Πρόγραμμα για να γυρίσει σελίδα η χώρα κατάρτισε η συμμαχία των Σοσιαλιστών, των Κομμουνιστών και των Πράσινων
Από την
Κατερίνα Στυλιανέα
Λίγες ώρες μετά την εξασφάλιση της συμμαχίας του Κομμουνιστικού Κόμματος σε έναν -χωρίς προηγούμενο στα 40 χρόνια της πορτογαλικής δημοκρατίας- συνασπισμό Σοσιαλιστών – Αριστεράς – Πρασίνων, των δυνάμεων που είναι αποφασισμένες να προκαλέσουν την πτώση της συντηρητικής κυβέρνησης, το Σοσιαλιστικό Κόμμα επεξεργάστηκε ένα πρόγραμμα διακυβέρνησης «για να γυρίσει τη σελίδα της λιτότητας». Το πρόγραμμα, το οποίο προβλέπει ταχύτερη κατάργηση της λιτότητας έναντι του ρυθμού που είχαν προτείνει προεκλογικά οι Σοσιαλιστές, προβλέπει επίσης τέλος στο «πάγωμα» των συντάξεων από την 1η Ιανουαρίου, αύξηση του ελάχιστου μισθού από τα 505 στα 530 ευρώ από το 2016, κατάργηση της έκτακτης πρόσθετης φορολόγησης εισοδημάτων 3,5% που είχε επιβληθεί και άμεσο τερματισμό στις περικοπές των δημοσιοϋπαλληλικών μισθών.
Αν και το δημοσιονομικό έλλειμμα 2,8% για το 2016 είναι θεωρητικά εντός ευρωπαϊκών κανόνων -γι’ αυτό ο αρχηγός του Σοσιαλιστικού Κόμματος Αντόνιο Κόστα υποστήριξε ότι το πρόγραμμα αυτό είναι σύμφωνο με τις διεθνείς υποχρεώσεις- είναι μάλλον υψηλό για χώρα σε πρόγραμμα και δεν αποκλείεται να εγείρει αντιδράσεις εταίρων και δανειστών.
Αυτή η πλατφόρμα -προϊόν έντονης διαπραγμάτευσης με το Κ.Κ.- μπορεί να αποτελέσει βάση για σχηματισμό κυβέρνησης των αριστερών δυνάμεων, αν και αυτό ανήκει στη διακριτική ευχέρεια του προέδρου Καβάκο Σίλβα. Με δεδομένο ότι δεν μπορούν για έξι μήνες να προκηρυχθούν νέες εκλογές ο πρόεδρος μπορεί είτε να επιτρέψει στον κεντροδεξιό Πάσος Κοέλιο να σχηματίσει μια σχεδόν υπηρεσιακού χαρακτήρα κυβέρνηση μειοψηφίας, καθώς όπως όλα δείχνουν την Τρίτη δεν θα λάβει ψήφο εμπιστοσύνης από τη Βουλή είτε να δώσει την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στους σοσιαλιστές και τους συμμάχους τους. Πάντως, σήμερα η πολιτική επιτροπή τους θα συνέλθει για να κρίνει εάν μπορεί να εξασφαλίσει «συνθήκες σταθερότητας» για κυβέρνηση πλήρους θητείας.
H τροπή των πολιτικών ζυμώσεων στην Πορτογαλία θέτει σε αμφισβήτηση τα προγράμματα λιτότητας σε ολόκληρη την Ευρώπη (κάτι που φιλοδοξούσε να προκαλέσει η ελληνική Αριστερά αλλά όχι με επιτυχία), γεννώντας ερωτήματα για το κατά πόσο άξιζαν οι θυσίες των λαών που τα επωμίστηκαν.
Οπως επισημαίνουν αναλυτές, οι Πορτογάλοι αισθάνονται ότι δεν κατανεμήθηκαν ισότιμα τα βάρη της λιτότητας, με αποτέλεσμα οι εισοδηματικές αποκλίσεις και τα επίπεδα της φτώχειας να έχουν διαμορφωθεί στα υψηλότερα επίπεδα εντός της Ε.Ε. Ο πρώην υπουργός των σοσιαλιστών Ζοάο Κραβίνο επισημαίνει ότι την πορτογαλική Αριστερά «κατόρθωσε να ενώσει η Γερμανία εμμένοντας σε ένα μοντέλο εξυγίανσης μη βιώσιμο».

