• Υπάρχει μια «εντολή» που ακούγεται συνεχώς από τις τράπεζες, τις εισπρακτικές εταιρίες και την κυβέρνηση: «Οι οφειλές πρέπει να πληρώνονται». Για τον απλό πολίτη αυτό σημαίνει κατασχέσεις λογαριασμών, πλειστηριασμούς πρώτης κατοικίας, δεσμεύσεις εισοδημάτων και ατελείωτη πίεση από τα funds. Το κράτος εμφανίζεται αμείλικτο απέναντι στον μικροοφειλέτη. Δεν αναγνωρίζει δικαιολογίες. Δεν συγχωρεί καθυστερήσεις. Δεν κάνει εκπτώσεις…
- Του Ανδρέα Καψαμπέλη
• Υπάρχει όμως μια εντυπωσιακή εξαίρεση. Τα δύο κόμματα που κυβέρνησαν τη χώρα επί δεκαετίες, η Ν.Δ. και το ΠΑΣΟΚ, συνεχίζουν να λειτουργούν κανονικά, παρά το γεγονός ότι τα συνολικά τραπεζικά τους χρέη ξεπερνούν πλέον το 1,1 δισεκατομμύριο ευρώ. Και όχι μόνο δεν μειώνονται ουσιαστικά, αλλά αυξάνονται χρόνο με τον χρόνο. Κι όμως, κανείς δεν αναρωτιέται το αυτονόητο: Πώς είναι δυνατόν ένας ιδιώτης να χάνει το σπίτι του για λίγες χιλιάδες ευρώ, ενώ πολιτικοί οργανισμοί με δυσθεώρητα χρέη εξακολουθούν να χρηματοδοτούνται, να συμμετέχουν κανονικά στις εκλογές και να διακηρύσσουν ότι διαχειρίζονται υπεύθυνα τα οικονομικά της χώρας;
• Το πρόβλημα δεν είναι μόνο οικονομικό. Είναι βαθιά θεσμικό και ηθικό. Κι όμως, πρόκειται για τα ίδια κόμματα που επί χρόνια ψήφιζαν αυστηρότερους νόμους για τους οφειλέτες, ζητούσαν δημοσιονομική πειθαρχία από τους πολίτες και μιλούσαν διαρκώς για «κουλτούρα πληρωμών». Για τους ίδιους, όμως, οι κανόνες αποδεικνύονται εντυπωσιακά πιο ελαστικοί. Σαν να υπάρχουν δύο διαφορετικά μέτρα αξιολόγησης της οικονομικής συνέπειας: ένα για την κοινωνία και ένα για το πολιτικό σύστημα…
• Η δημοκρατία προϋποθέτει ίσους κανόνες. Οταν όμως οι κανόνες εφαρμόζονται με διαφορετική αυστηρότητα, ανάλογα με το ποιος χρωστά, τότε δεν μιλάμε για κράτος δικαίου, αλλά για κράτος δύο ταχυτήτων…
• Ακόμη πιο προκλητικό είναι ότι ουδείς λογοδότησε ποτέ. Οι τραπεζικές αποφάσεις που οδήγησαν στον υπερδανεισμό, οι πολιτικές ευθύνες και οι διοικήσεις που υπέγραψαν εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ σε δάνεια χάθηκαν μέσα στο περίφημο «ακαταδίωκτο». Η υπόθεση δεν έκλεισε επειδή αποδόθηκε δικαιοσύνη. Εκλεισε επειδή το ίδιο το σύστημα φρόντισε να προστατεύσει τον εαυτό του…
• Εδώ γεννιέται και το πιο δύσκολο ερώτημα. Με ποιο ηθικό και πολιτικό κύρος ζητούν από τον πολίτη να είναι συνεπής στις υποχρεώσεις του εκείνοι που, ως οργανισμοί, παραμένουν οι μεγαλύτεροι στρατηγικοί κακοπληρωτές της χώρας; Πώς μπορεί ένας συνταξιούχος να βλέπει τον λογαριασμό του δεσμευμένο για μερικές εκατοντάδες ευρώ, όταν τα κόμματα εξουσίας συνεχίζουν να λειτουργούν με χρέη που αυξάνονται κατά δεκάδες εκατομμύρια κάθε χρόνο;
• Η απάντηση είναι απλή, αλλά δυσάρεστη. Στην Ελλάδα δεν υπάρχουν μόνο πολίτες δύο κατηγοριών. Υπάρχουν και οφειλέτες δύο κατηγοριών: εκείνοι που χάνουν το σπίτι τους για λίγα ευρώ και εκείνοι που συνεχίζουν να κυβερνούν χρωστώντας εκατοντάδες εκατομμύρια. Το χειρότερο είναι ότι οι δεύτεροι είναι εκείνοι που νομοθετούν για τους πρώτους. Κι όσο αυτή η αντίφαση παραμένει, το μεγαλύτερο χρέος δεν θα είναι το τραπεζικό. Θα είναι το τεράστιο έλλειμμα αξιοπιστίας, ισονομίας και πολιτικής νομιμοποίησης του ίδιου του συστήματος…
Από τη στήλη «Ο κοριός» της «δημοκρατίας»
