπικό.
Ο Έλληνας από το Σουχούμι
Ο Ιβάν Στυλίδης γεννήθηκε την 1η Απριλίου 1964 στο Σουχούμι της Αμπχαζίας. Ο πατέρας του, Σωκράτης Στυλίδης, ήταν εισαγγελέας και διακεκριμένος νομικός, ενώ η μητέρα του, Όλγα, εκπαιδευτικός. Στη βιογραφική καταγραφή της οικογένειας αναφέρεται ότι ο παππούς του από την πλευρά της μητέρας του, Φίλιππος Κλοκίδης, ήταν Έλληνας μηχανικός μεταλλείων.
Η ελληνική καταγωγή του δεν περιορίζεται σε μια βιογραφική υποσημείωση. Το 2025 εξελέγη μέλος του Συμβουλίου της Εθνικοπολιτιστικής Αυτονομίας των Ελλήνων της Ρωσίας, στην οποία συμμετέχει ενεργά, ενώ η ομογένεια τον παρουσιάζει ως έναν από τους σημαντικότερους σύγχρονους Έλληνες επιστήμονες της χώρας.
Είναι επίσης μέλος ελληνικής επιστημονικής εταιρείας για τη μελέτη του καρκίνου του πνεύμονα, διατηρώντας και επιστημονικούς δεσμούς με την Ελλάδα. Το 2020 είχε συμμετάσχει σε ελληνορωσική επιστημονική εκδήλωση του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, ενώ το όνομά του συμπεριλήφθηκε μεταξύ των προσωπικοτήτων της σύγχρονης ελληνικής παρουσίας στη Ρωσία κατά την έκθεση «Ελληνική Μόσχα».
Στο χειρουργείο από τα 17
Το 1981, μόλις ολοκλήρωσε το σχολείο με χρυσό μετάλλιο, άρχισε να εργάζεται ως βοηθός στο χειρουργικό τμήμα του Κέντρου «Μπλόχιν». Την επόμενη χρονιά εισήχθη στην Ιατρική Σχολή, όμως συνέχισε να δουλεύει παράλληλα ως νοσοκόμος.
«Με έφερε κυριολεκτικά από το χέρι» στο ογκολογικό κέντρο ο ακαδημαϊκός Νικολάι Τραπεζνίκοφ, έχει θυμηθεί ο ίδιος. Από τη θέση του βοηθού παρακολουθούσε τις επεμβάσεις, ώσπου άρχισε να συμμετέχει σε αυτές. Μετά την αποφοίτησή του, το 1988, επέστρεψε στο ίδιο κέντρο ως χειρουργός και δεν έφυγε ποτέ.
Ακολούθησε όλα τα στάδια της ιατρικής και ακαδημαϊκής ιεραρχίας: από γιατρός της θωρακικής ογκολογίας έγινε ερευνητής, καθηγητής, διευθυντής τμήματος και, το 2018, επικεφαλής ολόκληρου του Κέντρου «Μπλόχιν».
Ο δάσκαλός του, ακαδημαϊκός Μιχαήλ Νταβίντοφ, του χάρισε αργότερα ένα «χρυσό νυστέρι», με την αφιέρωση «Στον Στυλίδη από τον Νταβίντοφ» – μια συμβολική παράδοση της σκυτάλης της ρωσικής σχολής ογκοχειρουργικής.
Οι επεμβάσεις που έδιναν δεύτερη ευκαιρία
Ο Ιβάν Στυλίδης ειδικεύτηκε στις εξαιρετικά δύσκολες επεμβάσεις για όγκους που έχουν επεκταθεί σε μεγάλα αιμοφόρα αγγεία ή ακόμη και στις κοιλότητες της καρδιάς.
Έχει πραγματοποιήσει επεμβάσεις με αφαίρεση και αποκατάσταση τμημάτων της αορτής και της κάτω κοίλης φλέβας, ενώ συγκαταλέγεται στους λίγους χειρουργούς που χειρουργούν ογκολογικούς ασθενείς με τη χρήση εξωσωματικής κυκλοφορίας.
Οι μέθοδοι αυτές επέτρεψαν να αντιμετωπιστούν άνθρωποι που έως τότε θεωρούνταν μη χειρουργήσιμοι.
Υπήρξε ο πρώτος στη Ρωσία που πραγματοποίησε πλήρως θωρακοσκοπική και λαπαροσκοπική αφαίρεση και ταυτόχρονη αποκατάσταση τμήματος του οισοφάγου. Είναι συγγραφέας περισσότερων από 500 επιστημονικών εργασιών και εννέα εφευρέσεων, ενώ σύμφωνα με τη Ρωσική Ακαδημία Επιστημών οι επεμβάσεις του έχουν σώσει χιλιάδες ζωές.
Παρά την εικόνα του «χειρουργού των αδύνατων περιστατικών», ο ίδιος επιμένει ότι η τεχνική κατάρτιση δεν αρκεί. «Χωρίς καλοσύνη και ανθρωπιά δεν μπορεί κανείς να εργάζεται στην ογκολογία» έχει δηλώσει, υπογραμμίζοντας ότι ο γιατρός δεν πρέπει να αφαιρεί από τον ασθενή την ελπίδα.
Οι προηγούμενες διακρίσεις
Το 2019 ο Ιβάν Στυλίδης εξελέγη τακτικό μέλος της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών. Έχει επίσης τιμηθεί με το Τάγμα Φιλίας και το Τάγμα Τιμής.
Το 2022 παρέλαβε από τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν το Κρατικό Βραβείο της Ρωσικής Ομοσπονδίας για την Επιστήμη και την Τεχνολογία του 2021, για την ανάπτυξη μεθόδων πρόληψης και θεραπείας που αποσκοπούν στη μείωση της θνησιμότητας και στην αύξηση του προσδόκιμου ζωής.
Για τη φετινή νέα διάκριση τον συνεχάρη ο πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Αυτονομίας των Ελλήνων της Ρωσίας Ιβάν Σαββίδης, κάνοντας λόγο για δίκαιη αναγνώριση της προσφοράς του στην ογκολογία και τη χειρουργική.