Υπό πίεση θα είναι και για το επόμενο διάστημα βασικοί κλάδοι της πρωτογενούς παραγωγής λόγω της κλιματικής αλλαγής, του αυξημένου κόστους παραγωγής, αλλά και της μείωσης ζωικού κεφαλαίου,σύμφωνα με πρόσφατη ανάλυση για τις προοπτικές στις αγορές αγροτικών προϊόντων της Ε.Ε. το 2026. Η Κομισιόν, μελετώντας όλα τα δεδομένα, συμπεραίνει ότι θα υπάρχουν μειώσεις σε δημητριακά, ζάχαρη και κρέας, κι αντίστροφα, ανθεκτικότητα σε γαλακτοκομικά και ελαιούχους σπόρους, ενώ διατηρείται ισχυρό και το κομμάτι των εξαγωγών.
Για τα δημητριακά στην Ε.Ε. για την περίοδο 2026/27 προβλέπεται παραγωγή στους 273,7 εκατ. τόνους, μειωμένη κατά 5,6% σε ετήσια βάση, αν και παραμένει κοντά στον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας. Η κατανάλωση δημητριακών αναμένεται να παραμείνει σταθερή, με το μαλακό σιτάρι να φτάνει τους 102,8 εκατ. τόνους, τον αραβόσιτο τους 76,8 εκατ. τόνους και το κριθάρι τους 43 εκατ. τόνους.
Πολύ καλές είναι οι προοπτικές για τους ελαιούχους σπόρους. Η παραγωγή τους αναμένεται να αυξηθεί (+3,1% ετησίως και +5,3% από τον μέσο όρο πενταετίας) στους 32,7 εκατ. τόνους. Πρόκειται για αύξηση που αποδίδεται κυρίως στις μεγαλύτερες καλλιεργούμενες εκτάσεις και στις βελτιωμένες αποδόσεις του ηλίανθου.
Για τα φυτικά έλαια προβλέπεται η παραγωγή τους να φτάσει τους 16,8 εκατ. τόνους (+4,4% από τον μέσο όρο πενταετίας), με την κατανάλωση να παραμένει στους 20,4 εκατ. τόνους. Επίσης, η ευρωπαϊκή παραγωγή πρωτεϊνούχων (κτηνοτροφικά μπιζέλια, κουκιά και λούπινα) για το 2026/27 προβλέπεται στους 4,3 εκατ. τόνους (+17% σε σχέση με τον πενταετή μέσο όρο), αλλά χαμηλότερο από πέρυσι, λόγω της αναμενόμενης μείωσης των εκτάσεων με μπιζέλια και κουκιά.
Στον τομέα της ζάχαρης, η εικόνα είναι διαφορετική. Η παραγωγή στην Ε.Ε. το 2026/27 προβλέπεται στους 14,1 εκατ. τόνους, μειωμένη κατά 2,5 εκατ. τόνους σε σχέση με το 2025/26. Η μείωση των εκτάσεων ζαχαρότευτλων κατά 8%, μετά το τέλος της περιόδου των ιστορικά υψηλών τιμών και η αύξηση του κόστους παραγωγής ευθύνονται γι’ αυτήν την εικόνα.
Ανησυχία υπάρχει για το φαινόμενο «El Niño» που αναμένεται να ενισχυθεί το καλοκαίρι του 2026 και να κορυφωθεί το φθινόπωρο, με το 75% περίπου των μοντέλων πρόγνωσης να εκτιμά ανωμαλίες άνω των 2,5°C τον Νοέμβριο. Αν και δεν αναμένονται, άμεσα, μεγάλες επιπτώσεις στην Ευρώπη, πιθανές μειώσεις παραγωγής σε άλλες περιοχές του κόσμου μπορούν να επηρεάσουν τις διεθνείς αγορές, σημειώνεται.
Η παραγωγή ελαιολάδου στην Ε.Ε. για το 2025/26 αναμένεται να διαμορφωθεί λίγο κάτω από τους 2,1 εκατ. τόνους, μειωμένη κατά 5% σε ετήσια βάση, αλλά αυξημένη κατά 9% σε σχέση με τον μέσο όρο πενταετίας. Και αυτό γιατί η βασική παραγωγός χώρα που είναι η Ισπανία, κατά την τρέχουσα ελαιοκομική περίοδο, επηρεάστηκε από τις έντονες βροχοπτώσεις στις αρχές του 2026 και αναθεώρησε την παραγωγή της στους 1,3 εκατ. τόνους (- 9%). Η Ελλάδα προέβλεπε πτώση παραγωγής 18%, ενώ η Ιταλία ενίσχυσε τη συνολική εικόνα (+ 31%), λόγω της παρενιαυτοφορίας των ελαιώνων.
Οι τιμές, μετά την αποκλιμάκωση που ξεκίνησε το 2025/26, συνεχίζουν να μειώνονται. Το εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο στην Ισπανία υποχώρησε από τα 457 ευρώ/100 κιλά τον Δεκέμβριο στα 397 ευρώ/100 κιλά στις αρχές Ιουνίου 2026.
Οι εξαγωγές της Ε.Ε., μετά την επαρκή διαθεσιμότητα προϊόντος και τις χαμηλότερες τιμές, αναμένεται να αυξηθούν κατά 6%, στους 794.000 τόνους, όμως και οι εισαγωγές προβλέπεται να αυξηθούν κατά 24%, στους 223.000 τόνους.
Θετικά είναι τα νέα για την παραγωγή γάλακτος στην Ε.Ε. καθώς παρουσιάζειανοδική πορεία, καθώς κατά το πρώτο τετράμηνο του 2026 η αύξηση ξεπέρασε το 4% ετησίως, παρά τη μείωση πληθυσμών των αγελάδων γαλακτοπαραγωγής.
Η παραγωγή τυριού προβλέπεται να αυξηθεί κατά 1,8%, ενώ ο ορός γάλακτος κατά 1,4%, με την αύξηση να στηρίζεται, κυρίως, στην εγχώρια κατανάλωση, ενώ περιορισμένη άνοδος προβλέπεται για τις εξαγωγές (μόλις +0,5% σε όγκο). Αντίθετα, η παραγωγή πλήρους γάλακτος σε σκόνη αναμένεται να μειωθεί κατά 3,1%, λόγω της αδύναμης ζήτησης στη Μέση Ανατολή.
Στην αγορά κρέατος, οι τάσεις διαφοροποιούνται έντονα. Η παραγωγή χοιρινού στην Ε.Ε. αναμένεται να αυξηθεί οριακά κατά 0,3% το 2026, ενώ το κρέας πουλερικών προβλέπεται να ενισχυθεί κατά 1,4%, λόγω της αυξανόμενης ζήτησης (+2,1%) και των ευνοϊκών περιθωρίων.
Αντίθετα, αρνητική είναι η κατάσταση στο βοδινό κρέας λόγω του περιορισμού του ζωικού κεφαλαίου, με την παραγωγή να αναμένεται μειωμένη κατά 2,2% το 2026, μετά την πτώση 4,1% το 2025. Οι εισαγωγές προβλέπεται να αυξηθούν κατά 12%, ενώ οι εξαγωγές να μειωθούν κατά 12%.
Στο χοιρινό, οι εξαγωγές αναμένεται να μειωθούν ελαφρά κατά 0,5%, ενώ η κατανάλωση να αυξηθεί κατά 0,4%.
Στο αιγοπρόβειο, η παραγωγή κρέατος αναμένεται να υποχωρήσει κατά 4,4% λόγω της συρρίκνωσης του κοπαδιού και των ζωονόσων. Οι εισαγωγές, αντίθετα, προβλέπεται να αυξηθούν κατά 7%, με τις αποστολές από το Ηνωμένο Βασίλειο να έχουν ήδη αυξηθεί κατά 10% και από τη Νέα Ζηλανδία κατά 26%.
ΠΗΓΗ eleftheria.gr
