Μπροστά από τα μάτια της κυρα-Ρηνιώς πέρασε όλη η νεότερη Ιστορία της Ελλάδας. Με εκείνη σταθερή στο νησί της, στο ίδιο σημείο της αφετηρίας και του «αντίου»
Στην Ελλάδα το επίσημο ρεκόρ μακροζωίας κατέχει ο Γρηγόρης Πανταζής, ο οποίος είχε γεννηθεί στις 15 Ιανουαρίου 1873 και πέθανε στις 22 Δεκεμβρίου 1983, σε ηλικία 110 ετών και 341 ημερών.
- Από τον Βασίλη Γαλούπη
Ο γηραιότερος άνθρωπος στον κόσμο που έχει ζήσει ποτέ είναι η Γαλλίδα Ζαν Καλμάν, η οποία είχε γεννηθεί στις 21 Φεβρουαρίου 1875 στην Αρλ και πέθανε στις 4 Αυγούστου 1997, στην ηλικία ρεκόρ έως σήμερα των 122 ετών και 164 ημερών. Μετά τον θάνατό της κανείς δεν πλησίασε την ηλικία της.
Προχθές έφυγε από τη ζωή η Ρηνιώ Βούη, έχοντας ζήσει 108 «γεμάτα» χρόνια. Αν κάτι την έκανε να ξεχωρίζει ήταν η μεγάλη αγάπη της για την Κάλυμνο. Ποτέ δεν έφυγε από το νησί της. Η τοπική κοινωνία αποχαιρέτησε με συγκίνηση και σεβασμό την κυρα-Ρηνιώ, το γένος Λελέκη. Δεν έζησε πλουσιοπάροχα, αλλά ο μόχθος της και οι αγωνίες της συνοδεύονταν πάντα από την αξιοπρέπεια. Οι μνήμες της δεν αφορούν απλά μια άλλη εποχή, αλλά πολλές κι εντελώς διαφορετικές στο χρονολόγιο της γεμάτης εικόνες ζωής της.
Γεννήθηκε τον Ιούλιο 1918, προς το τέλος του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου και λίγο πριν από την Μικρασιατική Εκστρατεία. Εζησε, ως ενήλικη γυναίκα πια, τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, τον Εμφύλιο, την Επταετία, τη Μεταπολίτευση, τα Μνημόνια. Μπροστά από τα μάτια της, εκεί στη μικρή Κάλυμνο, πέρασε όλη η νεότερη Ιστορία του πλανήτη και της Ελλάδας. Ενας άλλος κόσμος υπήρχε πριν από 108 χρόνια, άλλον αφήνει πίσω της σήμερα. Με εκείνη σταθερή στο νησί της, στο ίδιο σημείο της αφετηρίας και του «αντίο».
Στα ΜΜΕ χθες προκλήθηκε μια σύγχυση. Κάποια σάιτ μπερδεύτηκαν και έκαναν λόγο για την κυρα-Ρηνιώ, την ακρίτισσα του Αιγαίου. Συγκεκριμένα, τη Ρηνιώ Κατσοτούρχη-Θηραίου, που ζει -και «βασιλεύει»- στην Κίναρο, με μόνη συντροφιά τα ζώα της. Η κυρα-Ρηνιώ της Καλύμνου έφυγε από τη ζωή προχθές, Τρίτη 17 Μαρτίου, σε ηλικία 108 ετών. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του Ληξιαρχείου Καλύμνου, η εκλιπούσα γεννήθηκε στις 27 Ιουλίου 1918 στην Κάλυμνο, στο νησί όπου έμεινε σε όλη της τη ζωή.
Υπήρξε μητέρα έξι παιδιών. Ο Ηλίας της έχει φύγει από τη ζωή, τα άλλα της παιδιά είναι ο Μιχάλης, ο Αντώνης, η Καλλιόπη, η Νίκη και ο Γιάννης. Αξιώθηκε να γνωρίσει εγγόνια και δισέγγονα στη μεγάλη οικογένεια, που την καμάρωνε μέχρι να «φύγει» γεμάτη ημερών. Σύμφωνα με τα τοπικά μέσα, η κυρα-Ρηνιώ δεν ήταν απλώς η γηραιότερη γυναίκα του νησιού, «ήταν μια εμβληματική μορφή της καθημερινότητας της Καλύμνου, μια γυναίκα που ενσάρκωνε την εργατικότητα και την αντοχή των παλαιότερων γενεών».
Ζούσε στο Καντούνι Καλύμνου και δραστηριοποιούνταν για δεκαετίες στην κτηνοτροφία. Εμαθε και ακολούθησε ως το φινάλε της έναν τρόπο ζωής στενά συνδεδεμένο με τη φύση και την παράδοση. Οι παλαιότεροι κάτοικοι τη θυμούνται να διανύει μεγάλες αποστάσεις με τα πόδια, μεταφέροντας γάλα από το Καντούνι προς τη Χώρα της Καλύμνου για να το πουλήσει. Οπως περιγράφουν, «με την ίδια επιμονή ανέβαινε στα βουνά της περιοχής για να φροντίσει τα ζώα της, αλλά και για να περιποιηθεί τα ξωκλήσια του Αγίου Φώτη και του Σταυρού, διατηρώντας ζωντανή τη σχέση της με την πίστη και την τοπική παράδοση».
Η κυρα-Ρηνιώ ήταν πάντα ολιγαρκής, εργατική, έντιμη. Βοηθούσε όλο τον κόσμο. Ηταν μια απλή γυναίκα, στο μεγαλείο της. Η νεκρώσιμος ακολουθία τελέστηκε χθες στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου, στον Πάνορμο Καλύμνου. Η ταφή έγινε στο κοιμητήριο της Λιμνιώτισσας Καλύμνου. Η μνήμη της κυρα-Ρηνιώς θα παραμείνει ζωντανή ως σύμβολο δύναμης και αυθεντικότητας της καλυμνιακής ψυχής, αναφέρουν τα τοπικά μέσα. Ο δήμαρχος της Καλύμνου Γιάννης Μαστροκούκος μίλησε για «μια εξαιρετική γυναίκα, μητέρα-ηρωίδα, που κατάφερε να στηρίξει τα παιδιά και την οικογένειά της στα δύσκολα χρόνια, μεταφέροντας η ίδια γάλα και διανέμοντάς το στον Πάνορμο, στη Χώρα και σε άλλους οικισμούς του νησιού για πάρα πολλά χρόνια».
Και πρόσθεσε: «Ηταν μια σπαθάτη γυναίκα. Ελεγε πάντα αυτό που έπρεπε, που ήθελε να πει, χωρίς περιστροφές, ευθέως. Αποτελούσε για το νησί μας μητέρα και γυναίκα που ξεχώριζε για την αγωνιστικότητα και τη μαχητικότητά της, και για αυτό όλοι την καμαρώναμε». Η κυρα-Ρηνιώ αγάπησε τον τόπο της, βοήθησε τους ανθρώπους της, έχτισε την οικογένειά της. Εμεινε στην Κάλυμνο για να προσφέρει, όχι για να ζητήσει. Για να παλέψει, όχι για να λυγίσει από τις σκοτούρες, από τις δυσκολίες, από τους πολέμους. Οταν γεννιόταν, το νησί ήταν ακόμα στα χέρια των Ιταλών. Η ιταλική κυριαρχία διήρκεσε μέχρι τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, οπότε και το νησί πέρασε στην ελληνική δικαιοδοσία το 1946, μαζί με τα υπόλοιπα Δωδεκάνησα. Τίποτα δεν κλόνισε ποτέ την πίστη της κυρα-Ρηνιώς για τη δική της Κάλυμνο. Τίποτα δεν την έδιωξε μακριά.
Τελικά, η πιο ασυνήθιστη αγάπη και γενναιοδωρία προέρχεται από τους «συνηθισμένους» ανθρώπους. Αυτοί είναι η αληθινή «ελίτ» που σηκώνει πάντα ψηλά τη χώρα. Είναι οι συνήθως ανώνυμοι άνθρωποι που δείχνουν τον δρόμο της αξιοπρέπειας και της μάχης σε όλους μας, που θα έπρεπε να αποτελούν τα πρότυπά μας σε πείσμα, υπομονή, ανεξαρτησία, αγάπη για τον διπλανό.
ΡΗΝΙΩ ΒΟΥΗ
Υπεραιωνόβια κάτοικος Καλύμνου
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ
Γεννήθηκε στις 27 Ιουλίου 1918 στην Κάλυμνο, στο νησί όπου έμεινε σε όλη της τη ζωή. Ασχολήθηκε με την κτηνοτροφία. Υπήρξε μητέρα έξι παιδιών – του Ηλία, ο οποίος έχει ήδη φύγει από τη ζωή, του Μιχάλη, του Αντώνη, της Καλλιόπης, της Νίκης και του Γιάννη. Αξιώθηκε να γνωρίσει εγγόνια και δισέγγονα, δημιουργώντας μια μεγάλη οικογένεια που αποτελεί τη ζωντανή της παρακαταθήκη. Εφυγε από τη ζωή προχθές, Τρίτη 17 Μαρτίου 2026, σε ηλικία 108 ετών.
