Τα σενάρια της επόμενης μέρας ύστερα από την παραίτηση Ρέντσι που όμως δεν έκανε «δεκτή» ο πρόεδρος Ματαρέλα
Σ το διάγγελμά του εμφανίστηκε θυμωμένος. Ηταν ένας τελείως διαφορετικός Ρέντσι από αυτόν που είχαμε συνηθίσει» έλεγε τα ξημερώματα της Δευτέρας Ιταλός αναλυτής σχολιάζοντας τις δηλώσεις -αλλά κυρίως την εικόνα- του Ιταλού πρωθυπουργού, αμέσως μετά την ανακοίνωση των πρώτων exit polls. Ο Ιταλός σχολιαστής συμπλήρωνε πάντως με νόημα: «Η παραίτηση που υπέβαλε ίσως να μη σημαίνει τελικά ακριβώς… παραίτηση»! Τουλάχιστον με άμεση ισχύ…
Τα σενάρια για την επόμενη μέρα στην Ιταλία έδιναν κι έπαιρναν ήδη από την πρώτη στιγμή της ανακοίνωσης της επικράτησης του «όχι» στο δημοψήφισμα, ωστόσο η απάντηση για το τι μέλλει γενέσθαι ήρθε χθες βράδυ, όταν ο Ρέντσι κατέφθασε στο Κυρηνάλιο, στο προεδρικό μέγαρο, όπου είχε συνάντηση με τον πρόεδρο της Ιταλίας Σέρτζιο Ματαρέλα για να του υποβάλει την παραίτησή του.
Παραίτηση που όμως ο πρώτος πολίτης της χώρας δεν έκανε δεκτή, καθώς ο Ματαρέλα ζήτησε από τον Ρέντσι να την αναβάλει ώσπου να εγκριθεί ο προϋπολογισμός από τη Βουλή (θα μπορούσε η ψηφοφορία να γίνει ακόμη και την Παρασκευή). Νωρίτερα ο Ιταλός πρόεδρος είχε κάνει και μία δήλωση που από πολλούς ερμηνεύτηκε ως αντίθεση στη διεξαγωγή πρόωρων εκλογών. «Υπάρχουν γεγονότα και δεσμεύσεις, και οι θεσμοί πρέπει να εγγυηθούν τον σεβασμό τους προσφέροντας απαντήσεις στο ύψος των περιστάσεων» είπε χαρακτηριστικά ο Ματαρέλα, οι χριστιανοδημοκρατικές πολιτικές ρίζες του οποίου δεν του επιτρέπουν να λάβει εύκολα «διαλυτικές αποφάσεις».
Ηδη πάντως χθες, σε μια πρώτη πρόβλεψη για όσα θα συμβούν το επόμενο διάστημα, πολιτικοί αναλυτές διέβλεπαν ως πιο πιθανό το ενδεχόμενο μιας μεταβατικής κυβέρνησης στην Ιταλία πριν από την προσφυγή στις κάλπες. Αν θα πάει βέβαια η χώρα σε εκλογές θα κριθεί εν πολλοίς και από τη στάση της αντιπολίτευσης, η οποία μέχρι στιγμής δεν είναι ενιαία.
Ντ’ Αλέμα: «Να φέρουμε τώρα πίσω τους ψηφοφόρους μας»
Σε εκείνους που δεν γνωρίζουν τι συνέβαινε επί των ημερών Ρέντσι στους κόλπους του κυβερνώντος Δημοκρατικού Κόμματος της Ιταλίας προκάλεσε εντύπωση.
Εκείνοι όμως που γνώριζαν την κομματική διαχείριση που έκανε τα τελευταία χρόνια ο Ιταλός πρωθυπουργός εντός κομματικών τειχών, σίγουρα δεν έπεσαν από τα σύννεφα.
Και βέβαια δεν εξεπλάγησαν από τα πανηγύρια του Μάσιμο ντ’ Αλέμα για την επικράτηση του «όχι» στο ιταλικό δημοψήφισμα, καθώς αυτά απλώς διατύπωναν τη νέα θέση που θέλει την αριστερή τάση στους κόλπους του κυβερνώντος κόμματος -με κύριους εκφραστές τον Πιερλουίτζι Μπερσάνι και βέβαια τον Ντ’ Αλέμα- να αποκτά ξανά φωνή.
«Ουδείς εξ υμών ζήτησε ποτέ την παραίτηση του Ρέντσι» δήλωνε χθες ο Ντ’ Αλέμα, από τα πλέον σημαίνοντα στελέχη του Δημοκρατικού Κόμματος που υποστήριξαν το «όχι».
«Πρέπει να αποκαταστήσουμε την ενότητα του κόμματος και να προσελκύσουμε τα εκατομμύρια ψηφοφόρων που έφυγαν» είπε, ενώ πρόσθεσε πως «το Δημοκρατικό Κόμμα πρέπει να ξαναγίνει Δημοκρατικό Κόμμα και να γίνει σαφές ότι δεν είναι το κόμμα του Ρέντσι».
Η μόνη που στέκεται ακόμα «όρθια» είναι η καγκελάριος Μέρκελ
Μια εικόνα, χίλιες λέξεις. Αν και κλισέ, η συγκεκριμένη κινεζική παροιμία είναι πέρα ως πέρα αληθινή, αν κρίνει κανείς από τη φωτογραφία που κατέκλυσε χθες το διαδίκτυο στην Ιταλία. Από τους πέντε ηγέτες που συνομιλούσαν ευχάριστα στο Ανόβερο στις 25 Απριλίου, η μόνη που… αντέχει ακόμη είναι η Ανγκελα Μέρκελ. Μετά τη χθεσινή παραίτηση του Ματέο Ρέντσι, τη λήξη της θητείας του Μπαράκ Ομπάμα, την παλαιότερη παραίτηση του Ντέιβιντ Κάμερον και την ανακοίνωση του Φρανσουά Ολάντ ότι δεν θα διεκδικήσει εκ νέου την προεδρία της Γαλλίας, η Γερμανίδα καγκελάριος είναι η μόνη ηγέτης που βρίσκεται ακόμα «όρθια» και μάλιστα είναι η κυρίαρχη πολιτική προσωπικότητα στη χώρα της!
Το «όχι» μπορεί να φέρει οικονομικό «σεισμό» στην Ευρωπαϊκή Ενωση
Μέρες πριν από το ιταλικό δημοψήφισμα που είχε προαναγγελθεί πως θα έκρινε την είσοδο της Ιταλίας σε φάση πολιτικής αβεβαιότητας, οι αναλυτές των αγορών προειδοποιούσαν για τον κίνδυνο «σεισμού» στα θεμέλια της ευρωζώνης.
Χθες, ανήμερα της υποβολής παραίτησης του πρωθυπουργού Ματέο Ρέντσι (τελικά δεν έγινε αποδεκτή), οι ευρωπαϊκές αγορές έδειχναν να αντιδρούν ψύχραιμα, αψηφώντας τον κίνδυνο (οι χρηματιστηριακοί δείκτες έκλεισαν σε θετικό έδαφος και μόνο οι τραπεζικές μετοχές υποχώρησαν ελαφρώς), ενώ ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών συνέστησε «ηρεμία με την Ιταλία», υποστηρίζοντας πως «δεν υπάρχει λόγος ευρωκρίσης», παρότι χρειάζεται επειγόντως «λειτουργική κυβέρνηση» στη χώρα.
Ομως, κόντρα στον Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, ένας από τους ισχυρότερους Ευρωπαίους τραπεζίτες χαρακτήρισε το ιταλικό δημοψήφισμα και τις πολιτικές εξελίξεις που δρομολόγησε «προάγγελο νέας αναταραχής που μπορεί να διαχυθεί από την πολιτική αρένα στην οικονομία, με την Ευρώπη να κινδυνεύει ιδιαίτερα». Το δήλωσε ο Τζον Κράιαν, επικεφαλής της Deutsche Bank, της τράπεζας που το περασμένο καλοκαίρι παραλίγο να γίνει γίνει αφορμή για μεγάλη οικονομική αναταραχή στην ευρωζώνη, καθώς μετά βίας «πέρασε» τα στρες τεστς. Ο Κράιαν (παρότι η δική του τράπεζα δεν απέχει από το χείλος ενός γκρεμού, όπου μπορεί να παρασύρει σε κατάρρευση την ευρωπαϊκή τραπεζική αγορά και το ευρώ) δεν είχε άδικο για τα ιταλικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα.
Οι τράπεζες
Οι τρεις μεγαλύτερες συστημικές τράπεζες -UniCredit, Intesa Sanpaolo και Monte dei Paschi- έχουν σωρευμένα «κόκκινα» δάνεια ύψους 286,02 δισ. ευρώ, σύμφωνα με την ΕΚΤ, ενώ το σύνολο των «κόκκινων» δανείων στα χαρτοφυλάκια των ιταλικών τραπεζών ξεπερνά τα 360 δισ., πάνω από το ένα τρίτο του συνόλου των μη εξυπηρετούμενων δανείων στην ευρωζώνη (990 δισ. ευρώ).
Επίσης, είναι υποκεφαλαιοποιημένες και χρειάζονται ενέσεις ρευστότητας με κρατικό χρήμα ή και κρατικοποιήσεις τους, όπως προέβλεψε χθες το μέλος του Δ.Σ. της ΕΚΤ Εβαλντ Νοβότνι. Το σενάριο διάσωσης των ιταλικών τραπεζών με δημόσιο χρήμα μέχρι προ ολίγων εβδομάδων ούτε το συζητούσε η Γερμανία, οδηγώντας τον ίδιο τον Ρέντσι σε πολιτικό αδιέξοδο. Συνεπώς, η τοποθέτηση Νοβότνι, που επιπλέον διευκρίνισε πως «μέχρι τώρα στην Ιταλία δεν έχει υπάρξει σημαντική κρατική βοήθεια στις τράπεζες», αποτελεί ένδειξη αλλαγής στρατηγικής.
