Η πόλη που ίδρυσε ο Μέγας Αλέξανδρος τον 4ο αιώνα π.Χ. βρέθηκε με τη βοήθεια της σύγχρονης τεχνολογίας μόλις 15 χιλιόμετρα από τα σύνορα του Ιράν
Ομοιάζει με σενάριο ταινίας κινηματογραφικής περιπέτειας αλλά είναι πραγματικότητα ότι ανακαλύφθηκε η τεραστίου μεγέθους, αναζητούμενη επί αιώνες Αλεξάνδρεια του Τίγρη που ίδρυσε ο Μέγας Αλέξανδρος στο νότιο Ιράκ.
Η αρχαία πόλη οικοδομήθηκε τον 4ο αιώνα π.Χ. ως λιμάνι που θα συνέδεε το εμπόριο από την Ινδία με τη Μεσοποταμία και τον μεσογειακό κόσμο και λησμονήθηκε μετά τον 3ο αιώνα μ.Χ., λόγω μεταστροφής της κοίτης του ποταμού Τίγρεως. Κατόπιν ερευνών με τη βοήθεια της σύγχρονης τεχνολογίας, ψηφιακών σαρώσεων και drones, εντοπίστηκαν οχυρωματικά τείχη, οδικό δίκτυο και τα οικοδομικά τετράγωνα της εκτάσεως 2,5 τετραγωνικών μιλίων πόλης.
Ο αρχαιολογικής και ιστορικής σημασίας τόπος περιέκλειε συγκροτήματα ναών, εργαστήρια, φούρνους, τον ερειπιώνα του λιμένος και το σύστημα υδάτινων διαύλων και ύδρευσης της πόλης. Μάλιστα, όπως εξήγησε ο καθηγητής Αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο της Κωνσταντίας, Στέφαν Ρ. Χάουζερ η περιοχή επανήλθε στο φως σε άριστη κατάσταση, γεγονός που δίνει στους ερευνητές τη δυνατότητα αναπαραγωγής του υφιστάμενου πολεοδομικού σχεδίου.
Οι αρχαιολόγοι εργάζονταν στο πεδίο από τη δεκαετία του 2010, την εποχή που το Ισλαμικό Κράτος έλεγχε το Ιράκ, όμως τώρα έγινε δυνατή η αποκάλυψη της πλήρους εκτάσεως που κατείχε η αρχαία μητρόπολη. Το Πανεπιστήμιο της Κωνσταντίας ανέφερε ότι στους ερευνητές «επιτρεπόταν μόνο να διεξάγουν επιφανειακές έρευνες υπό την στενή εποπτεία είτε στρατιωτών είτε αστυνομικών».
Ο Χάουζερ επεσήμανε ότι η πόλη ιδρύθηκε ώστε να διευκολυνθεί το εμπόριο με την Ινδία και ο Μέγας Αλέξανδρος επέλεξε προσωπικώς τον χώρο το 324 π.Χ., όπως ανέφερε ο συγγραφέας Πλίνιος ο Πρεσβύτερος, βασιζόμενος σε παλαιότερες αναφορές και η κατάσταση διατήρησης των κτιρίων είναι άριστη.
Ο κ. Χάουζερ επεσήμανε πως το «τεράστιο για μια αρχαία πόλη μέγεθος ξεπερνά ακόμη και εκείνα των μεγάλων πρωτευουσών της εποχής, όπως η Σελεύκεια στον Τίγρη ή η Αλεξάνδρεια στον Νείλο». Συμφώνως με τον Χάουζερ, η έρευνα άρχισε το 2016 υπό την καθοδήγηση των Βρετανών αρχαιολόγων Τζέιν Μουν, Ρόμπερτ Κίλικ και Στιούαρτ Κάμπελ, οι οποίοι προώθησαν την έναρξη του έργου.
Το έναυσμα για τον εντοπισμό της δόθηκε το 1960 με τη διδακτορική διατριβή του Τζον Χάνσμαν σχετικώς με τις αλλαγές στο ποτάμιο σύστημα ανάμεσα στην εποχή του Μεγάλου Αλεξάνδρου και στα χρόνια της μογγολικής κατάκτησης. Μελετώντας αεροφωτογραφίες της RAF, ανακάλυψε τον αρχαιολογικό χώρο που οριοθετούνταν από οχυρωματικά τείχη αρκετών χιλιομέτρων, ταυτιζόμενα με το κείμενο του Πλινίου για την Αλεξάνδρεια τον 1ο αιώνα μ.Χ. Η τοποθεσία απέχει μόλις 15 χιλιόμετρα από τα ιρανικά σύνορα και στον πρώτο πόλεμο Ιράν και Ιράκ τη δεκαετία του 1980 η περιοχή μετατράπηκε σε πεδίο μάχης ενώ στα ερείπια της αρχαίας πόλεως εγκαταστάθηκε στρατόπεδο. Ενδεικτικό είναι ότι στον χώρο οι πρώτοι αρχαιολόγοι έφτασαν με θωρακισμένα οχήματα.


