Με στόχο τον περιορισμό λαθών και την αποφυγή περιττής ταλαιπωρίας για τους φορολογούμενους, η ΑΑΔΕ προχωρά στη δημοσιοποίηση ενός εκτενούς και πρακτικού οδηγού για τη σωστή συμπλήρωση και υποβολή των φετινών φορολογικών δηλώσεων. Ο οδηγός συγκεντρώνει όλες τις κρίσιμες οδηγίες, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση σε σημεία που διαχρονικά προκαλούν σύγχυση.
Στο επίκεντρο του οδηγού βρίσκονται ζητήματα όπως η ορθή καταγραφή των ακινήτων, η διαχείριση των προ-συμπληρωμένων στοιχείων που εμφανίζονται στο σύστημα, καθώς και η δήλωση ειδικών εισοδημάτων, όπως τα φιλοδωρήματα και τα αναδρομικά. Παράλληλα, παρέχονται αναλυτικές διευκρινίσεις για περιπτώσεις φιλοξενίας ή δωρεάν παραχώρησης κατοικίας, αλλά και για τον τρόπο δήλωσης των προστατευόμενων τέκνων, που επηρεάζουν άμεσα τη φορολογική επιβάρυνση.
Η συμπλήρωση της ιδιοκατοίκησης στον πίνακα 5.1
Ειδικότερα, σύμφωνα με τον οδηγό της ΑΑΔΕ, για τη συμπλήρωση της ιδιοκατοίκησης στον πίνακα 5.1, ο φορολογούμενος επιλέγει το πλαίσιο της διεύθυνσης των κατοικιών, όπου ανοίγει υποπίνακας με δυνατότητα εμφάνισης είτε της περσινής δήλωσης είτε της εικόνας του Ε9.
Δηλώνονται τα ακίνητα που ιδιοκατοικούνται, χαρακτηρίζονται ανάλογα (κύρια, δευτερεύουσα, λοιπές ή βοηθητικοί χώροι), καταχωρούνται και μεταφέρονται στη δήλωση. Σε περιπτώσεις βοηθητικών χώρων εκτός της ίδιας οικοδομής, η επιφάνεια και η διεύθυνσή τους δηλώνονται στα αντίστοιχα πεδία της κύριας ή δευτερεύουσας κατοικίας, ενώ για αυτοτελείς βοηθητικούς χώρους χωρίς κύρια κατοικία συμπληρώνεται η επιφάνεια και επιλέγεται η αντίστοιχη χρήση. Αν δεν εμφανίζονται τα ακίνητα, απαιτείται εισαγωγή νέου ακινήτου με πλήρη στοιχεία.
Σε περίπτωση αλλαγής κύριας κατοικίας εντός του 2025, ο φορολογούμενος εισάγει τα στοιχεία και της νέας και της παλαιάς κατοικίας, τις καταχωρεί και επιλέγει «Μεταφορά στη Δήλωση». Η τελευταία κύρια κατοικία εμφανίζεται στον πίνακα 5.1α, ενώ η αντικειμενική δαπάνη της προηγούμενης μεταφέρεται στους αντίστοιχους κωδικούς. Επισημαίνεται η ανάγκη προσοχής στα μηνύματα του συστήματος κατά την καταχώρηση.
Για την τροποποίηση στοιχείων ακινήτου, εφόσον ο φορολογούμενος διαφωνεί με τα προ-συμπληρωμένα δεδομένα, πρέπει να τα διαγράψει και να τα εισαγάγει εκ νέου με τα σωστά στοιχεία, διευκρινίζοντας ότι οι αλλαγές αυτές αφορούν μόνο τη δήλωση Ε1 και όχι την περιουσιακή εικόνα.
Μισθωμένη δευτερεύουσα κατοικία
Στην περίπτωση μισθωμένης δευτερεύουσας κατοικίας, τα στοιχεία καταχωρούνται στον πίνακα 5.1, με υποχρεωτική επιλογή της ένδειξης «μισθωμένη» στους σχετικούς κωδικούς.
Για τη συμπλήρωση του πίνακα 6.9 σχετικά με το ενοίκιο κύριας κατοικίας όταν υπάρχουν περισσότεροι από τρεις εκμισθωτές, δηλώνονται αναλυτικά οι δύο με τα μεγαλύτερα ποσοστά και το υπόλοιπο ποσό συγκεντρωτικά στον αντίστοιχο κωδικό.
Σε περίπτωση φιλοξενίας, απαιτείται η αναγραφή του ΑΦΜ του προσώπου που φιλοξενεί, της επιφάνειας της κατοικίας, του αριθμού παροχής ρεύματος και των μηνών φιλοξενίας. Εάν ο φιλοξενών δεν έχει δηλώσει τη φιλοξενία, πρέπει να προηγηθεί τροποποιητική δήλωση. Αντίστοιχα, για τη δήλωση φιλοξενίας τρίτων προσώπων, συμπληρώνονται τα στοιχεία τους στον σχετικό υποπίνακα.
Δωρεάν παραχώρηση κατοικίας
Η δωρεάν παραχώρηση κατοικίας έως 200 τ.μ. μεταξύ γονέων και παιδιών δηλώνεται από τον παραχωρητή στο Ε2 και από τον χρήστη στον πίνακα 5.1α, με υποχρεωτική αναγραφή του ΑΦΜ. Το τεκμαρτό εισόδημα απαλλάσσεται υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις και αφορά συγγενείς πρώτου βαθμού και εξ αγχιστείας.
Για τις μισθώσεις κατοικιών, στον πίνακα 6 απαιτείται η συμπλήρωση του Αριθμού Δήλωσης Μίσθωσης, εφόσον υπάρχει, για τις αντίστοιχες περιπτώσεις.
Αναφορικά με τα προ-συμπληρωμένα στοιχεία εισοδημάτων και φόρων, η ΑΑΔΕ επισημαίνει ότι αυτά βασίζονται σε ηλεκτρονικά αρχεία εργοδοτών και φορέων, σύμφωνα με τις ισχύουσες αποφάσεις. Σε περίπτωση λαθών, ο φορολογούμενος πρέπει να απευθυνθεί στον εργοδότη, ο οποίος οφείλει να υποβάλει νέο αρχείο ώστε να ενημερωθούν τα στοιχεία.
Για εισοδήματα προηγούμενων ετών που καταβλήθηκαν βάσει δικαστικής απόφασης, αυτά δηλώνονται με τροποποιητικές δηλώσεις στα έτη που αφορούν, ενώ οι τόκοι δηλώνονται στο έτος είσπραξης.
Τι ισχύει για αναδρομικά συντάξεων και φιλοδωρήματα
Τα αναδρομικά συντάξεων δηλώνονται ηλεκτρονικά επιλέγοντας το έτος που αντιστοιχεί, μέσω τροποποιητικής δήλωσης, με καταληκτική ημερομηνία την 31/12/2026 για εμπρόθεσμη υποβολή.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στα φιλοδωρήματα, τα οποία για το φορολογικό έτος 2025 δηλώνονται έως του ποσού των 300 ευρώ μηνιαίως, είτε προσυμπληρωμένα είτε χειροκίνητα, ενώ για ποσά άνω των 300 ευρώ αντιμετωπίζονται ως πρόσθετες αποδοχές και φορολογούνται κανονικά.
Εξαρτώμενα τέκνα κι έκπτωση φόρου
Σε ό,τι αφορά τα εξαρτώμενα τέκνα, επισημαίνεται ότι τα ενήλικα παιδιά πρέπει να διαθέτουν προσωπικό ΑΦΜ για να δηλωθούν ως εξαρτώμενα μέλη. Εφόσον αποκτούν εισόδημα από μισθούς ή συντάξεις, υποχρεούνται σε υποβολή δικής τους δήλωσης πριν από αυτή των γονέων.
Διευκρινίσεις δίνονται και για τη δυνατότητα αμφισβήτησης του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος. Όταν δεν συντρέχουν αντικειμενικοί λόγοι, ο φορολογούμενος μπορεί να ζητήσει έλεγχο, συμπληρώνοντας τους σχετικούς κωδικούς σε εμπρόθεσμη δήλωση, προκειμένου να αποδείξει χαμηλότερο εισόδημα.
Τέλος, ο οδηγός περιλαμβάνει και τις προβλέψεις για την έκπτωση φόρου σε περίπτωση εφάπαξ εξόφλησης έως τις 31 Ιουλίου. Το ποσοστό έκπτωσης κλιμακώνεται ανάλογα με τον χρόνο υποβολής της δήλωσης: 4% για υποβολή έως 30 Απριλίου, 3% έως 15 Ιουνίου και 2% έως 15 Ιουλίου.
